Belgische vrouwen voelen zich vaker onveilig op straat dan mannen. En in steden als Antwerpen, Brussel en Charleroi kregen zo goed als alle jonge vrouwen al te maken met seksuele intimidatie op straat. Dat blijkt uit verschillende Vlaamse en Belgische onderzoeken.
Na stevig debat met Soundos in De Afspraak: dit zeggen de cijfers over geweld tegen vrouwen en onveiligheidsgevoel
"Als wij vrouwen op straat lopen, moeten we nadenken", zei de Nederlandse comedienne en presentatrice Soundos El Ahmadi donderdag in De Afspraak. "Wij zijn overal onveilig. Dat is geen mening maar keiharde cijfers."
Dit zijn de cijfers.
1. Vrouwen voelen zich vaker onveilig dan mannen
Eerst: het onveiligheidsgevoel. Vrouwen voelen zich minder vaak veilig op straat in hun buurt dan mannen, zo blijkt uit cijfers van Statistiek Vlaanderen . 72 procent van de vrouwen voelen zich zelden of nooit onveilig in de buurt waarin ze wonen, tegenover 80 procent van de mannen.
De Belgische Veiligheidsmonitor van de Federale Politie, een grote steekproef bij 150.000 Belgen, schetst een gelijkaardig beeld. 12 procent van de Belgische vrouwen zegt zich vaak of altijd onveilig te voelen, tegenover 8 procent van de mannen. Voor personen die zich noch man noch vrouw voelen, ligt het onveiligheidsgevoel zelfs nog veel hoger, op 18 procent.
Vrouwen passen hun gedrag daarom ook vaker aan dan mannen. Ze gaan bijvoorbeeld minder vaak de straat op wanneer het donker is, of vermijden vaker bepaalde plekken.
2. Vrouwen worden vaker lastiggevallen op straat dan mannen
Dat wat betreft het onveiligheidsgevoel. Maar lopen vrouwen in realiteit ook meer gevaar op straat?
Volgens Plan International kreeg 91 procent van de jonge vrouwen in Belgische steden (15 tot 24 jaar) al te maken met seksuele initimidatie in de openbare ruimte, tegenover 28 procent van de jongens. Plan ondervroeg daarvoor jongens en meisjes uit steden zoals Antwerpen, Brussel en Charleroi.
Het gaat dan van nafluiten (82 procent) en langdurig staren (79 procent) tot overdreven flirterig benaderen (59 procent) en ongewenste aanrakingen (23 procent).
Het studiebureau iVox landde in 2023 op gelijkaardige cijfers, specifiek voor Brussel. 88 procent van de vrouwen in de hoofdstad werd al lastiggevallen op straat.
Wat kan je doen als je getuige bent van intimidatie, seksisme of seksueel geweld op straat?
Kom tussenbeide. Dat kan ook zonder geweld of zonder de situatie erger te maken. Doe bijvoorbeeld alsof je het slachtoffer kent en begin een gesprek met hen. Daarna kan je het slachtoffer wegleiden.
Je kan de dader ook aanspreken op hun gedrag, maar breng jezelf daarbij niet in gevaar.
Doe je dat liever niet, contacteer dan zo snel mogelijk de politie (112) of Securail als het geweld zich op de trein voordoet (0800/30 230).
Wijs het slachtoffer indien nodig de weg naar het Zorgcentrum na Seksueel Geweld .
3. Vrouwen zijn vaker het slachtoffer van (seksueel) geweld dan mannen
Vrouwen worden tout court vaker het slachtoffer van grensoverschrijdend gedrag en seksueel geweld dan mannen, of dat nu in het openbaar of thuis is.
Dat blijkt uit cijfers van het Instituut voor Gelijkheid van Vrouwen en Mannen en (alweer) Statistiek Vlaanderen. Of het nu gaat over grensoverschrijdend gedrag, verkrachtingen, stalking, partnergeweld of seksuele intimidatie op het werk: het overkomt vrouwen vaker dan mannen.
Dat bevestigt de Veiligheidsmonitor. De federale politie onderzocht daarin ook hoeveel Belgen het voorbije jaar het slachtoffer werden van een bepaalde vorm van geweld. "Het blijkt duidelijk dat vrouwen veel meer slachtoffer zijn van seksueel geweld dan mannen: 8 op de 10 mensen die seksueel zijn aangerand zijn vrouwen", besluit de monitor.
Van de 8 vormen van geweld die de Veiligheidsmonitor oplijst, is er maar eentje waar vrouwen niet vaker het slachtoffer van worden: fysiek geweld buiten de familie.
Die cijfers gaan enkel over geweld dat in de loop van 2024 is gepleegd.
Maar over de loop van het hele leven bekeken, zijn de cijfers nog onthutsender. 81 procent van de Belgische vrouwen heeft in de loop van haar leven een vorm van seksueel geweld meegemaakt, tegenover 48 procent van de mannen. Dat besloot een grootschalig academisch onderzoek in 2021. Dat gaat dan zowel over intimidatie als over fysiek seksueel geweld.
Fysiek seksueel geweld, waarbij er dus lichamelijk contact is tussen de dader en het slachtoffer, trof 2 op de 5 vrouwen en 1 op de 5 mannen. 1 op de 13 vrouwen werd al verkracht, tegenover 1 op de 100 mannen.
Rechtzettingen:
8/2/2026 Een vorige versie van dit stuk stelde dat 1 op de 5 vrouwen al werd verkracht in de loop van het leven, tegenover 1 op de 20 mannen. Die cijfers berustten op een foutieve interpretatie van het onderzoek en zijn rechtgezet in het artikel.
10/2/2026 Een vorige versie van dit stuk stelde op basis van Plan-onderzoek dat 91 procent van de jonge vrouwen in België al te maken kreeg met seksuele intimidatie in de openbare ruimte. Daarvoor werden echter enkel vrouwen uit steden bevraagd. Het artikel is in die zin aangepast.
