In Frankrijk is Brigitte Bardot (91) overleden. Veel meer dan een actrice was Brigitte Bardot hét sekssymbool en nonchalante stijlicoon van de late jaren 50 en jaren 60. Rond haar 40e zei ze de film- en societywereld vaarwel en ontpopte ze zich tot dierenrechtenactivist. De laatste decennia kwam ze vooral in het nieuws met omstreden racistische en discriminerende uitspraken.
Van sekssymbool tot dierenrechtenactiviste met controversiële uitspraken: Brigitte Bardot (91) overleden
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
Bardot sukkelde al een hele tijd met haar gezondheid. In oktober werd ze opgenomen in het ziekenhuis van Toulon. Volgens verschillende media kampte de Franse actrice toen met een 'ernstige ziekte' waarvoor ze ook geopereerd werd. Om welke ziekte het precies ging, was niet duidelijk. Ook in november belandde ze opnieuw in het ziekenhuis.
Haar overlijden werd bekendgemaakt door de Foundation Brigitte Bardot. Waar de actrice uiteindelijk aan overleden is, is nog niet bekendgemaakt.
Onschuldige schoonheid
Weinig mensen zijn zó beroemd dat alleen al hun initialen volstaan. Brigitte Bardot - B.B. - was zo iemand.
Brigitte Bardot werd op 28 september 1934 geboren in een katholieke familie uit de bourgeoisie van de Franse hoofdstad. Als tienermeisje al sprong ze in het oog met haar opvallende, onschuldig ogende schoonheid.
Die ontging ook Hélène Lazareff niet, goede vriendin van Bardots moeder én hoofdredactrice van het modeblad Elle. Nadat zij de amper 15-jarige Bardot (toen nog een brunette) op de cover had gezet, ging de bal snel aan het rollen.
Regisseur Marc Allégret castte haar voor 'Les lauriers sont coupés'. De film zou uiteindelijk nooit uitkomen, maar Bardot ontmoette tijdens de voorbereidingen wel Roger Vadim, de toen 22-jarige assistent-regisseur.
2 jaar later, net nadat ze 18 was geworden, trouwde ze met hem. In 1956 lanceerde Vadim de carrière van zijn nog altijd piepjonge vrouw door haar de hoofdrol te geven in 'Et dieu… créa la femme'.
Schandaalfilm
De schandaalfilm vestigde voor eens en altijd het wulpse imago van Brigitte Bardot. Nochtans was 'Et dieu… créa la femme' niet meteen een kaskraker. Pas toen hij in enkele Amerikaanse staten verboden werd, kreeg hij ook op het Europese vasteland aandacht.
Het uitdagende openingsbeeld van een naakt zonnebadende Bardot staat nog op vele (vooral mannelijke) netvliezen gebrand.
Beroemder nog is een scène aan het einde van de film, waarin de 22-jarige Bardot met wilde losse haren en blootsvoets danst op een cafétafel in Saint-Tropez... Ongezien in de preutse jaren 50.
De uitdagende openingsscene van 'Et dieu… créa la femme'
Brigitte Bardot luidde zo de seksuele revolutie van de jaren 60 in. Als sekssymbool was ze een heel andere verschijning dan haar Amerikaanse tegenhanger Marilyn Monroe of haar Italiaanse leeftijdgenote Sophia Loren.
"Ze draagt nauwelijks make-up of juwelen en toch zou een heilige nog zijn ziel aan de duivel verkopen om haar te zien dansen", schreef Simone de Beauvoir. Ook de Franse filosofe en feministe was in 1959 gefascineerd door Bardot, die volgens haar symbool stond voor de vrijgevochten, ontembare vrouw die haar eigen zin deed.
Op en naast het scherm was Bardot een nonchalant stijlicoon van een nieuw tijdperk. Ze liet haar lichaam zien, maar altijd met een meisjesachtige naturel en ongedwongenheid.
Het gestreepte strakke truitje, de capri-broek, het vichyruitje, de haarband, de grote flaphoed, de smokey eyes: ze leken allemaal uitgevonden door Bardot en duiken nog altijd met grote regelmaat op in de modewereld en het straatbeeld.
In 1956 was de toen nog vrij onbekende Bardot te gast in filmprogramma 'Premiere Magazine': "Ik vond me lelijk"
Als sekssymbool en stijlicoon was Brigitte Bardot groter dan als actrice, al speelde ze mee in meer dan 40 films. Het merendeel daarvan waren lichtvoetige komedies. Geen cultuur met een grote C, besefte ze zelf.
"'Une Parisienne' is een van de weinige films waar ik trots op ben", schreef ze in haar autobiografie. "Ik was een heel slechte actrice bij het begin van mijn carrière, en ben dat ook altijd gebleven."
Toch kregen een paar van haar films wel degelijk de goedkeuring van cinefielen. Zoals het rechtbankdrama 'La vérité' (1960) van Georges-Henri Clouzot of 'Le mépris' (1963) van Jean-Luc Godard.
De carrière van Bardot met de opvallendste beelden uit het filmmagazine 'Première Magazine'
(Geen) lustobject
Niet alleen als sekssymbool of stijlicoon sierde Bardot jarenlang de voorpagina's. Ook haar rusteloze liefdesleven was voer voor de krantenkolommen. "Ik vertrek voor ik word verlaten. Ik beslis", zei Bardot daarover. "Het is beter om ontrouw te zijn, dan ongewild trouw".
"Ze weigert om een lustobject te zijn en is niet gewoon een passieve recipiënt van de mannelijke blik", schreef Simone de Beauvoir in haar essay over het fenomeen B.B.. "Haar erotiek is eerder agressief. Mannen zijn objecten voor haar, evengoed als zij er één is voor hen."
Na 5 jaar scheidde ze van Roger Vadim. Ze trouwde daarna nog driemaal: met regisseur Jacques Charrier, de Duitse miljonair Gunther Sachs en de Franse extreemrechtse politicus Bernard d'Ormale.
Tussendoor had ze affaires met onder anderen zanger Sacha Distel, acteur Jean-Louis Trintignant en zanger Serge Gainsbourg.
Die laatste bracht een lied over haar uit, 'Initials B.B.', net als een gelijknamige plaat. Met Gainsbourg nam Bardot ook zelf enkele liedjes op - naast tientallen andere lichtvoetige chansons waarmee ze in haar gloriejaren de hitparades bestookte.
Naast 'Harley Davidson' en 'Bonnie and Clyde' schreef Gainsbourg voor zijn minnares ook 'Je t'aime... moi non plus'. Ze namen het samen op in 1967, maar Bardot vond het uiteindelijk te gewaagd om het uit te brengen. Jane Birkin zou haar zang- en zuchtlijnen overnemen en er wel bij varen.
Toch had Bardot ook een uitgesproken donkere kant. Ze was vatbaar voor depressies en ondernam een eerste zelfmoordpoging op haar 17e, toen ze van haar ouders niet mocht trouwen met haar eerste man Vadim. "De dood was zoals de liefde: een romantische vlucht van de realiteit", schreef ze in haar autobiografie.
Dierenrechtenactiviste die boude uitspraken niet schuwt
In de jaren 70, net voor haar 40e, stopte Bardot abrupt met acteren en stortte ze zich op haar grote liefde: dieren.
In het landgoed in Saint-Tropez waar ze zich terugtrok, ontpopte ze zich tot een fervent dierenrechtenactiviste. Ze verketterde mensen die bont droegen en sprak zich uit tegen de jacht op zeehondjes en het ritueel onverdoofd slachten.
Bardot: "Ik heb mijn jeugd en schoonheid aan mannen gegeven. Nu geef ik mijn wijsheid aan de dieren"
Ze schuwde de boude uitspraken niet. Die kregen mettertijd een ranzig kantje, zeker na haar huwelijk met het extreemrechtse Kamerlid Bernard d’Ormale, voormalig adviseur en vriend van Jean-Marie Le Pen, de vader van Marine en stichter van het Front National. Zo schreef ze een open brief aan haar "verloren Frankrijk", waarin ze stelde dat haar land "werd overrompeld door moslims".
Ze fulmineerde niet alleen tegen migranten - vooral moslims. Ook noemde ze werklozen "vastgeroeste luie profiteurs", leraren "klaplopers" en het homohuwelijk "walgelijk". De voorbije decennia werd ze meermaals veroordeeld wegens racisme, discriminatie en het aanzetten tot (rassen)haat.
Eerder dit jaar sprak ze ook haar steun uit voor de Franse acteur Gérard Depardieu nadat die door tientallen vrouwen werd beschuldigd van (en later veroordeeld voor) de aanranding van verschillende vrouwen. Volgens Bardot werd Depardieu onterecht aan de kant gezet. "We kunnen hem op zijn minst verder laten gaan met zijn leven."
Iedereen met talent die ooit zijn handen op de billen van een vrouw heeft gelegd wordt in de goot gegooid
Bardot over #MeToo
Bardot noemde zichzelf ook allesbehalve een feministe. Ze liet zich verschillende keren kritisch uit over de #MeToo-beweging. "Iedereen met talent die ooit zijn handen op de billen van een vrouw heeft gelegd wordt in de goot gegooid", aldus Bardot.
"Vrijheid is jezelf zijn, zelfs als het vervelend is"
In september 2025 bracht Bardot, 30 jaar na haar memoires 'Initiales BB' een nieuwe autobiografie uit. In 'Mon BBcédaire' krijgen we volgens de uitgeverij "een onderdompeling in de persoonlijkheid van een vrouw die haar tijd kenmerkte door haar onafhankelijkheid, haar toewijding en haar durf".
Bardot neemt de lezer aan de hand van het alfabet langs namen of plaatsen die ze in haar leven heeft gekend. Van de A van 'abandon' (verlating) tot de Z van zoo. En er is uiteraard veel aandacht voor haar voormalige minnaars. De Française neemt geen blad voor de mond.
Acteur Jean-Paul Belmondo noemt ze "een geweldige kerel, een briljant acteur, grappig en moedig". Haar woonplaats Saint-Tropez noemt ze "een mooi vissersdorpje dat heeft plaatsgemaakt voor een stad van miljardairs waar we niets meer herkennen van wat het zo charmant maakte".
Saai, triest, onderdanig, ziek, beschadigd, verwoest, gewoon en vulgair
De mening van Brigitte Bardot over het Frankrijk van vandaag
Frankrijk noemt ze dan weer "saai, triest, onderdanig, ziek, beschadigd, verwoest, gewoon en vulgair". En ook goede vriendin Marine Le Pen krijgt het woord: "rechts is het enige dringende redmiddel voor de kwelling van Frankrijk".
Hoewel Bardot de laatste jaren vooral negatief in de media kwam, zal ze voor veel mensen toch herinnerd worden als de vrouw die al in de jaren 60 haar seksualiteit durfde te omarmen.
Bardot laat een zoon Nicolas-Jacques Charrier, haar echtgenoot Bernard d'Ormale en tientallen huisdieren na.
