Katten miauwen niet voor elkaar, maar vooral om met mensen te communiceren. Dat zegt Maarten Reesink (Universiteit van Amsterdam) in zijn boek 'Planeet Poes'. "Ze doen het om dingen gedaan te krijgen, zoals voedsel krijgen."
Socialer dan we denken en amper nog 'wild': deze ideeën over katten kloppen niet
Anna Petrosyan
Gepubliceerd:
Tweemaal per week duikt de podcast 'Het Uur van de Waarheid' in de wereld van misleiding, desinformatie en online bedrog. Ook dit onderwerp komt uit de podcast. Alle afleveringen vind je hier.
Katten blijken complexere dieren dan we vermoeden. Maarten Reesink, docent Animal Studies aan de Universiteit van Amsterdam, gaat in onze podcast Het Uur van de Waarheid in op enkele misvattingen.
Socialer dan we denken
“Van oorsprong zijn katten solitaire dieren”, vertelt Reesink, “maar inmiddels leven ze al zo’n 10.000 jaar bij mensen, waardoor veel katten veel socialer zijn geworden.”
Dat betekent niet dat elke kat even graag gezelschap heeft. “Er zijn nog altijd katten die eigenlijk niks van mensen willen weten, niks van andere katten willen weten en zeker al niks van honden willen weten”.
Dat gedrag verklaart hij vanuit hun oorsprong: katten zijn niet alleen roofdieren, maar ook prooidieren. “Dat is een van de redenen waarom katten ook altijd een beetje zenuwachtig en voorzichtig zijn."
Zelfstandig ja, maar niet zonder ons
Katten staan bekend als zelfstandige dieren die hun eigen weg gaan. Toch benadrukt Reesink dat ze in de praktijk sterk afhankelijk zijn van mensen. Vooral binnenkatten hebben ons nodig voor voedsel, verzorging en prikkels.
“Zelfs als ze ons niet zo leuk zouden vinden, zijn ze heel erg afhankelijk van ons,” legt hij uit. Psychologische testen tonen bovendien dat katten affectieve gevoelens voor mensen ontwikkelen, vergelijkbaar met hechtingsgedrag bij baby’s en honden.
Communicatie voor mensen
Wetenschappers onderscheiden tientallen kattengeluiden, maar de klassieke miauw gebruiken katten vooral richting mensen. “Dat is eigenlijk een geluid dat ze onder elkaar heel weinig gebruiken en dat ze speciaal naar mensen heel veel gebruiken”, legt Reesink uit. Oorspronkelijk was het een roep van kittens naar hun moeder, maar volwassen katten hebben ontdekt dat het ook bij mensen goed werkt.
“Ze gebruiken het omdat ze van mensen dingen gedaan willen krijgen, bijvoorbeeld voor voedsel.” Onderzoek laat bovendien zien dat huiskatten hun miauw hebben aangepast, hoger en prettiger voor ons oor dan bij hun wilde voorouders.
Wilde dieren?
"Mensen hebben van katten het idee dat ze eigenlijk nog met 3 en een halve poot midden in de natuur staan", vertelt Reesink over het misverstand dat katten nog grotendeels wilde dieren zouden zijn. Dat klopt volgens hem niet, "katten zijn echt op allerlei manieren aan ons aangepast”.
"Inmiddels weten we dat katten zich vandaag de dag anders naar mensen toe gedragen dan een paar eeuwen geleden”, zegt Reesink. En dat komt volgens hem vooral ook door onze eigen handelingen. “De manier waarop wij nu met katten omgaan, namelijk spelen en knuffelen enzovoort, dat deden ze een paar eeuwen geleden nog helemaal niet, want dat was vies. Dat betekende dat katten ook geen enkele reden hadden om met mensen te communiceren zoals ze nu doen.”
Katten en mensen zijn dus in de loop van de generaties meer naar elkaar toegegroeid, waardoor katten dus minder solitair en onafhankelijk zijn dan we vaak denken.
