Het conflict tussen Thailand en Cambodja, "een van de oorlogen die Trump oploste", is opnieuw opgelaaid. Waarom blijven de spanningen tussen de buurlanden en eeuwenoude rivalen in Zuidoost-Azië de kop opsteken?
Waarom een oud conflict tussen buurlanden Thailand en Cambodja met tussenpozen blijft oplaaien
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
Al decennialang flakkert met tussenpozen het conflict op tussen Thailand en Cambodja.
De buurlanden in Zuidoost-Azië zijn eeuwenoude rivalen en delen een grens van ruim 800 kilometer.
Een betwiste grens
Die grens ligt aan de basis van het conflict.
Ze werd in 1907 vastgelegd door Frankrijk. Dat was op dat moment de heerser in Cambodja, dat samen met Vietnam en Laos deel uitmaakte van de Franse kolonie Indochina.
Buurland Thailand (toen nog Siam) is nooit gekoloniseerd geweest door een westerse mogendheid.
Frankrijk trok de grens langs een natuurlijke waterweg tussen Cambodja en Thailand. Maar de grens is altijd betwist geweest. Niet door Cambodja, dat het eens is met de kaart, wel door Thailand, dat zegt dat de grens niet nauwkeurig is.
Een eeuwenoud tempelcomplex
Het geschil draait vooral rond de Preah Vihear-tempel, een hindoetempel uit de 11e eeuw die afgelegen op een klif ligt, precies op de grens.
Thailand vindt dat de tempel op zijn grondgebied ligt, maar de kaart uit 1907 heeft hem in Cambodja gelegd. Ook over 2 kleinere tempels langs de lange gedeelde grens is discussie.
In 1962 bevestigde het Internationaal Gerechtshof, de hoogste rechtbank van de VN, dat de Preah Vihear-tempel in Cambodja ligt, maar Thailand blijft aanspraak maken op het omliggende gebied.
Wanneer de tempel in 2008 een plaats krijgt in de Werelderfgoedlijst van UNESCO, lopen de spanningen tussen Thailand en Cambodja opnieuw op. De daaropvolgende jaren komt het nu en dan tot onlusten, waarbij ook doden vallen. In 2013 trekt Cambodja opnieuw naar het Internationaal Gerechtshof, en opnieuw krijgt het daar gelijk.
Eeuwenlange rivaliteit
Het grensgeschil is decennia oud, maar de rivaliteit tussen Thailand en Cambodja is nog veel ouder.
Beide landen delen een geschiedenis. Het machtige Khmer-rijk in Cambodja was eeuwenlang dominant in de regio, terwijl het latere koninkrijk Siam (Thailand) later opgang maakte.
Zijn voorsprong heeft Thailand in de moderne tijden verder uitgebouwd. Terwijl zijn economie groeide en complexer werd, verarmde Cambodja - eerst belemmerd door het Franse kolonialisme, daarna door het bloedige regime van de Rode Khmer.
Thailand is ook militair verreweg de sterkste. Het land is van oudsher een bondgenoot van de VS, maar de laatste jaren lijkt Washington ook de banden met buurland Cambodja aan te halen.
Opflakkerende spanningen
De sluimerende spanningen tussen Thailand en Cambodja zijn in 2025 opnieuw opgelaaid.
Nadat bij hevige gevechten langs de grens meer dan 40 doden waren gevallen, kwam het in juli, onder druk van de Amerikaanse president Donald Trump, tot een staakt-het-vuren.
Duidelijkere afspraken, onder meer over ontwapening, werden gemaakt in een overeenkomst in oktober, maar geen van beide partijen hield zich daaraan.
Cambodja verwijt Thailand nog altijd gevangengenomen soldaten vast te houden. Thailand beschuldigt Cambodja er dan weer van landmijnen te hebben gelegd in de betwiste gebieden, waardoor Thaise soldaten verminkt zijn geraakt. Volgens Cambodja zijn het mijnen die zijn achtergebleven na de burgeroorlog, een bekend probleem in het land.
Na het staakt-het-vuren kwam het dan wel niet meer tot beschietingen, er woedde wel nog een propaganda-oorlog. Die is nu weer uitgemond in geweld in de grensgebieden.
Trump noemde het conflict tussen Thailand en Cambodja "een van de oorlogen die hij oploste", maar hij sprak kennelijk voor zijn beurt.
