Iedereen die in de kerk werkt zal een vorming moeten volgen over seksualiteit en grensoverschrijdend gedrag, en wie met jongeren werkt, moet verplicht een uittreksel van het strafregister voorleggen. Dat staat onder meer in het vernieuwde beleidsplan van de Kerk en Stichting Dignity, die instaat voor de slachtoffers van seksueel misbruik in de Kerk. Voor slachtoffers komt er een nieuw meldpunt, betere opvang en een betere begeleiding naar juridische bijstand.
Nieuw beleidsplan tegen seksueel misbruik in de Kerk: strafblad voorleggen als je met jongeren werkt en verplichte vorming over seksualiteit
Stef Van Chaze
Gepubliceerd:
De Stichting Dignity en de Kerk hebben een nieuw beleidsplan klaar. Daarin staat hoe ze de slachtoffers van seksueel misbruik in de Kerk willen ondersteunen en nieuwe gevallen willen voorkomen. Alle bisschoppen en de koepels van religieuze congregaties hebben het plan goedgekeurd.
Het plan komt er na de parlementaire aanbevelingen van vorig jaar en wil niet enkel slachtoffers ondersteunen, maar ook misbruik in de toekomst voorkomen. Ook de slachtoffers zelf hadden inspraak in het beleidsplan.
Meldingsplicht en vorming
Medewerkers van de kerk die ooit veroordeeld zijn of verdacht worden van zedenfeiten, moeten dat verplicht melden. Wie met jongeren werkt, moet een uittreksel uit het strafregister voorleggen. Er komt ook een vertrouwelijke klokkenluidersprocedure, zodat iedereen misbruik kan melden zonder angst voor maatregelen.
Iedereen die in de kerk werkt, moet ook een vorming rond seksualiteit en grensoverschrijdend gedrag - en het herkennen daarvan – volgen. Priesters die uit het buitenland naar hier komen, zullen beter worden gescreend. Er komt ook een klokkenluiderprocedure.
"De maatregelen rond preventie zijn erg belangrijk", vindt Koen Van Summeren, zelf slachtoffer van seksueel misbruik in de Kerk. "Dat is een positief punt, dat we ook zelf hebben aangehaald in onze aanbevelingen."
"Too little, too late"
Maar dat is meteen ook het enige wat Van Summeren positief vindt aan het vernieuwde beleidsplan. Volgens het plan komt er onder andere meer opvang, begeleiding en juridische bijstand voor slachtoffers, en er komt een nieuw meldpunt van Dignity.
"Too little, too late", zegt Van Summeren. "En daarbij: misbruik melden is één ding, maar je moet er vervolgens ook iets mee doen, en daar zit het probleem."
Financiële tegemoetkoming
Tot slot wordt de financiële tegemoetkoming voor slachtoffers vanaf 2026 ieder jaar automatisch geïndexeerd, stelt het plan. Toch zijn veel slachtoffers ontevreden, omdat er nog geen wettelijk kader bestaat om de kosten van levenslange zorg van hun trauma te vergoeden.
"Wij blijven in de kou staan", zegt Van Summeren. "Als ik naar de psycholoog ga, moet ik nog steeds betalen. De daders daarentegen worden goed begeleid en mogen op retraite en worden nog steeds beschermd: zo zijn er nog altijd daders die bijvoorbeeld als priester mogen werken in rusthuizen. Ook over het statuut van slachtoffers is overigens niets terug te vinden in hun tekst."
In afwachting van een structurele oplossing door de overheid heeft de kerk een eenmalige ondersteuning voor psychotherapeutische zorg van 3.000 euro voorzien voor ieder erkend slachtoffer. "Het is een tussentijds antwoord op de urgentie en nood die slachtoffers ervaren", staat te lezen in het plan.
De verwachtingen ten aanzien van de Kerk zijn terecht hoog
Jessika Soors, nationaal coördinator voor Stichting Dignity
"De verwachtingen ten aanzien van de Kerk zijn terecht hoog", benadrukt Jessika Soors, nationaal coördinator voor Stichting Dignity. "Het verleden kan niet ongedaan gemaakt worden, maar structurele verandering is mogelijk en noodzakelijk om erkenning, herstel en veiligheid te bieden. Dit beleidsplan zet de bakens uit."
"Dit beleidsplan verwoordt het engagement van de Kerk om het leed van slachtoffers van seksueel misbruik binnen de Kerk te blijven erkennen en structurele maatregelen te treffen", vult aartsbisschop Luc Terlinden aan. "Dat vergt een blijvende inspanning: luisteren naar slachtoffers, introspectie, samenwerking en een cultuurverandering binnen de eigen instellingen."
Aartsbisschop Terlinden: "Een nieuwe stap om naar de slachtoffers te luisteren"
