"Driekwart van de mensen hier vandaag is door de VDAB bestempeld als 'niet toeleidbaar naar werk'", zei een medewerker van de socialistische vakbond ABVV tijdens een infosessie voor werkzoekenden die in januari hun uitkering verliezen. Terzake was daar komen filmen. Maar kloppen die cijfers wel?
Is echt driekwart van werkzoekenden die uitkering verliezen 'niet geschikt om te werken'?
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
"Dat heb ik nog nooit gehoord", reageerde professor arbeidseconomie Stijn Baert (UGent) in de Terzake-studio na het zien van de reportage bij ABVV Oost-Vlaanderen. Hij was zelf stomverbaasd over de quote van de ABVV-medewerker die net was gepasseerd.
"Driekwart van de mensen hier vandaag is door de VDAB bestempeld als niet toeleidbaar naar werk", zei de dame van ABVV. "De VDAB zegt dus zelf: 'Sorry, maar wij vinden geen werk voor u.' En toch verwacht de regering nu dat die mensen vanaf januari aan het werk gaan."
Baert was stellig: "Ik hoop dat de VDAB daarop zal reageren en zeggen dat dat niet klopt dat we al die mensen opgeven. Er zijn zeker een aantal drempels - zoals een gebrekkige kennis van het Nederlands - waardoor mensen niet snel toeleidbaar zijn naar een job. Maar zeker niet definitief. Ik denk dus dat we vooral naar die drempels moeten kijken."
Toch een derde
Enter VDAB dus. De Vlaamse arbeidsbemiddelingsdienst kan uiteraard niet spreken voor die ene infosessie van de vakbond, maar ze heeft wel cijfers over de eerste golf werkzoekenden die hun uitkering verliezen.
Eind oktober telde de VDAB 4.084 werkzoekenden die tussen 1 januari en 28 februari wellicht hun uitkering zullen kwijtspelen. Van hen heeft ongeveer een derde (32 procent, 1.319 mensen om precies te zijn) een 'advies welzijn'. "Dat betekent dat uit een gespecialiseerd arbeidsonderzoek blijkt dat het voor een werkzoekende niet haalbaar is om stappen te zetten naar werk."
Dat is dus zeker niet driekwart, maar het aandeel mensen dat effectief niet kán werken ligt in die eerste golf wel degelijk bijzonder hoog, geeft ook VDAB toe. "Iets minder dan de helft zijn dan ook werkzoekenden die al 20 jaar of langer werkzoekend zijn."
Ter vergelijking: op de totale groep Vlaamse werklozen met een uitkering die ingeschreven is bij VDAB (meer dan 115.000 mensen) heeft 'slechts' een tiende een 'advies welzijn'.
Welzijnsinstanties beter geplaatst
"VDAB laat deze werkzoekenden niet los", klinkt het nog. "Samen met onze partners proberen we iedereen naar werk te begeleiden. Iedereen heeft talenten, en we hebben iedereen nodig als we een hogere tewerkstellingsgraad willen bereiken."
"Maar soms zien we dat werk niet haalbaar is omdat gezondheids-, welzijns- of andere problemen zo overheersend zijn dat werk momenteel niet aan de orde is. In zulke gevallen zijn andere (welzijns)instanties beter geplaatst om deze mensen te ondersteunen met aangepaste dienstverlening die hen kan helpen om deze problemen aan te pakken, met als doelstelling hun terug aan een job te helpen."
