De uitstoot van methaan blijft stijgen, maar er is beterschap in zicht. Nieuwe reglementeringen voor afval in Europa en de VS, en een tragere groei van de gasmarkt tussen 2020 en 2024 hebben de vooruitzichten ten goede bijgesteld. Dat meldt het milieubureau van de Verenigde Naties (UNEP) in een nieuw methaanrapport, 'The Global Methane Status Report'.
Methaanuitstoot blijft stijgen, maar de vooruitzichten zijn goed: "Doorduwen om 0,2 graden te winnen"
Michaël Torfs
Gepubliceerd:
Zelf noemt de VN het rapport "de beste kijk op de vooruitgang die wereld maakt in het terugdringen van de methaanuitstoot door menselijke activiteiten".
In 2021, op de klimaatconferentie van Glasgow, werd het internationale 'Methane Pledge' ondertekend, waarbij de deelnemende landen streven naar een vermindering van de methaanuitstoot van 30 procent tegen 2030 (vergeleken met 2020).
Maar ondanks die beloftes, en ondanks een grotere inzet van zogenoemde methaansatellieten om methaanlekken op te sporen en aan te pakken, is de uitstoot de voorbije jaren niet verminderd.
Dat geeft UNEP ook toe in het nieuwste methaanrapport. "Maar de vooruitzichten worden stilaan beter. Dat komt dankzij een betere reglementering van vuilnisbelten in Europa en de VS, en een tragere groei van de gasmarkt."
En er is nog meer positief nieuws, zegt de VN: "De inspanningen van landen om methaan aan te pakken, zijn groter dan ooit. Al 65 procent van de landen die het klimaatakkoord van Parijs ondertekenden, hebben er concrete beleidsmaatregelen voor uitgewerkt."
Methaan?
Net als CO2 houdt het broeikasgas methaan de warmte vast op aarde. Het is veel krachtiger dan CO2, al breekt het wel sneller af. In de eerste 20 jaar is methaan zowat 80 keer krachtiger als broeikasgas, over 100 jaar bijna 30 keer. Methaan komt onder meer vrij door lekken in gasinstallaties, door koeien die gras verteren of op slecht beheerde afvalplaatsen. Ook door de klimaatverandering zelf kan het vrijkomen, bijvoorbeeld wanneer de permanent bevroren permafrost ontdooit.
Volgens schattingen zou methaan instaan voor zowat 30 procent van de opwarming van de planeet.
Naar 8 procent reductie (maar meer zou 0,2 graden schelen)
De concrete methaanplannen die bij de VN zijn ingediend, zouden goed zijn voor een vermindering van de uitstoot met 8 procent in 2030, vergeleken met 2020. Om aan de vooropgestelde 30 procent te raken, liggen er een hele reeks kant-en-klare opties klaar, schrijven onderzoekers.
Zo'n daling met 30 procent tegen 2030 zou de opwarming van de aarde met 0,2 graden kunnen temperen tegen 2050. Ook zouden er 180.000 vroegtijdige overlijdens minder zijn, en het betekent dat er minder oogst verloren zou gaan.
Groot potentieel in de energiesector
De strijd tegen overbodige methaanuitstoot wordt vaak het laaghangende fruit genoemd in de strijd tegen de klimaatverandering, omdat er snel en met relatief simpele oplossingen vooruitgang mogelijk is.
In de energiesector liggen de grootste opportuniteiten. Daar zou tot 72 procent van de mogelijkheden liggen, zoals het dichten van lekken. In de landbouw is dat potentieel 18 procent, in de afvalsector 10 procent.
Waar zitten nog moeilijkheden?
Maar intussen blijft het moeilijk om methaanlekken op te sporen in Rusland. Tegelijk neemt de VS, een van de ondertekenaars toen het akkoord onder de doopvont werd gehouden, het onder president Trump niet meer zo nauw met de methaanuitstoot.
Ook het verzamelen van volledige, transparante data wereldwijd blijft een uitdaging. Correcte data zijn nodig voor een goede opvolging van de inspanningen van de landen.
