"We zitten op ons tandvlees": Lien uit Aarschot wacht al jaar op diagnose voor zoontje van 6, dat mentale hulp nodig heeft

In een nieuw advies vraagt de Hoge Gezondheidsraad vandaag om meer aandacht voor geestelijke gezondheidszorg bij kinderen jonger dan 5 jaar. Die eerste levensjaren zijn van cruciaal belang om zware mentale problemen op latere leeftijd te voorkomen.

Bij VRT NWS getuigt Lien uit Aarschot over hoe het is om moeder te zijn van een kind dat mentale ondersteuning nodig heeft. "Ons zoontje van 6 had vaak woedeaanvallen en vertoonde ander moeilijk gedrag. We zijn gestart met therapie bij een psycholoog, en daar kwam het vermoeden van autisme en ADHD naar voren", vertelt ze.

Van die diagnose zijn ze nog niet zeker, want die kan alleen een psychiater stellen. En precies daar knelt het schoentje: de wachttijd is lang, terwijl doelgerichte begeleiding er pas kan komen na zo'n diagnose. Lien en haar gezin wachten al meer dan een jaar. Ondertussen probeert de psycholoog mee de zorg voor de jongen op te vangen.

De situatie weegt op het hele gezin. "Onze dochter lijdt onder de omstandigheden, omdat ze aanvoelt dat er dingen niet goed lopen met haar broer. Ze begint stilaan een zorgende rol op te nemen. Ze zit in het tweede leerjaar, dat is niet haar taak."

Lien voelt zich aan haar lot overgelaten. Tot de gepaste hulp er is, gaat het hele gezin naar een psycholoog. "Dat kost je een rib uit je lijf. Je krijgt wel een klein beetje terugbetaald, maar niet veel. Dus voor mij, mijn partner en de kinderen is dat telkens 70 euro per sessie." Ook de zoektocht naar de juiste diagnose door de psychiater zal veel geld kosten, wellicht meer dan 1.000 euro.

Uit het advies van de Hoge Gezondheidsraad blijkt ook dat de mentale gezondheid van ouders een grote invloed heeft op de ontwikkeling van hun kind. Lien vreest dat ze door het beperkte zorgaanbod tekortschiet als ouder en zo onbedoeld de ontwikkeling van haar zoon belemmert. "We moeten zo lang wachten dat we als ouders op ons tandvlees zitten. Dat heeft absoluut geen positieve invloed op onze kinderen", benadrukt ze.

Voor sommige ouders is het erg moeilijk om die zorg te combineren met een (voltijdse) job, voelt Lien. "Soms heb ik het gevoel dat het water me tot aan de lippen staat en dat ik naar een dokter moet stappen om aan te geven dat ik het niet meer trek."

"Maar ik geef les en doe dat supergraag, dus ik wil niet stoppen. Maar ik kan me heel goed inbeelden dat sommige ouders het niet meer kunnen combineren."

Lien vraagt van beleidsmakers dat ze meer aandacht hebben voor mentaal welzijn in gezinnen en dat ze proberen te begrijpen wat er achter werkloosheid schuil kan gaan.

Daarnaast moet dringend de mentale zorg van kinderen versterkt worden, klinkt het. "Steek eindelijk centen in het oplossen van de basis van het probleem en ondersteun ouders bij de psychologische zorg voor hun kinderen", vraagt Lien.

Volgens haar is het ook hoog tijd dat het thema in de brede samenleving uit de taboesfeer wordt gehaald. "Er zijn zoveel mensen die geen enkel idee hebben wat dit betekent en wat het met een gezin doet."

Toch krijgen ouders die door mentale problemen binnen het gezin niet meer kunnen werken vaak vooroordelen naar het hoofd geslingerd. "Ik zou het fijn vinden mochten mensen wat begripvoller zijn. Ik denk dat ook het beleid hierin een rol kan spelen. Laat ons verder kijken dan cijfers en ons afvragen: wat schuilt erachter?"