De Europese leiders hebben in Brussel een akkoord bereikt over een lening van 90 miljard euro voor Oekraïne. In tegenstelling tot wat velen verwachtten, zullen de geblokkeerde Russische tegoeden daar niet voor worden aangewend. Premier De Wever haalt dus zijn slag thuis, maar ziet zichzelf niet als een winnaar. "Oekraïne, Europa en de financiële stabiliteit zijn de echte winnaars van de avond."
Premier De Wever haalt slag thuis na top van 15 uur: zo blijven Russische tegoeden onaangeroerd
Weinigen buiten premier Bart De Wever en de Belgische delegatie zullen het vooraf gedacht hebben, maar de geblokkeerde tegoeden van de Russische Centrale Bank blijven voorlopig dan toch waar ze zijn: bij het effectenhuis Euroclear in Brussel.
Na een top van meer dan 15 uur zijn de Europese leiders het eens geraakt over een lening van 90 miljard euro aan Oekraïne, voor een periode van 2 jaar. Maar de Russische tegoeden zullen daar niet voor gebruikt worden. De lidstaten zullen namelijk samen geld lenen op de financiële markten, met geld uit de meerjarenbegroting als waarborg.
Achter de schermen
Nochtans leek het er de hele dag op dat er vooral aan een lening voor Oekraïne op basis van de geblokkeerde Russische tegoeden werd gewerkt. Terwijl de leiders andere onderwerpen bespraken, onderhandelden hun medewerkers een hele dag achter de schermen over een tekst met voldoende garanties, zodat België ermee akkoord kon gaan.
Verschillende leiders hadden bij aanvang van de top ook duidelijk gemaakt dat de inzet van de Russische tegoeden voor hen de beste optie was. De Duitse bondskanselier Friedrich Merz voorop.
Maar kort na 1 uur 's nachts werd duidelijk dat er een nieuw voorstel op tafel lag, waarbij dan toch naar een gezamenlijke lening werd gekeken met geld uit de meerjarenbegroting als waarborg. De vergadering werd ook even geschorst, zodat alle leiders het nieuwe voorstel konden bestuderen. Rond 3 uur 's nachts kwam er dan witte rook.
Hongarije, Slovakije en Tsjechië
Dat de leiders dan toch voor de meerjarenbegroting kiezen en de Russische tegoeden onaangeroerd laten, komt volgens De Wever omdat "collectief is vastgesteld" dat de tekst over de inzet van de Russische tegoeden te ingewikkeld en technisch was. Een EU-bron liet eerder al weten dat de leiders hadden vastgesteld "dat er nog meer werk nodig is".
Voor een gezamenlijke lening op basis van de meerjarenbegroting is wel unanimiteit vereist. Die leek er lange tijd niet te zijn, maar op een bepaald moment gaven Hongarije, Slovakije en Tsjechië tegelijkertijd aan dat ze de beslissing niet zouden blokkeren. "En toen was het spel gespeeld", zegt De Wever tijdens een afsluitende persconferentie.
De 3 landen vragen wel een opt-out, wat inhoudt dat zij niet moeten instaan voor de financiële gevolgen van de lening die wordt aangegaan.
"Geen winnaar"
Dat de geblokkeerde Russische tegoeden voorlopig onaangeroerd blijven, is een duidelijke overwinning voor premier De Wever, die zich daar de voorbije maanden altijd tegen verzet heeft.
Maar De Wever wil niet in termen van winnaars en verliezers spreken. "Dit was geen gevecht tussen leiders, ik noem mezelf geen winnaar, ik heb bijgedragen tot de oplossing", zegt hij na de top. "Oekraïne, Europa en de financiële stabiliteit zijn de winnaars van de avond."
Dit was geen gevecht tussen leiders, ik noem mezelf geen winnaar, ik heb bijgedragen tot de oplossing
Premier Bart De Wever
"We hebben een oplossing gevonden waar iedereen kan achterstaan", zegt hij ook. "Iedereen komt hier als winnaar buiten." Hij benadrukt ook dat deze top heeft aangetoond dat de kleinere lidstaten van de EU wel degelijk iets te zeggen hebben. "Het gaat niet altijd om de grote hoofdsteden."
De Wever is ook blij dat het effectenhuis Euroclear een "stabiele, betrouwbare hoeksteen in de financiële wereld" blijft. Over mogelijke Russische claims tegen Euroclear maakt hij zich geen zorgen meer. "Alles gebeurt nog altijd binnen het internationale en financiële recht. Er is op dit moment geen enkel risico."

