Jan Balliauw schetst 'Droom van Poetin': "Westen had Rusland meer aandacht moeten schenken, ook toen banden nog goed waren"

In zijn nieuwste boek 'De droom van Poetin' gaat Ruslandkenner Jan Balliauw op zoek naar het antwoord op een cruciale vraag: wat drijft de Russische leider om met Oekraïne en heel Europa in confrontatie te gaan?

En doorheen al Poetins beslissingen is alvast een rode draad te vinden. "Hij laat zich leiden door de droom voor een groot Rusland en daar is Oekraïne voor hem onmisbaar in", vertelt Balliauw in Nieuwe Feiten op Radio 1.

"Hij is simpelweg bezig met zijn plaats in de geschiedenisboeken, net zoals zijn voorganger en tsaar Peter de Grote, die 20 jaar lang oorlog voerde. Dus voor Poetin mag het veroveren van Oekraïne ook gerust wat tijd kosten."

Of we de Russische invasie in Oekraïne hadden kunnen vermijden, zullen we nooit weten. Maar volgens Balliauw hadden we het in elk geval anders kunnen aanpakken. "We hadden meer aandacht moeten hebben voor Rusland, ook in de tijden dat het goed ging. Want op dat moment heeft het Westen zijn focus van Rusland naar China verschoven. Men dacht dat met Poetin alles wel goed zat."

En toen begon het mis te lopen. "We hebben dan geen aandacht meer geschonken aan inlichtingendiensten, denktanks, mensen die Russisch spraken zijn iets anders beginnen te doen. Daarna heeft het Westen een aantal slechte politieke compromissen gesloten en is de relatie bekoeld", aldus Balliauw.

Nochtans waren de meeste Russen het Westen goed gezind na de val van de Sovjet-Unie: "Ze dachten dat de vrijemarkteconomie en de democratie alles zouden oplossen. Toen dat niet zo bleek te zijn was dat heel pijnlijk. Ook daar hadden we meer kunnen helpen en meer kunnen luisteren".

"En nu is de houding van de Russen tegenover Poetin een beetje de houding die ze hadden tegenover de tsaren, namelijk: hij weet wat goed is voor ons. Voor de meesten komt het vaderland nog steeds op de eerste plaats. Zelfs al lopen er zaken mis, dan wordt dat niet gezien als Poetins fout, maar als iets wat hij uiteindelijk wel zal oplossen."

Maar niet alle Russen surfen mee op Poetins grote droom: "Slechts een kleine minderheid, zo'n 10 procent van alle Russen, wil dat hun leger kost wat kost blijft doorvechten in Oekraïne."

"We zouden ons nu dan ook meer moeten focussen op Russen die zich ongelukkig voelen. We mogen ze niet verder in de armen van het Kremlin duwen. We moeten ze net proberen te bereiken."

Balliauw wil met zijn boek ook een boodschap van hoop overbrengen. "We kunnen dit aan. We hebben dat ook in de Koude Oorlog gedaan. We zijn sterk en krachtig genoeg."

"We zijn inventief, creatief en we hebben genoeg middelen. Maar bovenal hebben we ook iets om te verdedigen. We moeten genoeg duidelijk maken aan alle Europese burgers dat het Europa - dat we opgebouwd hebben na de Tweede Wereldoorlog - een uniek systeem is. Een systeem dat het waard is om te verdedigen", besluit Balliauw.