Vrouwelijke onderzoekers moeten tot 10 weken langer wachten voor hun wetenschappelijke artikels gepubliceerd raken. Dat blijkt uit een grootschalige studie van de UHasselt. Vooral vrouwen die alleen publiceren of samenwerken met andere vrouwen, lopen extra vertraging op. "Dit zet vrouwelijke wetenschappers op een aanzienlijke achterstand", zegt professor Bruns van de UHasselt. Een verklaring voor het verschil kan het onderzoek niet leveren.
Vrouwelijke onderzoekers wachten tot 10 weken langer op publicatie dan mannelijke collega's, blijkt uit studie van UHasselt
Wie carrière wil maken in de academische wereld, leeft van publicaties. Ze zijn bepalend voor aanstellingen, promoties en financiering. Maar niet iedereen start vanuit dezelfde positie. Vrouwelijke wetenschappers moeten gemiddeld tot 10 weken langer wachten voor hun onderzoek gepubliceerd raakt dan hun mannelijke collega's.
"Wetenschap is een erg competitieve omgeving", zegt prof. dr. Stephan Bruns van UHasselt, die het wetenschappelijke publicatieproces bestudeert. "Je moet publiceren om hogerop te raken in je carrière, dan is deze genderkloof met 10 weken extra wachttijd echt wel een probleem."
Tot 10 weken wachttijd
Het onderzoek baseerde zich op meer dan 6.000 artikels uit 60 jaar academisch onderzoek. De onderzoekers bekeken telkens de tijd tussen indiening en aanvaarding van een artikel, een cruciale fase in een academische loopbaan.
In een academische wereld waar publicaties doorslaggevend zijn voor carrièrekansen, is deze genderkloof niet zonder gevolgen
Stephan Bruns, professor en onderzoeker aan de Universiteit van Hasselt
Die doorlooptijd blijkt systematisch langer voor vrouwen. In gemengde onderzoeksteams duurt het publicatieproces gemiddeld 9 procent langer wanneer er vrouwelijke auteurs bij betrokken zijn, goed voor 5 tot 6 extra weken. Wanneer vrouwen alleen publiceren of samenwerken met andere vrouwen, loopt de vertraging op tot ongeveer 10 weken.
Oorzaak onduidelijk
Waarom die kloof bestaat, is minder duidelijk. De studie vindt geen eenduidige oorzaak. Wel blijkt dat de kloof sterk verschilt per onderzoeksdomein. "In het algemeen zien we dat de genderkloof kleiner wordt naarmate er meer vrouwelijke onderzoekers actief zijn in het onderzoeksveld, maar tegelijk blijft het effect sterk domeinspecifiek", zegt Bruns. In vakgebieden zoals financiën en economische groei wachten vrouwelijke onderzoekers gemiddeld langer dan in bijvoorbeeld de macro-economie.
Volgens Bruns wijst dat op het belang van informele normen binnen disciplines. "Het gaat om ongeschreven regels en verwachtingen die mee bepalen hoe onderzoek beoordeeld wordt."
Geen kwaliteitsverschil
De onderzoekers sluiten ook een aantal klassieke verklaringen uit. Zo is er geen aanwijzing dat vrouwen trager publiceren, door bijvoorbeeld zorgtaken of andere extra verantwoordelijkheden. Ook de kwaliteit van het onderzoek biedt geen verklaring. Artikels van vrouwelijke wetenschappers worden gemiddeld vaker geciteerd dan die van mannen, wat erop wijst dat hun werk minstens even relevant is.
Dit zet vrouwelijke wetenschappers op een achterstand in een bijzonder competitieve omgeving
Stephan Bruns, professor en onderzoeker aan de Universiteit van Hasselt
Tot slot werd ook de rol van de editor onderzocht, maar die verklaart het verschil niet. Hoewel mannen vaker eindverantwoordelijke zijn van tijdschriften, blijft de langere wachttijd voor vrouwelijke auteurs ook bestaan bij bladen met meer vrouwelijke editors.
Bewustwording is belangrijk
Volgens de onderzoekers is vooral bewustwording cruciaal. "Want in een academische wereld waar publicaties doorslaggevend zijn voor carrièrekansen, is deze genderkloof niet zonder gevolgen. Dit zet vrouwelijke wetenschappers op een achterstand in een bijzonder competitieve omgeving", besluit Bruns.
Regionaal nieuws uit Limburg

