Om te bepalen of de aanslag aan het wereldberoemde strand van Bondi Beach in Australië een antisemitische daad was, moeten er meerdere factoren bekeken worden. Dat zegt Christophe Busch, directeur van het Hannah Arendt Instituut. "Zeker is dat dit een terreurdaad is, maar de exacte motieven zijn vaak een samenspel van veel factoren." Hij zegt wel dat de explosie van antisemitisme online steeds vaker zijn weg vindt naar de fysieke wereld, met geweld als gevolg.
Is aanslag op Bondi Beach het gevolg van toenemend antisemitisme? "Vaak een samenspel van meerdere factoren"
Stien Schoofs
Gepubliceerd:
Samenvatting:
Twee gewapende mannen openden het vuur op een Joods Chanoeka-feest op Bondi Beach in Sydney; 15 mensen, onder wie een kind, kwamen om.
Premier Anthony Albanese en koning Charles noemen het "een doelbewuste, antisemitische terreuraanval"; de motieven worden nog onderzocht.
Christophe Busch (directeur Hannah Arendt Instituut) zegt: "Het is heel duidelijk een terreurdaad en het sausje van antisemitisme zal hier een van de vele factoren zijn die vermoedelijk meespeelt."
Twee gewapende mannen die het vuur openen op een Joods Chanoeka-feest op Bondi Beach in Sydney. Een aanval gemunt op 1.000 bezoekers. 15 mensen, onder wie 1 kind, zijn omgekomen.
Veel mensen noemen het een gerichte aanval op Joodse Australiërs. Ook de Australische premier Anthony Albanese. "Dit was een doelbewuste aanval. Dit is puur kwaad. Een duidelijke daad van terreur en jodenhaat."
Ook de Britse koning Charles spreekt over een vreselijke antisemitische terreuraanval. Premier De Wever zegt dat er in onze samenleving geen plaats is voor antisemitisme en de Israëlische regering verwijt de Australische dat ze te weinig doen tegen antisemitisme.
Samenspel van factoren
Een duidelijke veroordeling, maar is het even duidelijk dat het om antisemitisme gaat? Volgens historicus, genocide-expert en de directeur van het Hannah Arendt Instituut Christophe Busch, is het te vroeg om een eenduidige conclusie te vormen.
Het sausje van antisemitisme zal hier een van de vele factoren zijn die vermoedelijk meespeelt
Christophe Bush, directeur Hannah Arendt Instituut
"Het is heel duidelijk een terreurdaad en met wat we vandaag weten, zal dit vermoedelijk een antisemitische inslag hebben. Zeker aangezien het tijdens het Chanoekalichtfestival is gebeurd."
"Maar zoals steeds is radicalisering altijd een samenspel van factoren. Het sausje van antisemitisme zal hier een van de vele factoren zijn die vermoedelijk meespeelt. We hebben tijd nodig om te kijken wat echt de motieven van de daders waren."
Dat tijd geven, is vaak moeilijk volgens Busch omdat mensen bij zo'n gruwelijk incident zo snel mogelijk grip willen krijgen op de realiteit. "Dan komen we vaak uit bij eenduidige verklaringen, maar vaak spelen er meerdere zaken mee. Dat moet nu worden onderzocht."
Context is belangrijk
Busch merkt dat terroristisch geweld vaak circulair is en dat de context een belangrijke rol speelt. "Je hebt de gruwelijke terreuraanslag in Israël op 7 oktober. Dat was een enorme golf van geweld in de Israëlische samenleving."
"Als reactie daarop kreeg je een enorme golf van geweld in Gaza en als reactie daarop krijg je nu verschillende kleinere golven van terroristisch geweld overal in de wereld. Dat staat allemaal in verbinding met elkaar."
Die nieuwe golven van geweld zijn steeds vaker gericht op het Joodse volk, terwijl de kritiek eigenlijk gericht is op de Israëlische staat. Daar speelt sociale media volgens Busch een belangrijke rol in.
Is aanslag op Bondi Beach het gevolg van toenemend antisemitisme?
"Mensen uiten online - soms heel terechte - kritiek op een staat als Israël. Soms zie je 2 legitieme tweets, maar de derde schiet dan door naar het Joodse volk en dan schuift de kritiek op naar antisemitisme. Sociale media zijn daarin brandversnellers."
"Terwijl sommige mensen gewoon kwaad zijn door wat er in het Midden-Oosten gebeurt en daardoor iets antisemitisch zeggen. We moeten dan kijken of het echt over Jodenhaat gaat of dat het gewoon fout geprojecteerd is." Dat verschil is moeilijker te achterhalen, net omdat de kritiek en het antisemitisme in stijgende lijn gaan.
Spiraal doorbreken
Die explosie aan antisemitisme op online platformen schuift ook steeds vaker door naar de fysieke wereld, merkt Busch. "Eigenlijk is de vuistregel dat je een volk niet verantwoordelijk kan achten voor de daden van een regering. Maar over die grens is steeds meer discussie, wat het geweld niet doet afnemen."
Het toenemend aantal incidenten zorgt op zijn beurt voor een toenemend gevoel van onveiligheid bij het Joodse volk. "Dat moeten we als samenleving heel daadkrachtig aanpakken. We moeten leren dat geweld ook weer geweld triggert. Dat moeten we doorbreken om uit de spiraal van angst te geraken. Dat kan enkel door genuanceerd en voorzichtig te zijn."
