In Ecuador zijn er al wekenlang protesten van inheemse gemeenschappen en milieuactivisten tegen de regering van president Daniel Noboa. Die wil de grondwet van het land wijzigen om onder andere meer mijnbouw toe te laten. De politie slaat de protesten hardhandig neer, er viel al zeker 1 dode en zeker 20 anderen raakten gewond. Daarnaast werden 17 politieagenten en militairen 3 dagen lang vastgehouden door actievoerders, maar ze zijn intussen bevrijd.
Militair geweld tegen inheemse activisten in Ecuador: wat is er aan de hand?
Tijdens een referendum op 16 november zal worden beslist of de regering de grondwet mag aanpassen. De grondwet van Ecuador is wereldwijd uniek omdat ze de rechten van de natuur expliciet erkent. Ecosystemen, rivieren, bossen en dierenpopulaties zijn juridisch beschermd tegen vernietiging of aantasting door de mens, bijvoorbeeld door mijnbouw, oliegewinning of grootschalige landbouw.
De conservatieve president Noboa wil die grondwet veranderen, omdat die volgens hem "de economie en veiligheid van Ecuador belemmert". Naast mijnbouw- en olieprojecten wil hij ook een Amerikaanse militaire basis laten bouwen en meer toerisme toelaten op de Galapagoseilanden.
Inheemse gemeenschappen en milieuactivisten protesteren daarom al weken in verschillende steden tegen de regering. Maar ook op het platteland wordt er betoogd, daar vooral tegen een recente beslissing van de regering om brandstofsubsidies af te schaffen.
Voor veel mensen daar wordt het zo bijna onbetaalbaar om hun auto te gebruiken, en dat terwijl 41 procent van de Ecuadoranen in plattelandsgebied onder de armoedegrens leeft.
Militair konvooi
De regering stuurde daarop een militair konvooi van zo'n 100 voertuigen naar de provincie Imbabura, in het noorden van Ecuador. Volgens de regering ging het om een "humanitaire missie om meer voedsel bij de bevolking te krijgen", maar de inheemse organisatie CONAIE spreekt van een "vermomde militaire operatie".
Zo zouden er volgens CONAIE traangasgranaten zijn afgevuurd, waarbij minstens 1 demonstrant gedood zou zijn en zeker 21 anderen gewond raakten. Er zouden 4 personen zijn opgepakt.
Tijdens protesten in de stad Otavalo zouden ook de vlechten van 2 inheemse Quechua-mannen zijn afgeknipt door militairen. Gevlochten haar is bij de Quechua-gemeenschap het symbool van hun identiteit en cultuur.
Volgens rapporten van organisaties zoals Amazon Watch en de Inter-Amerikaanse Commissie voor de Mensenrechten (IACHR) worden inheemse leiders en activisten al veel langer geconfronteerd met racisme, intimidatie en geweld door de politie.
Reporters Without Borders (RSF) en de lokale ngo Fundamedios wijzen erop dat de politie journalisten enorm viseert tijdens de protesten. RSF spreekt van meer dan 50 incidenten van agressie en vernielde apparatuur.
De regering heeft ook tientallen bankrekeningen bevroren, vooral van prominente activisten, zoals CONAIE-voorzitter Marlon Vargas, maar ook van journalisten en maatschappelijke organisaties die zich inzetten voor de inheemse gemeenschappen.
Soldaten en agenten vastgehouden, wagen president beschoten
Als reactie op het geweld ontvoerde een aantal activisten eind september zo'n 17 militairen tijdens de protesten. Na 3 dagen gevangenschap werden ze bevrijd door het Ecuadoraanse leger. Vorige week woensdag werd ook de auto van president Noboa beschoten en bekogeld door stenen nadat de wagen omsingeld werd door zo'n 500-tal mensen. Noboa bleef ongedeerd.

