Vier jaar lang onderzochten wetenschappers van de UGent of wijnbouw op de voormalige mijnterrils van Zwartberg en Winterslag mogelijk was. Vandaag maakten ze samen met de bezielers van het burgerbudgetproject de resultaten van die onderzoeken bekend. Het antwoord is ja. "Dit is een historisch moment", zo noemde burgemeester Wim Dries (CD&V) het.
Binnenkort 'Mijnwijn' in Genk: studie bevestigt dat wijnbouw mogelijk is op mijnterrils van Winterslag en Zwartberg
Pieter Vanlommel
Gepubliceerd:
In 2020 dienden Jos Mechelmans en Rik Froyen hun idee in bij het burgerbudgetproject van de stad Genk. "Waarom geen wijnstokken planten op de voormalige mijnterrils?", zo klonk hun gedachtegang.
Het idee dat de naam MineWine meekreeg, werd goedgekeurd en een budget van 82.000 euro werd toegekend. Vervolgens werden 3.600 wijnstokken aangeplant op de steile hellingen van de terrils van Zwartberg en Winterslag.
In 2024 volgde de eerste oogst van de riesling- en gewürztraminerdruiven. Die flessen verschenen echter niet op de markt, want het onderzoek naar de veiligheid van de druivenconsumptie was op dat moment nog lopende. In afwachting daarvan haalde MineWine wel al een accijnsvergunning in huis, die het mogelijk maakt om haar wijn op de markt te brengen.
Analyse van bladstalen en druiven
Prof. dr. Pieter Vermeir voerde samen met collega prof. Filip Debersaques het onderzoek naar de invloed van de verontreinigde grond op de druivenranken. "We hebben zowel bladstalen als de druiven geanalyseerd op zware metalen en enkele andere parameters die eigen zijn aan de wijn", legt Vermeir uit. "De conclusie was dat we geen abnormale concentraties vonden van deze componenten."
Met andere woorden: het licht staat voortaan op groen voor wijnbouw op de betreffende mijnterrils. "Weliswaar met de aanbeveling dat jaarlijkste controle van de wijn nodig is", vult Vermeir nog aan. De analyses tonen aan dat de wijnstokken zelfs onder de norm voor drinkwater in Europa blijven.
Dat er groen licht gegeven wordt voor de teelt van een landbouwproduct op een historisch verontreinigde site, is opmerkelijk. "Maar de variëteit aan landbouwproducten en hun vermogen om elementen uit de grond op te nemen, is groot", aldus Vermeir. "Een wijnstok pompt in vergelijking met andere gewassen relatief weinig componenten uit de grond op in haar bladeren en druiven."
Unieke ondergrond
Bezieler Rik Froyen is opgetogen met het heuglijke nieuws. "Omdat we op deze terrils met een unieke zwarte ondergrond zitten die snel opwarmt en de warmte vasthoudt. Dat laat ons toe om druivenrassen aan te planten die normaal moeilijk rijp worden in het Belgische klimaat."
Tijdens zijn presentatie deed Froyen meteen een oproep richting opvolging. "Want Jos Mechelmans en ikzelf zijn niet meer van de jongsten, dus we zijn op zoek naar jonge en gedreven mensen om dit project verder te zetten. Het zou jammer zijn indien dit unieke verhaal verloren zou gaan."
De Genkse burgemeester Wim Dries sprak van een historisch moment. "Ik hoor al 30 jaar lang dat we op de terrils wijn moeten verbouwen", aldus Dries. "Vandaag maken we de primeur mee dat er effectief een fles wijn afkomstig van een terril mag geproduceerd worden. Dat is historisch voor Limburg en voor Vlaanderen. Het biedt ook perspectief voor de andere Genkse mijnterrils."
De 2025-oogst van MineWine zal omstreeks Pasen op de markt verschijnen in een beperkte oplage van een 300-tal flessen die enkel via voorverkoop beschikbaar is. Dat aantal zal de komende jaren stelselmatig toenemen tot boven 3.000 flessen. De prijs voor een flesje MineWine van 50 centiliter bedraagt 17,5 euro.
Regionaal nieuws uit Limburg
Gepubliceerd:
