Naar hoofdinhoud

Gaza in de sneeuw? Nepbeelden voor propaganda en om geld te ronselen

Artikel luisteren
3min
Meer info

De sneeuw zou de ellende in Gaza nog erger maken. Maar die sneeuw is er niet. De valse beelden worden vooral gebruikt in oproepen om geld te doneren. In werkelijkheid gaat het om gemanipuleerde video’s die hoogstwaarschijnlijk met artificiële intelligentie zijn gemaakt. In Gaza ligt momenteel geen sneeuw. Wie maakt die valse beelden dan?

Nele Baeyens
Gepubliceerd:

In het kort

Wat? De voorbije dagen doken op sociale media opvallende video's op van ondergesneeuwde mensen in tentenkampen in Gaza. 

Maar? De beelden zijn gemanipuleerd en vaak met artificiële intelligentie gemaakt. In Gaza ligt momenteel geen sneeuw en de temperaturen blijven boven het vriespunt. Sommige accounts gebruiken de video’s om donaties te vragen, terwijl ook pro‑Israëlische kanalen de beelden verspreiden om het Palestijnse kamp van leugens te beschuldigen..

Een groot deel van de bevolking in Gaza leeft inderdaad in erbarmelijke omstandigheden. Volgens de video's wordt de tentenkampen nu nog eens extra getroffen door kou en de sneeuw. Op TikTok worden de video's duizenden keren bekeken en onder veel berichten roepen accounts op om geld te doneren .  

Maar de beelden zijn gemanipuleerd en hoogstwaarschijnlijk gemaakt met artificiële intelligentie. In Gaza ligt momenteel geen sneeuw: overdag schommelt de temperatuur rond de 15 graden en ook 's nachts blijft de temperatuur boven het vriespunt . Er is dus geen enkele aanwijzing dat het er gesneeuwd heeft. De bevolking kreeg de voorbije weken wel te maken met hevige regenval, wat leidde tot wateroverlast in de tentenkampen. 

Wie maakt de beelden?

Ook op X en op Instagram worden de sneeuwvideo's gedeeld, vaak met expliciete vermelding dat ze met artificiële intelligentie gemaakt zijn.

Heel wat accounts die de beelden verspreiden, zijn pro-Israëlisch. Sommige noemen de video's een vorm van "Pallywood": een samentrekking van Palestina en Hollywood. Daarmee suggereren ze dat pro-Palestijnse activisten de beelden zouden maken om sympathie te wekken en de situatie in Gaza erger voor te stellen dan ze is.  

Van sommige sneeuwbeelden staat gewoon vast dat ze met artificiële intelligentie gemaakt zijn. Factcheckers van Knack  konden de oorsprong van een van de video’s achterhalen. Die video werd op 20 december op een TikTok-account geplaatst die uitsluitend AI-video's over Gaza verspreidt. Ook de Franse krant La Liberation  vond verschillende van de beelden terug op TikTok, afkomstig van accounts die AI-video's posten over Gaza, maar ook over overstromingen in Soedan en droogtes of stormen in Iran. 

Israëlische oproepen en donatiecampagnes

Daarnaast ontdekte La Libération dat in Israëlische telegramkanalen werd opgeroepen om deze beelden te verspreiden met de bewering dat het om Pallywood-beelden gaat. "Pallywood" is een kreet die in de Israëlische propaganda vaak wordt gebruikt om aan te geven dat het Palestijnse kamp leugens verspreidt om de situatie in Gaza erger voor te stellen dan ze is.

Van andere video's is het moeilijker om met volledige zekerheid te zeggen of ze door artificiële intelligentie gemaakt zijn. Het gaat in elk geval om gemanipuleerde beelden. Sommige accounts gebruiken de video's bovendien om geld in te zamelen voor Gaza.

Geld ronselen

Zo deelt een bepaalde account regelmatig beelden van smekende kinderen en postte het recent twee video’s van kinderen die zogezegd in de sneeuw zitten in Gaza. Ze gebruiken de beelden om mensen ervan te overtuigen om geld te storten voor een Go Fund Me-actie voor een familie in Gaza. Maar het is onduidelijk of die actie authentiek is en of die familie waarvoor geld wordt ingezameld, echt bestaat. 

Conclusie 

  • Op sociale media circuleren video’s die suggereren dat Gaza momenteel onder een laag sneeuw ligt.

  • De beelden zijn gemanipuleerd. Er ligt op dit moment geen sneeuw in Gaza en andere factcheckers konden van sommige beelden achterhalen dat ze met AI gemaakt zijn. 

  • De beelden worden gedeeld door pro-Israëlische accounts met de bewering dat de nepbeelden verspreid worden om de situatie van Gaza erger voor te stellen dan ze is.  

  • Andere accounts verspreiden de beelden om geld in te zamelen voor Gaza. Het is niet zeker die inzamelacties betrouwbaar zijn.

  • We beschouwen de bewering dat Gaza onder een laag sneeuw ligt, als onwaar. 

Meer informatie over de factchecks van VRT NWS

Zoek je meer verhalen van VRT NWS CHECK over factchecking, desinformatie of online bedrog? Die vind je hier. 

Deze factcheck werd geschreven op basis van de informatie die beschikbaar is op het tijdstip van publicatie. Wil je weten hoe we te werk gaan bij het factchecken? Dat lees je in dit artikel. 

Heb je vragen of opmerkingen of wil je weten wie er in ons team zit? Dat lees je in dit artikel.  

Je vindt onze factchecks ook terug bij deCheckers   , samen met betrouwbare factchecks van enkele andere Vlaamse en Nederlandse redacties. 

Wil je iets laten checken? Stuur ons dan een mail via check@vrtnws.be.  

VRT NWS is erkend lid van het International Fact-Checking Network    (IFCN) en van het European Fact-Checking Standards Network (EFCSN  ). 

Meest gelezen

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

Maak van VRT NWS jouw voorkeursbron op Google

Google heeft een nieuwe functie gelanceerd waarmee je zelf kunt kiezen welke bronnen je eerst ziet wanneer je zoekt. Zo mis je nooit meer het laatste nieuws van VRT NWS.

Lees ook

  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"
  • general.player.loading"