Stukje Belgische muziekgeschiedenis op vinyl, en dat is het tijdloze debuut 'Gorky' meer dan waard

Gorki - toen nog geschreven als 'Gorky', wat 'de bittere' betekent in het Russisch - brengt hun gelijknamige debuutplaat uit in 1992. In 1990 zijn ze 3e geworden in Humo's Rock Rally. Met Noordkaap als winnaar dan zijn het begin jaren 90 gouden tijden voor Nederlandstalige rockmuziek. 

Van bij hun debuut heeft Gorki een duidelijke muzikale smoel: veel humor in de teksten en snerpende gitaren. 'De redder' en 'Engel red mij' zijn voor mij een fijne herontdekking. Tegelijk zitten hier en daar zachte strijkers verstopt, zoals in slotnummer 'Geef al je geld aan de arme kinderen'.

'Gorky' wordt beschouwd als een van de sterkste Belgische debuutplaten ooit. Van de 14 nummers scoren er meerdere als single: 'Anja', 'Soms vraagt een mens zich af' en 'Lieve kleine piranha'. Het tijdloze 'Mia' is er eentje buiten categorie.

Openingsnummer 'Soms vraagt een mens zich af' schuurt na meer dan 30 jaar nog altijd even hard in de oren. "Een nacht vol boze dromen, de wekker om half zeven, de heldentocht in de file": herkenbaarder wordt het niet. 

Op het vroege Gorki-repertoire zit geen sleet voel ik na een herbeluistering of 3. Mijn gevoel is nog exact hetzelfde, als toen ik het album een decennium na de release voor het eerst ontdekte als tiener.

Beluister 'Soms vraagt een mens zich af':

Met 'Mia' heeft Gorki een van de meest tijdloze Belgische nummers ooit gemaakt. Het verhaal is bekend: 'Mia' is destijds verstopt als B-kantje uitgebracht, bij single 'Soms vraagt een mens zich af'. De geschiedenis heeft bewezen dat de kracht van de atypische ballade zwaar werd onderschat.

'Mia' heeft nochtans alles wat een nummer tijdloos maakt: een herkenbare intro, een enorme meezingbaarheid en een atypische pianosolo, gespeeld door producer Wouter Van Belle. Met een foutje, wat de aantrekkingskracht nog vergroot. 'Mia' is perfect in zijn imperfectie, 5,5 minuut lang.

Door 'Mia' is Gorki onlosmakelijk verbonden met de eindejaarsperiode. Het is een zekerheid in de hoogste regionen van de muziektops met de beste nummers ooit.

Tussen 2003 en 2005 - mijn volle tienerjaren - stond 'Mia' op 1 in de Tijdloze 100 van Studio Brussel. De soundtrack uit die periode blijft de rest van je leven bij.

Aan 'Mia' hebben veel generatiegenoten speciale herinneringen: kampvuren, slows of geknoei met mp3-spelers op de fiets van en naar school. Ook ik heb "sterren komen, sterren gaan" als tiener ontelbare keren meegezongen. 2 decennia later blijft vooral "niemand gaat verloren" mij als ultieme troostende gedachte bij. 

Beluister 'Mia':

Frontman Luc De Vos is allesbepalend geweest voor Gorki. Als gezicht van de groep en vooral door zijn unieke manier van zingen. Gorki kon na zijn plotse overlijden in 2014 niet verder. Vos was geen nachtegaal, maar hij bracht Nederlandstalige teksten op een poëtische manier tot leven, altijd met een streep rock and roll erbij.

Enkele van mijn favorieten op 'Gorky': het aangehouden "ver van huis" waarmee Luc De Vos in 'Nooit meer winter' naar de rafelige randjes toezingt. Hoe Vos met "Ik en haar, we kwamen nooit klaar" uit 'Eisen van de romantiek' de schijnbaar eenvoudige rijmelarij in zijn zang toch overstijgt.

"Anja, de laatste dans, die moet je mij nog schenken" was begin jaren 90 al geen zin die je zou uitspreken, laat staan nu. Maar gezongen door Vos werkt het als pure poëzie.

Zing in 'Mia' nog eens mee hoe de middenstand het land regeert. Geniet van 'Gorky', als trip down memory lane of ter nagedachtenis van Vos.