Een nieuw AI-model, ontwikkeld door het UZ Leuven, kan de dosis medicatie die patiënten na een niertransplantatie moeten nemen, beter voorspellen dan artsen. Dat is een medische doorbraak én een AI-primeur, want voor het eerst ter wereld is een AI-model gebruikt voor een medische ingreep zonder de tussenkomst van een arts of andere mensen. "We gaan nu onderzoeken of het ook andere medicatiedosissen kan berekenen", klinkt het.
Medische primeur bij UZ Leuven: AI voorspelt nodige dosis medicatie na niertransplantatie beter dan artsen
Om ervoor te zorgen dat het lichaam van een transplantatiepatiënt niet zomaar het nieuwe orgaan afstoot, moet de patiënt levenslang het medicijn tacrolimus nemen. Daarbij is het belangrijk dat ze de juiste dosis innemen, want bij een te hoge dosis kunnen er bijwerkingen optreden. En bij een te lage dosis stoot het lichaam het orgaan alsnog af.
De berekening van die dosis is altijd bijzonder moeilijk voor artsen: tussen patiënten bestaan er grote individuele verschillen in de mate waarin hun lichaam het medicijn vlot opneemt.
In de studie van het UZ Leuven werden de dosisaanbevelingen van een aantal artsen en van een speciaal AI-model met elkaar vergeleken. Wat blijkt? In 99 procent van de gevallen koos een controlerende arts uiteindelijk voor de voorspelling die het AI-model had gemaakt.
Ook onderzoek naar antibiotica
De onderzoekers ontwikkelden het model op basis van historische gegevens van 315 niertransplantatiepatiënten. Eerst testten ze dat wiskundige model nauwkeurig in digitale simulaties.
Daarna volgde de echte klinische studie met 293 nieuwe niertransplantatiepatiënten. Een op de drie nieuwe patiënten kreeg een dosisaanbeveling door artsen, de andere groep kreeg hun aanbeveling van het algoritme.
We gaan nu onderzoek doen naar een AI-model dat de juiste dosis antibiotica en andere medicijnen kan voorspellen
Dirk Kuypers, professor nefrologie
"Het is de eerste keer ooit dat we klinisch bewijs hebben dat een volledig geautomatiseerd AI-model de juiste dosis medicatie beter kan voorspellen", zegt professor nefrologie Dirk Kuypers, die het onderzoek leidde.
"De simulaties berekenden niet alleen een nauwkeurige medicatiedosis tacrolimus voor patiënten na een niertransplantatie. Ze konden dat ook doen voor transplantatiepatiënten die nieuwe longen, een nieuw hart en een beenmergtransplantatie kregen."
"We zien dan ook veel potentieel in dit model", zegt Kuypers nog. "We gaan verder onderzoek doen naar een AI-model dat bijvoorbeeld ook de juiste dosis antibiotica, chemotherapie en andere medicijnen kan voorspellen."
UZ Leuven kreeg al vragen van andere transplantatieziekenhuizen uit Azië en de Verenigde Staten om ook met het model te gaan werken. Het team bekijkt nu of ze het model verder willen uitwerken voor eigen gebruik en of ze het ook breder op de markt willen brengen.
