Nieuwe minister van Begroting Dirk De Smedt: "Gevaar voor shutdown in Brussel is reëel"

"Het gevaar voor een shutdown is reëel, daar ga ik geen nuances over uitspreken." Een ding kan je de nieuwe Brusselse minister van Begroting Dirk De Smedt (Open VLD) alvast aangeven: hij verbloemt de zaken niet. De Smedt volgde midden oktober Sven Gatz op, die met gezondheidsproblemen kampt.

Brussel, dat intussen 527 dagen zonder volwaardige regering zit, verloor vorige maand een kredietlijn van 500 miljoen euro bij Belfius, waardoor het voor het gewest almaar moeilijk wordt om financiële tekorten op te vangen. Vandaag is De Smedt in onderhandeling met ING voor het verderzetten van de financiering. 

"We moeten op heel korte termijn duidelijkheid bieden aan de financiële markten om onze geloofwaardigheid weer wat op te krikken", zegt hij in De Ochtend op Radio 1. "Maar we moeten ook enkele systemische aanpassingen doen om te vermijden dat we naar een shutdown gaan."

Volgens De Smedt moet een eerste stap van de oplossing een regering in volheid van bevoegdheid zijn. "Iedereen moet namelijk doordrongen zijn van de sense of urgency (het besef van de hoogdringendheid, red.)." Is die er dan nog niet? "Daar ben ik niet van overtuigd." 

"Toen ik 3 weken geleden aantrad als minister, kreeg ik heel erg de indruk dat men in een modus van business as usual zat. Een aantal basisprincipes van terughoudendheid, lopende zaken, focus op goed bestuur en efficiëntie en minder op politiek: ik vond dat men daar onvoldoende van doordrongen was."

De Smedt is nu nog volop bezig met de begroting van 2025. "Dat is een begroting in lopende zaken, die gebaseerd is op de laatst goedgekeurde begroting van 2024. Die moet eerst en vooral uitgevoerd worden. De ambitie moet zijn om daarin een eerste knik te maken: het deficit in 2025 moet absoluut lager liggen dan in 2024. Dat is de eerste prioriteit."

Volgens hem is het ook in lopende zaken mogelijk om de tering naar de nering te zetten. "Je bent in lopende zaken niet geacht om grote, nieuwe politieke beslissingen te nemen. Maar dat betekent niet dat het beleid dat nu wordt gevoerd niet een stukje efficiënter kan. Je kunt prioriteren, je kunt qua timing dingen verschuiven."

"We moeten de begroting correct uitvoeren, maar elke euro drie- of viermaal omdraaien." Hij verwijst naar de investeringen. "Het is niet verstandig om, als de financiële situatie het niet toelaat, te blijven investeren."

Nochtans blijven de noden groot in Brussel. Denk aan de daklozenopvang van Samusocial, waar ze nu al klagen over de vertraging in de uitbetaling van de subsidies. De Smedt: "Ik denk, in alle eerlijkheid, dat we in Brussel te vaak structuren financieren en te weinig de mensen zelf. Lopende zaken is op dat vlak een enorme opportuniteit om eens orde op zaken te stellen."

Ook bij Samusocial dus. "Ik stel vast dat Samusocial over een kleine 68 miljoen euro aan dotaties beschikt. Dat moet volstaan als je kijkt naar de reële opvang die men realiseert. Dan kom je toch aan een behoorlijk bedrag per dakloze die men ondersteunt?"

De Smedt denkt dat het daarom nuttig is om te kijken naar dat ondersteuningsproces. "Zijn de maatregelen rond compliancy (de naleving van regels, red.) en administratieve lasten bijvoorbeeld niet een beetje disproportioneel? Samusocial moet zo meer middelen aanwenden om conform te zijn met de vele regeltjes en kan zo minder investeren in hulp op het terrein."