In Rusland moet Mikhail Loshchinin (48), een man met de Belgische en Russische nationaliteit, straks voor de rechter verschijnen wegens landverraad. Hij werd in juli vorig jaar aan de grens gearresteerd, toen hij op weg was naar zijn zieke vader. Of hoe reizen naar Rusland steeds gevaarlijker wordt.
Belgisch-Russische Mikhail staat terecht voor landverraad na bezoek aan zieke vader in Rusland
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
Het zou misschien de laatste keer zijn dat hij zijn vader kon zien, redeneerde Mikhail Loshchinin vorige zomer. Zijn vader, die in Sint-Petersburg woonde, had een hartaanval gehad, dus hij wilde de reis niet meer uitstellen.
Loshchinin, zijn moeder en zijn zussen woonden al sinds 1999 niet meer in Rusland. Na de scheiding van zijn ouders zwermde het gezin uit over Europa. Hijzelf heeft intussen de Belgisch-Russische nationaliteit, woonde de laatste jaren in Duitsland en werkte als IT-specialist in Luxemburg.
Maar nu wil hij dus nog eens terug. Hij besloot met zijn motor via Letland naar Rusland te rijden, een trip die hij in 2020 ook al eens had gemaakt. Omdat hij ook de Russische nationaliteit had, besloot hij geen visum aan te vragen, maar wel zijn Russische paspoort te gebruiken om het land binnen te komen.
"Maar aan de grens begon voor hem de ellende", vertelt Geert Groot Koerkamp, correspondent in Rusland. "Hij werd er ondervraagd en hij moest zijn telefoon laten zien."
Als Rus heeft hij zogezegd verraad gepleegd, 'want je hebt Oekraïne gesteund en dat is onze vijand'
Rusland-correspondent Geert Groot Koerkamp
De grenswachters vonden heel wat contacten met Oekraïne op zijn smartphone. "Een van zijn zussen heeft nu de Oekraïense nationaliteit, dus hij heeft daar ook veel kennissen en vrienden. Dat stond allemaal op zijn telefoon. Bovendien had hij ooit geld overgemaakt naar iemand in Oekraïne."
Gemarteld in de cel
Dat wordt nu tegen hem gebruikt, zegt Groot Koerkamp, omdat Loshchinin de Russische nationaliteit heeft. "Als Rus heeft hij zogezegd verraad gepleegd, 'want je hebt Oekraïne gesteund en dat is onze vijand', klinkt het dan."
Loshchinin werd opgesloten, eerst in een hotel aan de grens met Letland. Later kwam hij in een kamp terecht voor Oekraïense krijgsgevangenen, in Stary Oskol, niet ver van de Oekraïense grens. "Hij is volgens zijn familie opgesloten in erbarmelijke omstandigheden. Hij zou fysiek en moreel gemarteld zijn, allerlei verhalen die we al kennen uit Russische gevangenissen."
Intussen is de man ondergebracht in een gevangenis in Pskov, niet ver van Estland, in afwachting van zijn proces. "Daar zijn de omstandigheden naar verluidt beter."
Hopen op een ruil?
Nu is het dus wachten op de afwikkeling van zijn proces. "Hij staat terecht wegens landverraad en dat is een heel zwaar artikel. We hebben al vaker gezien in Rusland dat mensen daarvoor worden veroordeeld tot vele jaren gevangenisstraf. Het zou zelfs tot 13 jaar kunnen zijn, zegt zijn advocaat."
In Rusland zie je bijna nooit vrijspraak. Zijn enige pluspunt is die Belgische nationaliteit
Rusland-correspondent Geert Groot Koerkamp
En het ziet er niet goed uit. "In Rusland zie je bijna nooit vrijspraak. Zijn enige pluspunt is die Belgische nationaliteit. Op zichzelf heb je daar niks aan, omdat de Russen hem beschouwen als Rus. Maar de Belgische diplomatie zou al geprobeerd hebben contact op te nemen. Er is dus altijd een scenario dat er een soort ruil komt op een gegeven moment."
Hoelang de zaak zal aanslepen, is niet duidelijk, zegt Groot Koerkamp. "Dat kan weken of maanden zijn, maar het kan ook heel snel voorbij zijn. De website van de rechtbank vermeldt er niks over. Waarschijnlijk zal het proces achter gesloten deuren plaatsvinden."
De FOD Buitenlandse Zaken in ons land laat weten op de hoogte te zijn van de situatie, maar wil "om redenen van vertrouwelijkheid" geen verdere details geven.
