"Sinds mensen mij als vrouw zien, weet ik pas dat seksisme écht bestaat." Dat zegt comédienne Marlies Verschueren (59) in 'Touché' op Radio 1. Op haar 49ste ging ze in transitie, nu verwerkt ze die ervaringen in haar eerste comedyshow 'Zwak geslacht'.
"Sinds mensen me als vrouw zien, besef ik pas echt dat seksisme bestaat": comédienne Marlies Verschueren (59) over haar transitie
Wie nood heeft aan een luisterend oor, kan terecht bij Tele-Onthaal op het gratis nummer 106 en op de website www.tele-onthaal.be .
Het publiek leerde Marlies Verschueren de voorbije jaren kennen via onder meer 'Humo’s Comedy Cup' en 'Comedy Casino' op VRT Canvas, maar haar persoonlijke verhaal gaat veel verder dan het podium.
Verschueren ging pas op haar 49ste in transitie en vertelt openhartig hoe die beslissing haar blik op de wereld en op gender ingrijpend veranderde.
Seksisme
Sinds mensen haar aanspreken als 'mevrouw' ervaart ze iets wat ze voordien alleen 'van horen zeggen' kende: seksisme en discriminatie. "Via hormoontherapie word je stap voor stap vrouwelijker. Op een bepaald moment zien mensen je gewoon als vrouw, en dan verandert ook hoe ze met je omgaan."
"Eén van de eerste momenten waarop ik besefte hoe anders ik werd behandeld als vrouw, was op een tram in Antwerpen. Ik had cash geld klaar, toen de trambestuurder opmerkte: 'Awel madammeke, dat betekent dat ik u volgend jaar niet kan meenemen, want dan nemen wij geen cash meer aan'. Zeker niet slecht bedoeld, maar als ik een man was had hij mij nooit op die paternalistische manier aangesproken", vertelt Marlies.
"Ik heb het langs twee kanten meegemaakt"
Wat Verschueren een bijzondere positie geeft, is dat ze jarenlang als man door het leven ging. Die dubbele ervaring maakt dat haar verhalen ook bij mannen in de zaal anders binnenkomen. "Als iemand die het langs twee kanten heeft meegemaakt zegt dat seksisme bestaat, dan wordt dat sneller geloofd," klinkt het. Comedy is voor haar een ingang om een ernstig gesprek te voeren.
Humor is een manier om moeilijke thema’s bespreekbaar te maken
Marlies Verschueren, comédienne
Een van de opvallendste verschillen tussen leven als man en als vrouw is volgens Marlies de vrijheid in expressie. "Mannen bewegen vaak binnen een onzichtbaar keurslijf: een uniform, letterlijk in kleding - ze dragen bijna altijd een hemd en een jeans - maar ook in gedrag."
Vrouwen lijken daarin meer speelruimte te hebben. "Op een dansvloer merk je dat duidelijk: vrouwen durven zich makkelijker te laten gaan, terwijl veel mannen aan de kant blijven uit schroom. Een man denkt al snel dat hij zich belachelijk maakt als hij een beetje buiten de lijntjes kleurt."
Transitie op latere leeftijd
Verschueren zette pas op haar 49ste de stap naar een transitie. Met haar 50ste verjaardag in zicht stelde ze zichzelf de vraag of ze zo verder kon blijven leven. "Het is nu of nooit", dacht ze. "Toch ging daar een lange periode van twijfel aan vooraf, vooral uit angst om alles te verliezen: mijn gezin, mijn kinderen, mijn leven zoals het was."
Het gevoel dat ze transgender is, was er al van toen ze een kleuter was, maar jarenlang duwde ze het weg. "Je bent er 24/7 mee bezig", zegt ze. "Tot het punt waarop je niet meer functioneert." Op dat moment begon ook haar werk te lijden onder de innerlijke strijd, en werd de beslissing onvermijdelijk.
Rouwproces
De transitie had een grote impact op haar omgeving. Ze benoemt het expliciet als een "rouwproces" voor haar gezin. "Mijn partner verloor haar man, mijn kinderen hun vader, ook al bleef ik er als persoon wel nog."
Mijn dochter kan naast mij staan en toch haar papa missen, ookal ben ik er nog
Marlies Verschueren, comédienne
Achteraf bekeken had ze sommige dingen anders aangepakt. Zo zou ze haar kinderen eerder hebben betrokken in het proces. Voor haarzelf voelde de beslissing als een bevrijding, maar voor hen begon het verwerken pas.
Wat volgens haar cruciaal is: blijven praten. En lachen. "Humor heeft ons geholpen, want zo’n transitie slorpt echt enorm veel aandacht op."
