Navigatieapps zoals Waze en Google Maps houden misschien meer persoonlijke gegevens bij dan je denkt: niet alleen je type voertuig, je rijstijl of het aantal afgelegde kilometers. De app kent ook je dagelijkse gewoonten zoals het moment waarop je naar je werk vertrekt, of de locatie van je hobby's. Door die gegevens te verzamelen, kunnen ze routes en aankomsttijden personaliseren. Maar hoe ga je daar nu best mee om? Technologiejournalist Tim Verheyden legt het uit.
Je woonplaats, je type voertuig én je rijgewoonten: dit weten navigatieapps zoals Waze en Google Maps over jou
Lenne Schoenmakers
Gepubliceerd:
WinWin is het consumentenprogramma van VRT op Radio 2 en VRT 1. Xavier Taveirne maakt jouw leven met slimme tips en goed advies net iets betaalbaarder. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
Naam, adres en aantal afgelegde kilometers
"Navigatieapps hebben enorm veel gegevens van ons", zegt technologiejournalist Tim Verheyden. "Afhankelijk van de app verzamelen ze soms andere gegevens. Uiteraard hebben ze je locatiegegevens, maar ze verzamelen vaak ook je zoekgeschiedenis, hoe vaak en hoe lang je de app opent, welke wegen je neemt, je route-informatie én waar je je auto vaak parkeert bijvoorbeeld. Maar het kan ook gaan over je naam, je mailadres en welke telefoon je gebruikt met welk besturingssysteem."
"Je kan zelf je gegevens downloaden om zicht te hebben op die informatie", tipt Tim Verheyden. "Ik deed dat bijvoorbeeld bij Waze: ik schrok toch dat mijn gegevens zwart op wit werden opgesomd in een Excel-bestand. Ik zag mijn ritten van de afgelopen maanden, de kilometers, de geocoördinaten, de duur van mijn ritten en hoe laat ik exact vertrok en aankwam."
Dit doen apps met je gegevens
"Navigatieapps verzamelen die gegevens natuurlijk niet zomaar", zegt Verheyden. "Ze kunnen daar echt mee aan de slag om hun service voor de gebruiker te gaan verbeteren én ook inzicht te krijgen in de profielen van gebruikers."
Waze heeft bijvoorbeeld een grote gemeenschap aan vrijwilligers, die hun informatie delen. Stefaan Schroeyers is één van die vrijwilligers in België: "Waze verzamelt data op twee manieren: enerzijds de data die je zelf invult op je profiel: je type voertuig, je brandstof en je vignetten. Op basis daarvan zijn er gepersonaliseerde routeberekeningen."
Als jij dagelijks om 8 uur 's morgens naar je werk vertrekt, zal Waze dit onthouden en je uiteindelijk de route naar het werk al voorstellen op het juiste moment.
Stefaan Schroeyers, vrijwilliger bij Waze community België
"Anderzijds doet Waze ook aan automatische dataverzameling", zegt Schroeyers. "Waze analyseert je rijgedrag en herkent daar patronen in. Vertrek je dagelijks op hetzelfde uur naar het werk of ga je naar hobby's op vaste momenten van de week? Dan stelt Waze uiteindelijk zelf routes voor op het juiste moment naar de juiste plaats." Hij legt ook uit waarom je snelheid tijdens het rijden belangrijk is: "Als je bijvoorbeeld consistent 90 kilometer per uur op de autosnelweg rijdt, dan zal ook je persoonlijke aankomsttijd daaraan aangepast zijn. Jij kan dus een andere aankomsttijd krijgen dan iemand anders die exact diezelfde route rijdt."
Verheyden weet dat die persoonlijke gegevens ook om andere redenen interessant zijn voor bedrijven: "Die gegevens worden verkocht aan adverteerders om je zo gepersonaliseerde advertenties te laten zien", zegt Verheyden.
"Vanuit het buitenland zijn er ook getuigenissen dat verzekeraars interesse hebben in die data", vertelt Verheyden. "Zo kunnen ze de verzekeringspremie optrekken van bestuurders die geregeld de verkeers- en snelheidsregels overtreden. Hoewel dat officieel niet mag, hoor je zo'n verhalen wel eens vanuit andere landen."
Stel niet je exacte woonplaats in op je navigatieapp, maar neem een adres in de buurt. Zo ben je vlakbij, maar geef je niet helemaal prijs waar je woont.
Tim Verheyden, technologiejournalist VRT NWS
Ook je auto weet veel over je
"Terwijl een oude gps werkt op basis van satellieten, werken moderne auto's vandaag helemaal anders", zegt Verheyden. "Vandaag zijn auto's bijna rijdende computers. Je auto, en dus je autoleverancier, weet dus bijvoorbeeld ook perfect waar je naartoe rijdt, zonder dat je je gsm of gps-app op dat moment gebruikt."
Je hebt zelf de controle
"Zoals bij elke andere app ga je best eens kijken in de instellingen om aan te passen wat jij belangrijk vindt", benadrukt Verheyden. "Geef bijvoorbeeld enkel toestemming tot je locatie tijdens het gebruik van de app. Als je altijd locatie toestaat, kan de app je eigenlijk altijd volgen, ook wanneer je geen gps-app gebruikt."
"Soms kan je ook je locatiegeschiedenis uitschakelen. Een andere tip is dan weer om je thuisadres en werkadres niet in te stellen. Dat kan je oplossen door je adres in te stellen op een adres 2 straten verder.
"Als je op zoek bent naar een veiliger alternatief op basis van privacy, is Apple Maps een redelijk veilige keuze onder de grote namen. Andere apps die minder privacygegevens van je vragen omdat ze gebruik maken van offline data, zijn bijvoorbeeld OsmAnd en Maps.me."
De conclusie? "Het belangrijkste is om je bewust te zijn van de keuzes die je maakt. Navigatieapps met betere realtime informatie én persoonlijk voorgestelde routes, betekenen vaak ook meer dataverzameling", zegt Verheyden. "Kies vooral de app die past bij jou, en weeg af of je vooral gebruiksgemak of eerder privacy belangrijk vindt. Maar daarnaast kan je in de instellingen dataverzameling beperken waar mogelijk."
