De do’s en don’ts van de zakenlunch: "Een snelle salade is géén businesslunch"

Door de jaren heen is de klassieke zakenlunch sterk veranderd. Luxe werd vervangen door snelheid, de driegangenformule door een broodje aan het bureau. Toch blijft het zakelijke middagmaal volgens Laurent Winnock een onderschat strategisch instrument. In zijn boek 'Wat doe jij tussen 12.00 en 14.00 uur?' gidst hij beginnende én ervaren professionals door de etiquette van de businesslunch anno 2025.

"Een zakenlunch is geen snelle salade", zegt Winnock. "Het is een strategisch moment. Vraag jezelf dus af: waarom neem ik hier tijd voor? Wat is mijn doel?"

Een kennismaking, het sussen van een ontevreden klant of netwerken tijdens een 'M'as-tu-vu-lunch' (waarbij je vooral gezien wilt worden): elke lunch heeft een ander doel en daar stem je best de locatie en aanpak op af.

Ook de keuze van het restaurant is geen detail. "Het is je visitekaartje. Let op de akoestiek, kies een plek waar je elkaar verstaanbaar kunt spreken. Discretie en sfeer zijn belangrijker dan een sterrenchef."

Een zakenlunch is géén vergadering aan tafel. "Je hoeft geen notities bij te houden, maar bereid je wel voor", benadrukt Winnock. "Begin luchtig. Het weer, de kinderen, het gerecht, een actueel onderwerp… Tast af hoe persoonlijk je mag gaan. Tijdens het hoofdgerecht kan je dan subtiel richting de kern van de zaak evolueren."

Een goed gesprek draait niet alleen om woorden, maar ook om lichaamstaal. Winnock benadrukt het belang van luisteren naar de 'fluistertonen' van het lichaam. "In een vergaderzaal zit je in je hoofd, aan tafel zakt het naar de buik", zegt hij. "Je ziet de mens achter de professional. Gekruiste armen, stiltes of zuchten zeggen soms meer dan woorden. Bestuursvoorzitters vertelden me dat ze daarom liever buiten de vergaderzaal afspreken: om écht te zien hoe iemand zich gedraagt."

Een gesprek mag gerust even stilvallen. Zorg voor zogenaamde 'landingsbanen' – onderwerpen waarmee je het gesprek weer op gang helpt. "Een goede zakenlunch is aangenaam én professioneel. Je hoeft niets te forceren."

Over het eten zelf zijn er duidelijke richtlijnen. "Vraag op voorhand naar dieetwensen of allergieën", zegt Winnock. "En kies een lichte maaltijd. Vermijd rommelige gerechten met tomatensaus of zeevruchten. Je wil er professioneel blijven uitzien én kunnen doorwerken na de lunch."

En alcohol? "Tenzij er iets te vieren valt of je ’s avonds afspreekt, is het tegenwoordig de norm om géén alcohol te drinken tijdens een zakenlunch. Steeds meer bedrijven hanteren een alcoholvrij beleid, en ook culturele gevoeligheden spelen hierin een rol. Ik vind dat een positieve evolutie en gelukkig bieden restaurants steeds vaker kwalitatieve, non-alcoholische alternatieven aan."

Wie de rekening betaalt, is volgens Winnock eenvoudig: "Wie uitnodigt, betaalt. Ik regel dat vaak vooraf met het restaurant, zodat het discreet kan verlopen. Check ook je betaalmiddelen op voorhand – niets is zo gênant als een geweigerde kaart, zeker tijdens een zakelijk moment. En voor het personeel geldt: wees discreet. Niemand wil dat het gesprek midden aan tafel wordt onderbroken door een betalingsprobleem."

Toch is de cultuur rond zakenlunches niet overal gelijk. In Nederland bijvoorbeeld verloopt zo’n lunch volgens Winnock vaak veel directer. "Soms zó direct dat het zelfs tot het afspringen van een deal leidt. Je boodschap aan tafel telt – niet alleen wat je zegt, maar ook hoe en waar."

Gelukkig zit het in België wel goed. "We leven aan de Latijnse, bourgondische kant van Europa", zegt hij. "En dat is een zegen voor wie gelooft in de kracht van de zakenlunch."