In onderbroek op foto en interne documenten gedeeld met Epstein: wie is Brits toppoliticus Peter Mandelson?

Gisteravond bevestigde de Metropolitan Police, de politie in Londen, dat de ontvangen informatie "de drempel haalt voor een volwaardig strafonderzoek". Volgens commandant Ella Marriott loopt er nu een onderzoek naar "een 72-jarige voormalige minister wegens mogelijk wangedrag in een openbaar ambt". 

Dat misdrijf kan in theorie worden bestraft met levenslange opsluiting, al benadrukt de politie dat het openen van een onderzoek niet automatisch betekent dat Mandelson zal worden aangeklaagd of veroordeeld.

Zijn vriendschap met Epstein lijkt hem intussen wel zijn politieke carrière te hebben gekost: Mandelson kondigde zondag aan dat hij uit zijn partij stapt en gisteren raakte bekend dat hij ook zijn zetel in het Hogerhuis moet opgeven, waarin hij sinds 2008 zat.

Peter Mandelson gold jarenlang als een van de meest invloedrijke politici van het Verenigd Koninkrijk, zij het zelden op de voorgrond. Zijn band met Labour gaat meerdere generaties terug: zijn grootvader Herbert Morrison was minister in de naoorlogse regering van Clement Attlee en wordt binnen de partij nog steeds hoog aangeschreven.

In de jaren 80 begon Mandelson te werken voor Labour, op een moment dat de partij in vrije val leek na opeenvolgende nederlagen tegen Margaret Thatcher. De verkiezingsnederlaag van 1992 werd voor hem een kantelpunt: Labour moest moderniseren, zo redeneerde hij.

In 1994 speelde Mandelson een cruciale rol in de machtswissel aan de top van de partij. Hij schaarde zich achter Tony Blair als partijleider, en niet achter de gedoodverfde opvolger Gordon Brown. Die keuze veroorzaakte spanningen, maar Brown, Blair en Mandelson bleven samenwerken en werden de architecten van New Labour: de koerswijziging die Labour opnieuw aan de macht moest helpen.

In 1997 wierp die strategie haar vruchten af: (New) Labour won de verkiezingen met een ruime meerderheid en keerde na 18 jaar oppositie terug naar de macht. Mandelson werd eerst minister zonder portefeuille en daarna minister van Handel. 

Waar Blair en Brown het publieke gezicht waren, opereerde Mandelson vooral achter de schermen. Zijn reputatie als fixer en praatjesmaker leverde hem de bijnaam ‘The prince of darkness’ op.

Van meet af aan was hij omstreden. In 1998 al moest hij opstappen als minister nadat bekend raakte dat hij een geheime lening van 373.000 pond had gekregen van een bevriende miljonair, wiens bedrijven onder toezicht stonden van zijn ministerie. Een jaar later keerde hij terug in de regering als minister voor Noord-Ierland, maar in 2001 volgde opnieuw ontslag, dit keer wegens beschuldigingen rond een paspoortaanvraag voor steenrijke Indiase zakenmannen. Later werd hij na onderzoek vrijgepleit.

In 2004 verliet hij het Lagerhuis om Europees Commissaris voor Handel te worden. 

Toen Gordon Brown in 2007 premier werd, schoof hij zijn voormalige bondgenoot opnieuw naar voren: Mandelson werd tot het Hogerhuis verheven en werd benoemd tot minister van Economische Zaken, midden in de financiële crisis. Hij kreeg ook de titel Baron Mandelson of Foy in the County of Herefordshire toegewezen.

Mandelsons sterkte lag in zijn internationale netwerk. Hij bewoog zich moeiteloos in kringen van miljardairs, bankiers en politieke zwaargewichten. "Ik ben intens relaxed over mensen die stinkend rijk worden, zolang ze maar belasting betalen", was een van zijn bekendste uitspraken. Of zoals een van zijn kennissen ooit aan de BBC zei: "Hij houdt van het goede leven, een levensstijl die hij zich eigenlijk niet kan permitteren".

Na de verkiezingsnederlaag van Labour in 2010 richtte Mandelson het lobbykantoor Global Counsel op. Die combinatie van internationale contacten en diplomatieke flair maakte dat premier Keir Starmer hem in 2024 benoemde tot ambassadeur in Washington. Mandelson moest de banden aanhalen met de nieuwe Trump-administratie.

Vorige week maakte het Amerikaanse ministerie van Justitie meer dan 3 miljoen pagina's vrij in de zaak rond Jeffrey Epstein. Al snel doken details op over Mandelsons nauwe band met de Amerikaanse zakenman.

Eerst deden vooral privébeelden uit het Epstein-archief de ronde (inclusief een foto van Mandelson in zijn onderbroek), maar al snel volgden ernstigere elementen.

Documenten suggereren dat Epstein in 2003 en 2004 3 betalingen deed van telkens 25.000 dollar aan rekeningen die gelinkt waren aan Mandelson en diens partner. Mandelson zegt zich "niets te herinneren" van die transacties.

In 2009 betaalde Epstein 10.000 pond voor een osteopathieopleiding van Mandelsons partner. Mandelson erkende later dat het "achteraf gezien een duidelijke inschattingsfout" was om dat aanbod te aanvaarden.

De zwaarste aantijgingen dateren uit Mandelsons periode als minister van Economische Zaken. In e-mails uit 2009 besprak hij met Epstein plannen van de regering om bankiersbonussen zwaarder te belasten. Epstein vroeg hoe dat kan worden tegengehouden, Mandelson suggereerde dat Amerikaanse bankiers de Britse regering "mild moesten bedreigen".

In datzelfde jaar stuurde hij Epstein een intern regeringsdocument over mogelijke manieren om na de financiële crisis geld in het laatje te brengen, onder meer via de verkoop van overheidsactiva. "Interessante nota die naar de premier is gegaan", schreef hij daarbij.

In 2010 liet Mandelson Epstein weten dat de Europese Unie op het punt stond een reddingsplan van 500 miljard euro goed te keuren om de eurocrisis te bezweren. Niet veel later werd dat plan daadwerkelijk aangekondigd. Volgens de Britse regering mocht die informatie nooit buiten de overheid worden gedeeld.

Mandelson was in september 2025 al ontslagen als ambassadeur in Washington na eerdere onthullingen over zijn band met Epstein. Sinds zondag volgden de gebeurtenissen elkaar in snel tempo op. 

Hij verliet Labour "om verdere schade aan de partij te vermijden", premier Keir Starmer kondigde aan dat hij zijn zetel en titel in het Hogerhuis moet opgeven en gisteren bevestigde de politie het strafonderzoek.

Minister van Volksgezondheid Wes Streeting spreekt intussen van "verraad op verschillende niveaus": aan de slachtoffers van Epstein en aan 2 premiers. Starmer zegt "geschokt" te zijn door de nieuwe onthullingen en waarschuwt dat er mogelijk nog meer details zullen opduiken.

Ook oppositieleiders reageren scherp. Conservatief leider Kemi Badenoch zegt dat de premier "ernstige vragen te beantwoorden heeft" over Mandelsons benoeming als ambassadeur. Liberaal-Democratisch leider Ed Davey roept op tot een publieke onderzoekscommissie naar hoe Epstein toegang kreeg tot "het hart van het Britse politieke establishment", en ook oud-premier Gordon Brown dringt aan op een afzonderlijk regeringsonderzoek.