Ruimtelasers, "staven van God" en véél satellieten: dit is de 'Golden Dome' van Trump, die ook in plan voor Groenland zou staan

Het defensieproject van Trump zou (althans voor een deel) gebaseerd zijn op de Israëlische Iron Dome, maar hij ziet het duidelijk groter. Een uitgebreid netwerk van honderden, zo niet duizenden sensoren, satellieten en raketafweersystemen moet "de nationale belangen van de VS beschermen". 

Hoewel de naam het doet uitschijnen, is de 'Golden Dome' geen fysiek gebouw of koepel van goud. Het is een theoretisch raket- en luchtverdedigingssysteem dat de VS moet beschermen tegen inkomende raketten en andere dreigingen.

Het bestaat uit een "gigantisch" aantal satellieten en lasers in de ruimte, die raketten kunnen detecteren en vernietigen, bijvoorbeeld door lasers die van ver de raket vernietigen of zogenaamde "rods from God", zware metalen staven die vanuit de ruimte naar beneden worden gestuurd en door hun enorme snelheid alles kapotmaken waar ze inslaan.

Dat laatste komt uit militaire concepten uit de Koude Oorlog en werd later populair in sciencefiction en defensie-denktanks. Ze worden 'Staven van God' genoemd, omdat ze recht uit de ruimte vallen en veel vernietiging veroorzaken, alsof het van bovenaf door God wordt gestuurd.

Maar – niet onbelangrijk – het gaat om een volledig theoretisch model. Voor zover geweten is, zijn er nog geen raketten, lasers of staven in de ruimte geplaatst. Het Pentagon, het hoofdkantoor van het Amerikaanse ministerie van Defensie, deelt ook erg weinig informatie over de 'Golden Dome'. Militaire gezagsvoerders zeggen enkel dat ze snel willen handelen en zo snel mogelijk willen starten met de concrete uitvoering van het plan.

Net daar knelt het schoentje. Er zijn erg veel twijfels over hoe haalbaar en betaalbaar het is om zo'n 'Golden Dome' te bouwen. Republikeinse volksvertegenwoordigers in het Congres deden vorig jaar een voorstel om 25 miljard toe te wijzen aan het project, maar dat bleek een serieuze onderschatting te zijn. Volgens experten kon het totale kostenplaatje snel oplopen tot boven de 100 miljard euro, misschien zelfs ruim 1 biljoen. 

Een analyse die bleek te kloppen, want ondertussen gaf Trump aan dat hij al zeker 175 miljard dollar heeft toegewezen aan het project.

Maar ook over de technische uitvoerbaarheid zijn veel vragen. Zo is het extreem moeilijk om objecten vanuit de ruimte op een raket te richten die snel beweegt. Bovendien is het nog steeds erg controversieel om wapens te plaatsen in de ruimte. Het project kan andere landen provoceren en bondgenoten onder druk zetten.

Veel vragen en bedenkingen dus, en voorlopig erg weinig antwoorden. 

Toch blijft Trump het ambitieuze plan te pas en te onpas aanhalen, zeker wanneer de Groenland-kwestie wordt genoemd. Volgens Donald Trump is het eiland essentieel om het 'Golden Dome'-project te doen slagen, en zo de nationale veiligheid van de Verenigde Staten te garanderen. 

Na het overleg tijdens het Wereld Economisch Forum in Davos zei hij dit: "Ze (Groenland en Denemarken) zullen betrokken zijn bij de Golden Dome, ze zullen betrokken zijn bij de rechten op minerale grondstoffen. En wij ook", zei Trump. "De overeenkomst zal levenslang duren. Het zal voor eeuwig duren."

Waarom is Groenland zo essentieel in het verhaal? Wie er een kaart bijneemt, merkt al snel dat een raket die vanuit Rusland of China wordt afgevuurd, boven Groenland moet passeren. Het Amerikaanse raketschild moet dus Groenland niet beschermen, maar wel de VS tegen die binnenvliegende raketten.

Het Amerikaanse leger heeft al een basis op Groenland, Pituffik Space Base, vanwaar het raketten vroegtijdig kan detecteren én er staat al een uitgebreid netwerk aan radars, maar met de 'Golden Dome' wil Trump dus nog een stap verder gaan. 

Een belangrijke kanttekening: om Groenland vol te zetten met radars en militairen, hoeft Trump het eiland helemaal niet te bezitten. In 1951 sloten de Verenigde Staten en Denemarken een verdrag genaamd het Agreement Concerning the Defence of Greenland. Dit was onderdeel van de NAVO‑defensiestructuur uit de vroege Koude Oorlog.

Met dat verdrag kreeg de VS het recht om militaire basissen en faciliteiten op Groenland te bouwen en te gebruiken, in overleg met de Denen. Het verdrag gaf de VS ruime toegang tot Groenlands grondgebied, luchtruim en wateren voor defensiedoeleinden.