Accenten hebben een aanzienlijke invloed op de karaktertrekken die we aan een persoon toeschrijven. Dat blijkt uit een nieuwe studie van taalwetenschappers in ons land. Jonge kinderen nemen de indrukken die ze aan de personages overhouden vaak mee in vooroordelen. Die kunnen zowel positief als negatief zijn.
Waarom Timon en Pumbaa Vlaams spreken tussen Nederlandse personages: onderzoek toont invloed aan van accenten op kinderbrein
Rosalie Legrand
Gepubliceerd:
Elke woensdag gaat Peter Van de Veire in 'Goeiemorgen Morgen!' op Radio 2 samen met professor Taalkunde Chris De Wulf (UAntwerpen) op zoek naar de eigenheid van onze taal. Meer weten? Vorige keer vertelde hij waarom we in onze taal geld en kak aan elkaar linken
Uit een nieuwe studie van taalwetenschappers blijkt dat het gebruik van accenten in kinderfilms niet onschuldig is. Alexander Van Herpe (Universiteit Antwerpen) en Stefano De Pascale (KU Leuven, VUB) deden het onderzoek. "Jonge kinderen nemen die indrukken vaak mee in vooroordelen. Die kunnen zowel positief als negatief zijn”, licht professor Taalkunde Chris De Wulf toe op Radio 2.
Standaardnederlands wordt vaak gezien als mooi en professioneel, maar niet erg gezellig en herkenbaar. Een regionaal accent is dan weer gezellig, maar niet professioneel. Accenten geven wel kleur en een karakter aan een personage.
In Disneyfilms spreken personages nog niet zo lang Vlaams. Tot 1994 werden de films niet in het Vlaams ingesproken. Alle personages praatten Nederland-Nederlands. Dat verandert met de ‘The Lion King’.
Figuurtjes Timon en Pumbaa zijn de eerste personages die met een Vlaams accent spreken. Dat was toen heel nieuw. En ook verrassend. Het duo komt met hun Vlaamse tongval goedhartig en naïef over. Hoofdpersonage Simba ontmoet hen wanneer hij wegloopt en in een ander land terechtkomt. Hun Vlaams accent klinkt exotischer tussen alle Nederlandse accenten.
Niet elk Vlaams dialect wordt voor elk type personage gebruikt. De wat onhandige en sullige tandarts uit ‘Finding Nemo’ spreekt Limburgs. En in ‘Brave’ krijgen de dappere stoere krijgers een Antwerps accent.
Ook buitenlandse accenten worden gebruikt om personages te typeren. Gastheer Lumière uit ‘Belle en het Beest’ is chique met zijn Franse accent. En de excentrieke professor Zündapp van ‘Cars 2’ klinkt Duits en komt malafide over.
Dat gebruik van accenten is niet helemaal onschuldig. Jonge kinderen gaan gaandeweg accenten in kinderfilms makkelijker herkennen. En ze gaan dan ook de vooroordelen die erbij horen overnemen. Zo groeit bijvoorbeeld het idee dat een Limburger inderdaad wat sullig is, net zoals de tandarts in Finding Nemo.
Die vooroordelen kunnen ook een positief effect hebben. Niet alle vooroordelen over accenten zijn negatief. Er zijn veel leuke personages met een accent. Kinderen gaan dan dat accent linken aan positieve eigenschappen. En doordat kinderen in contact gebracht worden met verschillende accenten, worden ze er toleranter voor.
