Europa is een groep landen in verval die door zwakke mensen wordt geleid. Die boodschap geeft de Amerikaanse president Donald Trump in een interview met Politico. Het is niet de eerste keer dat de president zijn afkeer voor het continent laat blijken, maar nooit eerder verwoordde hij het zo fors.
Donald Trump haalt (opnieuw) uit naar Europa: "Meeste landen zijn in verval, hun leiders zijn zwak"
"Als niets verandert, dan zullen veel Europese landen niet langer levensvatbaar zijn." Dat zegt Trump in een interview met Politico, dat hem net heeft gekroond tot individu met de grootste invloed op de Europese politiek. "Hun immigratiebeleid is een ramp", zegt hij. Trump vindt dat Europese landen "vernietigd" worden door hun leiders. "Het zijn vriendelijke mensen, maar ze zijn zwak."
Volgens Trump komen immigranten "uit alle hoeken van de wereld" naar Europa. Hij verwijst onder meer naar het Midden-Oosten en Congo. "Ze komen uit de gevangenissen van die landen", zei hij. "Ze nemen een andere ideologie mee en dat maakt hen zwak."
Daarmee lijkt Trump deels aan te leunen bij de 'omvolkingstheorie', een complottheorie die populair is in radicaal-rechtse en extreemrechtse kringen in Europa. Die stelt dat de oorspronkelijke westerse bevolking geleidelijk wordt vervangen door een bevolking met een niet-westerse cultuur, waarbij meestal naar moslims wordt verwezen.
Europa zou volgens Trump beter een voorbeeld nemen aan het migratiebeleid van de VS, al komt daar in zijn eigen land ook veel kritiek op. "In Europa willen ze politiek correct zijn en sturen ze ze (immigranten, red.) niet terug. Europa wordt vernietigd. Mijn roots liggen in Europa en ik zie dit niet graag gebeuren. Europa is een geweldige plek, maar ze laten iedereen zomaar binnen."
Vervolgens haalt hij uit naar Sadiq Khan, de burgemeester van Londen. "Kijk naar Londen, daar is een burgemeester met de naam Khan. Hij is een vreselijke, afschuwelijke en incompetente burgemeester. Hij heeft een andere ideologie dan hij zou moeten hebben en hij is enkel verkozen door de mensen die binnen zijn gekomen."
Geen nieuwe boodschap
Nieuw is de boodschap van Trump aan Europa zeker niet. "Trump heeft in het verleden al vaker uitgehaald naar Europese steden en landen die volgens hem ten onder gaan aan immigratie", zegt buitenlandjournalist en Amerikakenner Bert De Vroey. Vorige week waren ook al gelijkaardige ideeën te lezen in de nieuwe nationale veiligheidsstrategie die de VS verstuurde naar zijn ambassades in Europa.
"Maar deze uitspraak is toch weer iets straffer", aldus De Vroey. "We weten al langer dat Trump een afkeer heeft van de Europese Unie als instelling, maar de uitspraak over Khan en Londen toont nu aan dat zijn ergenis niet enkel over de EU gaat. Hij lijkt een afkeer te hebben van heel West-Europa, van de landen die pleiten voor de internationale rechtsorde en de democratie."
VS en Europa nog bondgenoten?
Trump kreeg van journaliste Dasha Burns ook de vraag of Europa en de VS nog bondgenoten kunnen blijven. "Dat hangt ervan af. Ze zullen hun ideologie veranderen door de mensen die nu binnenkomen. Het zal hen veel zwakker maken en het zal anders zijn."
In het interview wekt de president bovendien twijfels over de steun van de VS aan Oekraïne. Hij zegt dat Oekraïne "moet meewerken" aan zijn vredesplan, dat volgens hem inhoudt dat territoriale toegevingen aan Rusland moeten worden gedaan. Hij stelt ook dat Rusland momenteel "zonder twijfel de bovenhand heeft" in de oorlog.
De NAVO noemt me 'daddy', ik heb dus wel iets te zeggen
Amerikaans president Donald Trump over zijn invloed op Europa
Over de rol van Europa in de vredesgesprekken spreekt hij opnieuw in harde taal. "Ze weten niet wat ze doen", zegt Trump. "Ze praten wel, maar ze produceren niet." Over veiligheidsgaranties aan Oekraïne rept Trump met geen woord en hij krijgt er ook geen verdere vragen over van Burns.
Burns peilt wel naar zijn interesse om zich ook echt politiek te bemoeien met Europa. In de nationale veiligheidsstrategie staat dat het een prioriteit moet zijn van de VS "om verzet te cultiveren" in Europese landen in het voordeel van radicaal-rechtse partijen. Trump lijkt in het interview terughoudender: "De NAVO noemt me 'daddy', ik heb dus wel iets te zeggen", zegt hij. "Maar ik wil de VS leiden, niet Europa."
Reacties uit Europa
Uit Europese hoek komen heel wat reacties op het interview. Volgens de Hoge Vertegenwoordiger van het Buitenlandbeleid Kaja Kallas zijn de verwijten van Trump "aan het verkeerde adres gericht". Ze zegt dat kritiek over "verval van de maatschappij" naar Rusland moet gaan, waar vrije media, politieke oppositie en vrijheid van meningsuiting vaak aan banden worden gelegd. "De EU is de essentie van vrijheid", zegt ze. Kallas benadrukt ook dat Europa desondanks de belangrijkste bondgenoot van de VS blijft.
Duits bondskanselier Friedrich Merz noemt de nieuwe Amerikaanse strategie "onaanvaardbaar" en zegt dat Europa "capabel is om zijn eigen democratie te verdedigen".
António Costa, voorzitter van de Europese Raad, waarschuwt dat "bondgenoten niet mogen interfereren in elkaars binnenlandse politiek". "Wij zijn sterk genoeg om voor onszelf uit te maken wat vrijheid van meningsuiting en politieke vrijheid betekent."
Burgemeester Khan van Londen zegt in een reactie op de persoonlijke aanval van Trump dat Amerikanen net massaal naar Londen trekken, omdat zijn stad de 'antithese' is van Trumps Amerika. "Ik woon blijkbaar 'rent-free' in het hoofd van de president (uitdrukking om te zeggen dat iemand geobsedeerd is, red.)."



