Cryptomunten worden steeds populairder. Sommige investeerders hopen er snel rijk mee te worden en bij anderen loopt het soms faliekant af. Op een aantal plekken kan je crypto zelfs gebruiken als betaalmiddel. Zijn ze je geld waard en hoe weet je of een bepaalde virtuele munt betrouwbaar is of niet? Financieel expert Chris Sugira van Team WinWin geeft tips en waarschuwt voor de valkuilen.
'WinWin' is het consumentenprogramma van VRT op Radio 2 en VRT 1. Xavier Taveirne maakt jouw leven met slimme tips en goed advies net iets betaalbaarder. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
"Cryptomunten zijn virtuele, digitale munten. Bij het maken van die munten komt er geen overheid of centrale bank aan te pas. Ze werken zo goed als allemaal op een blockchain. Je kan dat vergelijken met een gedecentraliseerd, digitaal notitieboek waarin transacties worden vastgelegd. Iedereen kan er iets inschrijven en iedereen kan nalezen wat anderen er hebben ingeschreven. Maar je kan de gegevens niet meer aanpassen."
Welke cryptomunten zijn betrouwbaar?
"Er bestaan enorm veel cryptomunten, maar ze zijn zeker niet allemaal betrouwbaar. En dan nog: je kan in theorie altijd al je geld verliezen. De bekendste - en een van de meest betrouwbare - is waarschijnlijk de Bitcoin. Die is tijdens de financiële crisis in 2008 ontstaan uit wantrouwen tegenover overheden en banken. Daarnaast bestaan er ook veel andere bekende crypto's zoals Ethereum en XRP."
"Iedereen kan in principe een eigen cryptomunt maken en dat maakt het ook net gevaarlijk. Zowel de Amerikaanse president Trump als zijn vrouw Melania hebben een eigen coin op de markt gebracht. Zelfs het Amerikaanse 'Hawk tuah' meisje heeft ook ooit haar eigen cryptomunt gemaakt toen ze even wereldberoemd werd. Dat is volledig misgelopen. Alles in de economie draait rond vraag en aanbod en dat is bij cryptomunten niet anders, hoewel hier ook een flinke dosis sentiment bij komt kijken."
"Het loopt dus vaak slecht af en als je daar dan geld in hebt geïnvesteerd, ben je alles kwijt. In de cryptowereld worden ze wel eens "shitcoins" of "memecoins" genoemd. Die cryptomunten hebben geen echte waarde en worden vaak zonder duidelijk doel of plan gemaakt. Waardoor ze gedoemd zijn om te mislukken."
Waar koop je ze?
"Op websites als CoinMarketCap, Coinbase of CoinGecko kan je een overzicht vinden van alle cryptomunten die er bestaan en ook zien hoe groot ze zijn. Daar kan je eventueel crypto kopen. Tegenwoordig bieden sommige banken klanten de mogelijkheid om op hun platformen cryptomunten te kopen. Doorgaans bieden ze enkel de grote, bekende crypto's aan."
"Let op en gebruik niet zomaar eender welk platform dat cryptomunten aanbiedt. Ze zijn zeker niet allemaal betrouwbaar. Criminelen maken vaak valse platformen om mensen te bestelen en crypto te verkopen die niet bestaat."
Waar kan je betalen met cryptomunten?
"Er bestaan buitenlandse webwinkels die cryptomunten aanvaarden als betaalmiddel. Soms rechtstreeks, soms moet je via een ander platform eerst een cadeaukaart kopen voor die winkel en die kaart dan betalen met crypto."
"El Salvador in Centraal-Amerika was in 2021 het eerste land ter wereld dat de Bitcoin als wettig betaalmiddel heeft ingevoerd. De overheid investeert zelfs mee in de munt. In Reizen Waes: de Bucketlist kan je zien hoe Tom Waes zijn koffie met Bitcoin kon betalen."
"Maar je kan het ook dichterbij huis zoeken. Drie Nederlandse Bitcoinfans hebben hun stad Arnhem omgedoopt tot bitcoinstad. In 2014 konden ze een 15-tal horecazaken overtuigen om voortaan Bitcoin te accepteren als betaalmiddel. Intussen kan je in de stad bij tientallen restaurants, kledingzaken en kapperszaken terecht met de cryptomunt."
"Ook een schoenenwinkel in Sint-Truiden kondigde in 2021 aan dat klanten voortaan zouden kunnen betalen in Bitcoin."
Hoe risicovol is investeren in crypto?
"Net als bij aandelen zijn er risico's aan verbonden. Maar bij crypto is de kans dat het misloopt nog groter omdat sentiment een veel grotere rol speelt. Als er te veel euforie is rond een bepaalde coin, kan er een bubbel ontstaan en bubbels barsten vroeg of laat."
Gouden tips van Chris Sugira:
Beleg alleen met geld dat je kunt missen "Gebruik geld dat je bij wijze van spreken zonder grote problemen uit het raam zou kunnen gooien. Je kan je geld volledig kwijtgeraken als je in crypto investeert."
Beleg niet enkel in crypto "Als je geld hebt om investeringen te doen, steek dat dan niet alleen in crypto. Zorg dat er bijvoorbeeld ook ETF's, fondsen, aandelen of obligaties in je portefeuille zitten en zorg voor een mooie mix. Zo kan je je risico's op langere termijn beter spreiden."
Maak je huiswerk "Baseer je niet op één advies van horen zeggen, maar maak je huiswerk. Alleen zo kan je de risico's beperken. Crypto is vaak gebaseerd op sentiment en kuddegedrag."
Werk niet met tussenpersonen "Oplichters proberen je er vaak van te overtuigen dat je snel rijk kunt worden als je via hen in cryptomunten investeert. Vertrouw die beloftes nooit."
Gebruik betrouwbare platformen "Check op de website van de FSMA welke malafide platformen je zeker moet vermijden en kies voor bekende platformen."
Vermijd pump & dump "Heeft de eigenaar of bedenker van de munt zelf meer dan 20 procent van alle munten in handen? Laat ze dan links liggen. Er bestaat dan een grotere kans op misbruik door eigenaars die eerst zoveel mogelijk investeerders willen aantrekken om de munt daarna gewoon te dumpen. Dat noemen we "pump and dump" en moet je zeker vermijden."
