85 seconden voor middernacht: daarop hebben wetenschappers de Doomsday Clock gezet, een symbolische klok die aangeeft hoe dicht de mensheid bij een wereldwijde catastrofe staat. Nooit eerder was die theoretisch zo dichtbij. "De mensheid heeft onvoldoende vooruitgang geboekt bij het aanpakken van de existentiële risico’s", zegt Alexandra Bell, voorzitter en CEO van het Bulletin of the Atomic Scientists.
85 seconden voor middernacht: nooit eerder stond Doomsday Clock zo dicht bij 'wereldwijde catastrofe'
Lukas Lecluyse
Gepubliceerd:
Vorig jaar hadden wetenschappers de klok nog op 89 seconden voor middernacht gezet, 4 seconden meer dus dan deze keer. Dat we weer enkele seconden dichter bij een wereldwijde catastrofe staan, heeft volgens de wetenschappers alles te maken met een gebrek aan leiderschap op het internationaal toneel.
Volgens Daniel Holz, voorzitter van de veiligheids- en wetenschapsraad van het Bulletin en professor in de fysica aan de Universiteit van Chicago, is dat het gevolg van een meer agressieve, vijandige en nationalistische houding van grote landen. De beslissing werd genomen na overleg met een raad waarin ook acht Nobelprijswinnaars zetelen.
Een belangrijk element daarbij is de New START, een strategisch kernwapenverdrag dat in 2010 werd gesloten tussen de Verenigde Staten en Rusland, maar volgende week afloopt. "Voor het eerst in meer dan een halve eeuw is er niets meer dat een ongecontroleerde nucleaire wapenwedloop in de weg staat", zei Holz.
Daarnaast wijst de organisatie op de recordhoge CO₂-uitstoot, de belangrijkste oorzaak van de opwarming van de aarde, nadat de Verenigde Staten het klimaatbeleid drastisch hebben teruggeschroefd en ook andere landen een stap terug hebben gezet.
Vooral symbolische klok
De Doomsday Clock is een symbolische klok die aangeeft hoe dicht de mensheid volgens wetenschappers bij een wereldwijde catastrofe staat. Middernacht staat voor het absolute einde van de wereld, en hoe dichter de wijzers bij middernacht staan, hoe groter het gevaar.
De klok werd in 1947 opgericht door het Bulletin of the Atomic Scientists, een groep wetenschappers, onder wie Albert Einstein en Robert Oppenheimer, die bezorgd waren over de nucleaire wapenwedloop na de Tweede Wereldoorlog.
Aanvankelijk richtte de klok zich vooral op nucleaire dreigingen, maar tegenwoordig houden de wetenschappers ook rekening met andere existentiële risico’s, zoals klimaatverandering, ongecontroleerde technologische ontwikkelingen, pandemieën en geopolitieke spanningen.
De stand van de klok wordt jaarlijks of bij bijzondere gebeurtenissen aangepast en dient vooral als waarschuwingsinstrument, om bewustwording te creëren en politieke actie aan te moedigen. Het is geen voorspelling, maar een metafoor die aangeeft hoe kwetsbaar de wereld op dit moment is.
