Europese wapens belanden steeds vaker op het slagveld in Soedan en dragen zo bij aan de wreedheden die in het land worden gepleegd. Dat zegt Abdelbagi Kabeir, de Soedanese ambassadeur bij de Europese Unie, in een interview met het magazine Politico. Hij roept de landen van de Europese Unie op om niet langer wapens te verkopen aan de Verenigde Arabische Emiraten, die de wapens op hun beurt doorverkopen aan de gewelddadige Soedanese rebellenmilitie Rapid Support Forces.
Hoe Europa bijdraagt aan wapenleveringen aan de Soedanese rebellen: ook Belgische wapens kunnen er opduiken
Mats Switsers
Gepubliceerd:
Onderzoek van VN-experts en westerse inlichtingendiensten heeft ondubbelzinnig uitgewezen dat de Emiraten een belangrijke wapenleverancier zijn van de rebellengroep Rapid Support Forces (RSF). In ruil voor goud dat de rebellen ontginnen in de grondstofrijke regio Darfoer leveren de Emiraten oorlogstuig.
Het goud uit de vele mijnen in Soedan wordt via Tsjaad of Libië naar de Arabische Emiraten gesmokkeld. Onderzoek toonde zelfs aan dat rijke oliesjeiks uit Abu Dhabi een luchthaven bouwden op de grens tussen Tsjaad en de regio Darfoer, om het goud nog efficiënter naar de Emiraten te verschepen.
De leveringen die Abu Dhabi op hun beurt naar de conflictregio zendt, bestaan uit munitie, machinegeweren, raketwerpers en hypermoderne oorlogsdrones. De snelle optocht van de RSF ligt dan ook aan de voortdurende aanvoer van modern wapentuig.
Toch blijven er nog steeds grote hoeveelheden wapens naar de Golfstaten gaan. De landen zijn belangrijke investeerders in westerse economieën en besteden jaarlijks miljarden aan wapeninkopen in de VS en Europa, terwijl de wapenindustrie daar weer tienduizenden banen oplevert.
Onderling woedt er in het Westen dan ook een heuse concurrentiestrijd om in de gunst van de Emiraten te komen. Momenteel trekt de VS daarbij aan het langste eind, maar zij zijn zeker niet de enige grote leveranciers. Ook Zuid-Korea, Zweden, Frankrijk, Zuid-Afrika, Italië en zelfs België leverden wapenarsenaal aan de oliestaten.
Ook Belgische wapens
"Het is erg moeilijk om concrete cijfers over de wapencontracten tussen de oliestaten en de Europese Unie op tafel te leggen", vertelt onderzoeker Diederik Cops van het Vlaams Vredesinstituut. "De bekendste overeenkomst is waarschijnlijk de deal tussen Frankrijk en de VAE van bijna 20 miljard euro voor zo'n 80 Rafale-vliegtuigen."
"Maar het is niet het grote wapentuig dat het grootste risico vormt", voegt hij daaraan toe. "Vooral kleinere wapens kunnen snel worden doorgesluisd. Het gaat vooral om kleine wapensystemen, zoals vuurwapens, mortieren, granaten en munitie, die van de Emiraten naar Soeden worden overgebracht", aldus Cops.
Ook wapens uit de Waalse industrie vormen door hun kleinere aard een groter risico om doorgevoerd te worden richting Soedan
Diederik Cops, onderzoeker van het Vlaams Vredesinstituut
Eerder werd al Europees militair materiaal zoals Bulgaarse mortieren en Franse of Britse onderdelen teruggevonden in Soedan, maar ook Belgische wapens kunnen binnenkort opduiken in Soedan.
"Ook wapens uit de Waalse industrie vormen door hun kleinere aard een groter risico om doorgevoerd te worden richting Soedan", vertelt hij. "Daar ligt dus zeker een uitdaging voor de Waalse overheid om dat risico, te kunnen inschatten, beoordelen en een beslissing te maken."
"De Waalse regering heeft hoe dan ook de intentie om de wapenleveringen te hervatten, hoewel de Raad van State eerder dit jaar al enkele licenties heeft ingetrokken", vertelde Cops.
Net nu wil de Waalse MR-minister-president Dolimont het decreet op de wapenuitvoer versoepelen. Hoewel Vlaanderen de afgelopen 4 jaar geen wapens meer uitvoerde naar de Emiraten, lijkt de Waalse regering de Waalse leveringen te willen hervatten.
Ondertussen in Soedan: Inwoners van Khartoem keren terug naar hun stad: "Dit is niet langer de mooie, vriendelijke stad, het is een puinhoop geworden"
