De organisatie RAFA, met onder andere seksuologe Goedele Liekens, heeft een klacht neergelegd tegen de niet-medische besnijdenissen van jongens in ons land. De ingreep wordt in België opvallend vaker uitgevoerd dan in de meeste Europese landen. De vzw noemt het een systematische schending van de kinderrechten en wil dat er een grondig gerechtelijk onderzoek komt.
Vzw van onder meer Goedele Liekens dient een klacht in tegen jongensbesnijdenissen: "Onomkeerbare verminking"
Joris Truyts
Gepubliceerd:
In 2023 waren er volgens officiële cijfers van het RIZIV 25.714 jongensbesnijdenissen in ons land. België staat volgens de vzw Rights And Freedoms Always (RAFA) in de top 4 van Europa.
Bij een besnijdenis wordt de voorhuid van de penis helemaal of gedeeltelijk weggehaald. Het merendeel van de ingrepen gebeurt bij kinderen jonger dan 5 jaar. In slechts een klein aantal gevallen - de organisatie spreekt over amper 1 procent - is er echt een medische noodzaak.
Naast medische, culturele of esthetische redenen wordt het vaak gedaan om religieuze redenen, bijvoorbeeld in de joodse gemeenschap en bij moslims.
"Maar dat alleen verklaart de hoge cijfers in ons land niet", zegt politica en seksuologe Goedele Liekens (Open VLD), die samen met ondernemer Rik Vannieuwenhuyse en kunstenaar Jan de Zutter, initiatiefnemer is van de klacht.
Ze wijst ook naar de medische sector. Artsen gaan in ons land te snel over tot een besnijdenis, luidt het. Vaak lossen de problemen waarmee ouders naar de dokter stappen, zichzelf op.
"Er beweegt iets, eindelijk"
"Een eerste probleem is dat wij als België het enige land zijn in Europa dat besnijdenissen terugbetaalt. Daar zou in 2026 verandering in komen. Er beweegt dus al iets, eindelijk", zegt Liekens.
"Maar daarmee is het probleem niet opgelost. Het probleem is dat het onomkeerbare verminking is die ingaat tegen het internationaal verdrag van de rechten van het kind. Een kind dat daar niet voor kan kiezen."
Het probleem is dat het onomkeerbare verminking is die ingaat tegen de rechten van het kind
Goedele Liekens
De klacht, die gericht is tegen onbekenden, gaat over opzettelijke slagen en verwondingen op minderjarigen en onwettige uitoefening van de geneeskunde.
De initiatiefnemers wijzen erop dat de officiële cijfers niet alles vertellen. Er worden ook heel wat besnijdenissen uitgevoerd buiten het reguliere medische circuit, luidt het. Soms door mensen zonder enige medische kwalificatie.
"Lat gelijk leggen voor jongens en meisjes"
De bedoeling van de klacht is dat er een gerechtelijk onderzoek wordt gevoerd, maar ook dat er een maatschappelijk en politiek debat komt over besnijdenissen. De organisatie pleit voor een wettelijke regeling die jongens dezelfde bescherming biedt als meisjes. Want meisjesbesnijdenis is in ons land wel al bij wet verboden.
"Dit zijn toestanden die in de 21e eeuw niet meer kunnen", zegt advocaat Walter Van Steenbrugge, die de vzw vertegenwoordigt. Hij spreekt over foltering en verminking. "Deze praktijken moeten een halt toegeroepen worden. Er moet een onderzoek komen. Maar de politiek moet ook ingrijpen en de lat gelijk leggen voor jongens en meisjes."
"Gevolgen voor seksleven"
Uroloog Piet Hoebeke, die ook aanwezig was op de persconferentie van RAFA vanmiddag, wijst erop dat een besnijdenis niet zonder risico is. Elk jaar zijn er een 25-tal jongens die ernstige complicaties ontwikkelen. En dat terwijl de ingreep volgens hem zelden noodzakelijk is en er geen wetenschappelijk aantoonbare voordelen zijn.
Hoebeke wijst op gevolgen voor het seksleven later. "In de voorhuid zitten seksueel gevoelige uiteinden en die worden bij een besnijdenis verwijderd. Je neemt dus een stuk seksuele gevoeligheid weg van een individu zonder dat die daar toestemming voor heeft gegeven."
