Karoline Leavitt is uitgesproken Trumpiaans, maar van haar directheid kunnen we in België misschien nog iets leren. Dat zegt Barend Leyts, voormalig woordvoerder van premier Alexander De Croo, over de nieuwe perschef van Donald Trump. In de Verenigde Staten is Leavitt uitgegroeid tot een opvallende mediapersoonlijkheid. Met haar directe, confronterende stijl en opvallende uitstraling trekt ze de aandacht van de pers en van haar baas. "Ze spreekt vanuit de buik en zoekt bewust de confrontatie op."
"Uitgesproken Trumpiaans, maar we kunnen nog iets van haar leren": zo kijkt oud-woordvoerder van Alexander De Croo naar Karoline Leavitt, woordvoerder van Donald Trump
"Karoline Leavitt is zeker geen slechte woordvoerder", zegt voormalig woordvoerder Barend Leyts in 'Zijn er nog vragen' op Radio 1. "Ze heeft een eigen stijl en spreekt heel intuïtief. Er valt veel over haar te zeggen, maar je kan moeilijk beweren dat haar stijl niet direct is of niet overkomt."
Een cultuurverschil
Leavitts stijl omschrijft hij als "uitgesproken Trumpiaans"."Ze gaat er met de bulldozer door en is ontzettend 'in your face'. Ze zoekt de confrontatie op. Zoals zij journalisten aanpakt, zou ik het nooit doen. Het is een stijl die rechtstreeks op het buikgevoel mikt — helemaal in lijn met hoe Trump zelf communiceert."
Niet-diplomatiek communiceren is het handelsmerk van de regering-Trump, haar woordvoerder is een direct gevolg
Barend Leyts, voormalig woordvoerder van Alexander De Croo
Haar opvallende stijl zegt volgens Leyts veel over de politieke cultuur in de VS: "Niet-diplomatiek communiceren is zowat het handelsmerk van de regering-Trump. En ook haar press secretary is daar een rechtstreeks gevolg van."
Marionet of mediafiguur met karakter?
Hoewel Leavitt sterk het Trump-verhaal uitdraagt, gelooft Leyts dat ze haar stijl ook zelf gekozen heeft. "Het is haar eigen manier van communiceren, maar ze werkt natuurlijk in een kabinet waar dat ook actief gebrieft wordt. Het is een stijl die ze zich heeft aangemeten. Zie het als communicerende vaten."
Daarmee onderscheidt ze zich ook duidelijk van haar voorgangster, Karine Jean-Pierre, die volgens Leyts "een omarmende stijl" had en "een heel ander imago" uitstraalde.
Toch wil de voormalig woordvoerder er niet alleen negatief over zijn. "Wij zouden in België misschien best wat meer directe communicatie kunnen gebruiken. Het is niet ongebruikelijk dat woordvoerders journalisten direct aanspreken, bijvoorbeeld bij de Europese Raad. Alleen gebeurt dat bij ons meestal off the record. Ik ben er niet op tegen."
Jong, brutaal en zichtbaar
Opvallend is ook Leavitts leeftijd: ze is amper 28. "Haar voorgangster was een vrouw in de 50", zegt Leyts. "Dat verschil is zichtbaar én voelbaar. Ze ziet er helemaal anders uit en gebruikt dat ook bewust in haar communicatie. Die jeugdige uitstraling, die vlotte en directe toon — dat alles maakt deel uit van haar stijl."
Het is verkeerd dat ze journalisten persoonlijk aanvalt of hen de toegang ontzegt
Barend Leyts, voormalig woordvoerder van Alexander De Croo
Maar hij stelt ook grenzen. "Wat ik wél verkeerd vind, is dat ze journalisten persoonlijk aanvalt, hen de toegang ontzegt of zegt: 'van mij krijg jij geen informatie meer'. Als woordvoerder moet je alle journalisten informeren, ook als ze het niet met je eens zijn. Daarvoor word je betaald."
Leavitt zou al meerdere journalisten de toegang tot het Witte Huis hebben ontzegd. Onder meer van het persagentschap AP. "Dat is een brug te ver", zegt Leyts. "Je moet ervoor zorgen dat je met iedereen door dezelfde deur kan. En nogmaals: je bent er om iedereen van correcte informatie te voorzien, ook wie kritisch is."
Andere rol voor woordvoerders in België
De rol van woordvoerder verschilt duidelijk van land tot land, legt hij uit. In de VS is de press secretary een publiek figuur, bijna een ster. In België speelt een perswoordvoerder of communicatiedirecteur een veel minder zichtbare rol. "Wij briefen journalisten, geven duiding, bepalen mee de agenda, nemen contact op. Maar we spreken zelden openlijk of publiek."
Beluister: Voormalig woordvoerder Barend Leyts over Karoline Leavitt


