Hoe ga je om met familieleden die je graag ziet, maar die in een andere wereld lijken te leven? De NPR-podcast “Embedded: Alternate Realities” biedt daar een mooi antwoord op. Het kan ook u misschien helpen om te gaan met de vreemde ideeën van die nonkel met wie u straks aan de feesttafel zit. Drie redenen om naar deze korte Engelstalige podcastreeks te luisteren.
Cultuur & Media
"Alternate realities": een podcast die je helpt om de feesttafel met die vreemde familieleden te doorstaan
Zach Mack, een reporter van de Amerikaanse publieke radio NPR, weet het niet goed meer. Zijn vader zinkt steeds verder weg in een moeras van complottheorieën. De man kan nochtans nauwelijks met een computer werken, maar slaagt er wel in om op internetkanalen te belanden waar de verkiezingen van 2020 gestolen zijn, de wereld geregeerd wordt door een geheime elite en de apocalyps nabij is. Bovendien heeft de vader het, door zijn religieuze overtuigingen, moeilijk met het feit dat de zus van Zach op vrouwen valt. Hoe raak je daaruit?
Een - misschien toch niet zo - spannende weddenschap
Na enkele jaren discussiëren besluiten vader en zoon om het voor eens en voor altijd te beslechten: ze sluiten een weddenschap af. De vader doet 10 voorspellingen die in de loop van 2024 zeker zullen uitkomen. Als hij ongelijk heeft, zal hij dat ook ootmoedig toegeven, én aan zijn zoon 10.000 dollar betalen.
De podcast kwam in februari 2025 uit, dus zodra je hoort wat de weddenschap inhoudt, weet je al hoe het is afgelopen: de Obama’s, Biden en de Clintons zijn niet opgesloten wegens hoogverraad, Trump is niet zonder verkiezingen weer aan de macht gekomen, en Biden heeft geen staat van beleg afgekondigd in de Verenigde Staten. Zach heeft de weddenschap dus over de hele lijn gewonnen. De vraag is alleen: zal het iets veranderen? Zullen de ogen van zijn vader geopend worden?
Er wordt écht geluisterd
En tegelijk gaat het hier meer over de inspanning die wordt geleverd dan over het uiteindelijke resultaat. Trust the process, zoiets. Want je beleeft alles uiteraard vanuit het standpunt van Zach Mack, waarbij je je ook afvraagt hoe het zover kon komen met zijn vader. Maar dan luister je mee naar hun gesprekken, waarin de vader zich afvraagt: “Ik aanvaard dat jullie anders naar de wereld kijken dan ik, waarom aanvaarden jullie dat dan niet van mij? Ben ik wel het probleem?”
En natuurlijk zit daar een probleem, want de dingen die de vader gelooft, vallen objectief weg te zetten als onwaar. Bovendien duwt hij zijn eigen dochter ongewild van zich weg: hoeveel hij ook van haar houdt, haar geaardheid is voor hem "een keuze", waar hij het moeilijk mee heeft.
Tegelijk wordt de vader niet zomaar weggezet als een losgeslagen wappie, maar als een gevoelige, intelligente man, die heel goed raad kan geven aan anderen. IJzersterk vond ik daarbij het moment waarop Zack aan zijn vader vraagt welke raad hij zou geven aan iemand die zich verliest in complottheorieën. Waarop de vader hem een perfecte raad geeft – die hij dan toch niet zelf gaat toepassen.
Het is ook gewoon mooi hoe open vader en zoon met elkaar in gesprek gaan, benoemen wat ze niet begrijpen aan elkaar en daar op een correcte manier mee omgaan. Ook al raken ze het niet eens, ze luisteren tenminste écht naar elkaar.
Dit gaat over ouders en kinderen
Als zoon van een vader, en als vader van een zoon kan ik alleen maar vol bewondering kijken naar het niveau waarop die twee met elkaar praten, zonder in ruzie te vervallen. Al valt intussen wel het gezin uit elkaar: de moeder gaat steeds luider twijfelen aan de zin van het huwelijk, en de zus weigert nog naar het kerstfeest te komen omdat haar geaardheid niet aanvaard wordt.
En Zach en zijn vader? Die blijven ondanks de weddenschap overtuigd van hun eigen gelijk. Alleen zijn ze dankzij die weddenschap wel veel dichter bij elkaar gekomen. Ze hebben met elkaar gesproken, ze zijn het erover eens dat hun standpunten mijlenver uit elkaar liggen… maar ze hebben door al die gesprekken elkaar ook veel beter leren kennen en beseft dat ze elkaar graag zien, ondanks alles.
In die zin brengt "Alternate Realities" een universeel thema: hoe je je als kind tegen je ouders afzet, om tot je eigen waarden en normen te komen. En hoe je tegelijk leert dat je van elkaar kunt blijven houden, ook al kijk je anders naar de wereld, en ook al worstel je soms met elkaars meningen en karakter. Al is het hier uiteraard in extreme vorm, met een vader die radicaliseert tegenover de rest van het gezin. Maar toch: mij lijkt de onderstroom herkenbaar voor heel veel mensen.
“Alternate Realities” is intussen al enkele maanden oud, maar brengt dus wel een boodschap die we in deze kersttijd kunnen gebruiken: hoe je respectvol en liefdevol kunt blijven praten, ook al ben je het fundamenteel oneens met elkaar. En dat in amper 3 afleveringen van elk een halfuurtje.
