15 milieuorganisaties hebben donderdag een nieuwe klacht ingediend tegen Project One, de ethaankraker van Ineos in de Antwerpse haven. Ze baseren zich op nieuwe rapporten die wijzen op mogelijk 410 vroegtijdige overlijdens door luchtvervuiling over een periode van 40 jaar. De organisaties hopen dat de Raad voor Vergunningsbetwistingen de bijna afgewerkte fabriek nu definitief stillegt.
Milieuorganisaties dienen nieuwe klacht in tegen Ineos-ethaankraker in Antwerpen
Samenvatting:
Vijftien milieuorganisaties, waaronder Greenpeace België en WWF, dienen een nieuwe klacht in tegen de bijna afgewerkte ethaankraker van Ineos in de Antwerpse haven wegens ernstige zorgen over luchtvervuiling en klimaatimpact.
Volgens nieuwe rapporten kan de fabriek tot 410 vroegtijdige overlijdens veroorzaken door luchtvervuiling over veertig jaar en jaarlijks tot 3,8 miljoen ton CO2 uitstoten, vergelijkbaar met de uitstoot van een land als Congo.
Ineos reageert teleurgesteld op de juridische actie en benadrukt dat "de kraker de meest groene van Europa wordt", aldus oprichter Sir Jim Ratcliffe.
De milieuorganisaties, waaronder Greenpeace België, WWF en Bond Beter Leefmilieu, beweren dat zowel de klimaatimpact als de gevolgen voor de volksgezondheid van de ethaankraker ernstig zijn onderschat.
Volgens nieuwe studies zou de uitstoot van giftige fijnstofdeeltjes leiden tot honderden vroegtijdige overlijdens, nieuwe gevallen van astma bij kinderen en meer ziekenhuisopnames voor ademhalings- en hartziekten.
"Omdat de fabriek bijna klaar is, kunnen we nu een hoogdringendheid aantonen", zegt Dries Verhaeghe van vzw Dryade. "Dat is het verschil met vorige procedures. Normaal duurt een procedure bij de Raad voor Vergunningsbetwistingen een jaar, nu zou het maar 3 of 4 maanden mogen duren voor we een uitspraak hebben."
De totale CO2-uitstoot is vergelijkbaar met die van een land zoals Congo
Dries Verhaeghe van Dryade vzw
De milieuorganisaties wijzen vooral op de totale uitstoot over de hele productieketen. Die zou volgens hun berekeningen kunnen oplopen tot 3,8 miljoen ton CO2-equivalent per jaar. "De CO2-uitstoot van de kraker zou vergelijkbaar zijn met die van een land zoals Congo. Gezien de huidige klimaaturgentie moeten we de uitstoot naar beneden brengen en niet nog bijkomende uitstoot gaan veroorzaken," zegt Verhaeghe.
Ineos zelf schat de directe jaarlijkse uitstoot van Project One op 655.000 ton. "Een vergunningsaanvraag voor een groot industrieel project als dit moet de volledige uitstoot van de productiecyclus in kaart brengen", klinkt het bij de organisaties.
De rapporten waarop de klacht steunt, komen van Energy and Clean Air Analytics en het Centre for Research on Energy and Clean Air. Ze analyseerden de geschatte gezondheidseffecten in een straal van 50 kilometer rond Project One. Volgens deze studies zou blootstelling aan stikstof leiden tot ongeveer 280 overlijdens over 40 jaar tijd.
Ineos teleurgesteld
Ineos reageert teleurgesteld op de nieuwe juridische actie. "De ngo's kiezen opnieuw voor de juridische weg, ondanks onze uitnodiging om in dialoog te treden over hun bezorgdheden", zegt een woordvoerder. Het bedrijf betreurt dat de rechtszekerheid van investeringen in de Europese industrie telkens onderuit wordt gehaald.
Ineos-oprichter Sir Jim Ratcliffe blijft ondanks alle tegenstand overtuigd van het businessmodel. "We hebben ethyleen voor alles nodig. Dit wordt, van de 42 krakers in Europa, de meest groene en dus de meest interessante," verklaarde hij tijdens een bezoek aan de werf afgelopen zomer. De ethaankraker zou midden 2027 operationeel moeten zijn.
Tatiana Luján, advocaat bij ClientEarth, benadrukt het belang van deze zaak: "Dit is de eerste keer dat een rechtbank zich zal uitspreken over Scope 3-emissies in verband met plasticproductie." Scope 3 omvat de uitstoot in de gehele levenscyclus van alle producten die een bedrijf koopt, vervaardigt of verkoopt.
Eerder al 4 rechtszaken tegen Project One
De ethaankraker heeft al een bewogen geschiedenis achter de rug. Minister van Omgeving Zuhal Demir (N-VA) gaf in januari 2024 een voorwaardelijke vergunning, gevolgd door een nieuwe vergunning eind juli na het stikstofakkoord. Ook de Nederlandse provincies Zeeland en Noord-Brabant stapten eerder naar de rechter, maar trokken hun bezwaren later in.
De Britse en Vlaamse overheden hebben aanzienlijke financiële garanties verstrekt voor het project. De Britse regering heeft een waarborg van 700 miljoen euro toegezegd, terwijl de Vlaamse regering een waarborg van 500 miljoen euro biedt. Vlaanderen kende recent nog een duurzaamheidssubsidie van 2 miljoen euro toe.

