Vrijwilligers ruimen 1.100 ton zwerfvuil op in Vlaanderen: "Ik ben eens in het kanaal gevallen"

Vorig jaar werd er in Vlaanderen zo'n 5.500 ton zwerfvuil opgeruimd. 20 procent daarvan werd opgeruimd door de bijna 26.000 vrijwilligers van Mooimakers. Dat zijn er 400 meer dan in 2023.

De provincie Antwerpen spant de kroon met bijna 10.200 vrijwilligers die 300 ton zwefvuil opruimden. De kleinste provincie qua bevolkingsaantal, Limburg, telt ook het minst aantal vrijwilligers: een kleine 3.300. Maar die ruimden vorig jaar wel evenveel zwerfvuil op als de 4.300 vrijwilligers in Vlaams-Brabant: zo'n 240 ton in beide provincies.

"Zij doen dat bijzonder goed en ze verdienen allemaal waardering", zegt Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V), die deze morgen zelf ook aan de slag ging met een vuilniszak en een grijptang. "Als Vlaming ergeren we ons massaal aan het probleem van zwerfvuil daarom ook aan iedereen de oproep om zijn afval correct te deponeren."

De Vlaamse regering vraagt aan allerlei producenten om 62 miljoen euro per jaar te betalen aan de Vlaamse gemeenten, voor het opruimen van zwerfvuil. "Onze straten onderhouden en zuiver houden kost geld", legt Brouns uit. "De AB InBev's, Coca Cola's en producenten van sigarettenverpakkingen die mee verantwoordelijk zijn voor het afval dat in bermen terechtkomt, moeten nu mee betalen."

Intussen zetten vrijwilligers zich met hart en ziel om zwerfvuil op te ruimen "Ik ben al 13 jaar vrijwilliger", zegt Jan Claes uit Pelt terwijl hij een halfgevulde vuilniszak met sigarettenpeuken en dopjes van plastieken flessen vasthoudt. "Ik ruim 2 tot 3 keer per week op langs een vaste route van 2,5 kilometer van Sint-Huibrechts-Lille naar Neerpelt en dan heb ik meestal ongeveer 10 zakken zwerfvuil. 25 procent daarvan zijn blikjes."

Claes neemt zijn taak als vrijwilliger zo serieus dat hij zelf al eens in het kanaal viel. "Ik zag een flesje liggen tussen de keien van het kanaal. Op het moment dat ik met mijn grijper het flesje wilde nemen, is de steen weggeschoten. Ik ben 2 keer kopje-onder gegaan."

"Dat was rond dezelfde periode in het jaar als nu, maar gelukkig was ik warm aangekleed", gaat Claes verder. Hij is zelf uit het water geraakt en is daarna naar huis gegaan. "Ik heb me thuis weer warm aangekleed en dan ben ik er weer aan begonnen. Tegenwoordig ben ik wel wat voorzichtiger, want ik word volgende week 76."

Lizette Daniëls gaat dan weer zwerfvuil opruimen met haar kleinkinderen. "We nemen dan de hond mee en wandelen dan door het bos", zegt Daniëls. "We nemen een kar met een bak voor het afval en een kartonnen doos voor het glas. We vinden zelfs afval van de McDonald's in Lommel hier in Pelt. Dat snap ik niet"

"Ik heb 20 regio's waar ik zwerfvuil opruim", vertelt Marina Vandersteen. "Er wordt afgesproken welke Mooimakers waar opruimen om dubbel werk te vermijden. Als ik blikjes vind, kijk ik of er statiegeld op staat. Met het geld dat ik krijg als ik het inwissel koop ik iets in de Albert Heijn in Nederland of je kunt het ook doneren aan een goed doel."