In Oostenrijk gaat koe Veronika viraal omdat ze voorwerpen doelgericht als gereedschap gebruikt. Met haar muil weet ze onder meer een borstel vast te grijpen om zich te krabben. Zo'n gedrag is nooit eerder vastgesteld bij een koe, al denken onderzoekers dat nog meer soortgenoten zulke handelingen kunnen uitvoeren indien ze de kans krijgen.
Koe Veronika uit Oostenrijk gebruikt doelgericht gereedschap om zichzelf te krabben: "Misschien kunnen veel meer koeien dit"
Kasper Nollet
Gepubliceerd:
Veronika uit Oostenrijk is geen gewone koe, zoveel is duidelijk. Op beelden die viraal zijn gegaan, is te zien hoe het dier stokken, borstels, harken en allerlei andere voorwerpen vastgrijpt met haar bek, om er vervolgens haar rug mee te krabben.
Daarmee heeft Veronika een internationaal publiek aangetrokken. The Washington Post, The New York Times, Le Figaro, The Guardian of Süddeutsche Zeitung: allemaal hebben ze gebeld naar de eigenaar, bakker Witgar Wiegel. "Het is ongelooflijk hoeveel aandacht er is gekomen voor mijn kleine 'heksje'", zegt die aan de NOS.
Wiegel houdt Veronika als huisdier in zijn weide in Nötsch im Gailtal, dicht bij de grens met Italië en Slovenië. Ze is er de enige koe. Een nicht van de bakker vond haar gedrag zo bijzonder dat ze er een video van maakte en die online zette. De video ging viraal en trok ook de aandacht van internationale wetenschappers.
Veronika past haar strategie aan afhankelijk van waar ze jeuk heeft
Eerste koe ooit
Hoogleraar diergeneeskunde Alice Auersperg, van de Universiteit voor Dierengeneeskunde in Wenen noemt Veronika "uniek". Ze heeft het dier 2 weken lang onderzocht samen met een collega.
De onderzoekers lieten Veronika enkele proefjes doen door haar telkens een borstel in verschillende houdingen voor te leggen. In 7 proefsessies gebruikte Veronika 76 keer de borstel.
Ze greep de stok telkens doelgericht vast met haar tong, plaatste die dan in de holte tussen haar kiezen en snijtanden voor een stabiele grip en begon zichzelf te krabben.
Koe Veronika gebruikt doelgericht een stok om zichzelf te krabben
Afhankelijk van waar ze jeuk had, gebruikte Veronika een ander uiteinde van de borstel voor meer precisie. Wilde Veronika zich krabben op haar gevoeligere buik of uier, dan gebruikte ze met veel minder bruuske bewegingen het stokuiteinde. Soms paste ze haar grip een beetje aan om beter te 'mikken'.
Daarom konden de onderzoekers spreken van effectief "bewust gebruik van gereedschap" door Veronika. Het is de eerste keer dat zo’n gedrag wetenschappelijk is vastgesteld bij een koe. Het enige andere dier waarbij dat gedrag is vastgesteld, is de chimpansee.
Een vrije koe tot meer in staat
"Misschien is de koe die voorwerpen gebruikt niet de echte absurditeit, maar wel de mens die niet verwacht had dat dat mogelijk zou zijn", schrijven de onderzoekers in hun studie , gepubliceerd in het wetenschappelijke vakblad Current Biology.
Volgens de wetenschappers is Veronika dan wel uniek, toch denken ze dat andere koeien haar talent ook in zich hebben. "We denken niet dat ze de Einstein onder de koeien is", klinkt het. "Waarschijnlijk kunnen veel koeien leren om voorwerpen te gebruiken, maar krijgen ze daar bijna nooit de kans toe."
"Al 10.000 jaar leven we samen met koeien, maar we houden ze vooral in lege stallen en weiden, gebruiken ze voor melk en vlees en laten ze zelden oud worden. Veronika, die ’s zomers voortdurend door insecten werd geplaagd, had wél negen jaar de tijd om haar krabtechnieken te perfectioneren."
