Gust (84) verloor anderhalf jaar geleden zijn vrouw aan Parkinson. Kort daarna dook een oude vriendin, Pernille, weer op. Zij worstelt met een groot verdriet: haar zoon overleed door zelfdoding. Gust weet niet goed hoe hij haar kan steunen zonder haar te overdonderen. Relatiedeskundige Rika Ponnet geeft advies.
"Hoe geef je ruimte aan iemand die alleen wil rouwen?": relatiedeskundige Rika Ponnet beantwoordt de vraag van de week
Elke week beantwoordt relatietherapeut Rika Ponnet in 'Nieuwe feiten' een vraag van een luisteraar. De antwoorden worden gebundeld in de podcast 'Vraag het aan Rika'.
De vraag van Gust: "Mijn vriendin wil soms alleen rouwen, moet ik haar echt gerust laten?"
Gust (84) vertelt: "Mijn vriendin Pernille en ik zijn veel samen, maar we wonen apart. Het is maar 8 minuten te voet. Af en toe wil Pernille totaal alleen zijn. Dan neemt ze de telefoon zelfs niet op. Ik heb begrepen dat ze dan verzinkt in verdriet, wanhoop, wroeging en schuldgevoel om de dood van haar zoon."
"Moet ik haar wens respecteren en haar gerustlaten wanneer ze alleen wil zijn? Of moet ik proberen bij haar te zijn wanneer ze in de put zit? Ik heb de energie en bereidheid om haar leed mee te dragen. Ik wil dat ook graag doen, want het alternatief lijkt me nog moeilijker, ook voor haar."
Beluister: Rika Ponnet beantwoordt de vraag van Gust
Het antwoord van Rika: "Laat weten dat je er voor de rouwende persoon bent, maar dring je niet op"
"Ik voel dat Gust op een sterke manier er voor haar probeert te zijn. Hij is zich er ook van bewust hoe gevoelig dat kan zijn. Ze hebben opnieuw de liefde gevonden, en dat geeft hen een enorme kracht", zegt Rika.
De vraag is: respecteert Gust haar wens om alleen te zijn, of moet hij juist proberen er voor haar te zijn op die moeilijke momenten? "Binnenbreken of onaangekondigd aan de deur verschijnen is zeker geen goed idee."
Bij rouw hebben mensen vaak de behoefte om alleen te zijn. De emoties zijn zo groot dat er soms geen energie is om contact te maken met iemand anders, zelfs niet om getroost te worden
Rika Ponnet, relatiedeskundige
"Het is persoonsgebonden, maar zeker bij zelfdoding zien we dat nabestaanden zich vaak terugtrekken. Dat komt omdat het een heel complexe vorm van rouw is."
"Het is niet hetzelfde als iemand verliezen aan een ziekte", zegt Rika. "Er zit vaak schaamte in, een gevoel van verantwoordelijkheid of schuld. Dat is niet altijd terecht, maar het is er wel. Daarom hebben ze soms behoefte om alleen te zijn en tijd te nemen om daarmee om te gaan."
"Bij rouw gaat het er vaak om dat je durft te vragen wat de ander nodig heeft. Niet enkel zeggen: 'Bel me maar als je iets nodig hebt', maar concreet aanbieden: 'Ik ben er voor jou, ik kan nu komen.' En als ze zegt dat ze liever alleen is, kan je antwoorden: 'Weet dat ik er voor je ben.'"
Laat weten dat je er voor de rouwende persoon bent, maar dring jezelf zeker niet op
Rika Ponnet, relatiedeskundige
"Wat vaak het moeilijkste is, is het gevoel van machteloosheid", zegt Rika. "Je wil helpen, je wil het verdriet van de ander verlichten, maar soms kan dat niet. Het meest liefdevolle wat je dan kunt doen, is er gewoon zijn. Ruimte laten voor haar verdriet, en zelf leren omgaan met het ongemak van niet te kunnen helpen."
Geen afwijzing
"Het is geen afwijzing van jouw uitgestoken hand. Het toont juist vertrouwen. Dat iemand durft te zeggen: 'Ik wil nu even niet' betekent dat die persoon zich veilig voelt bij jou. Ze voelt zich niet verplicht om hulp aan te nemen, en jij wordt niet persoonlijk afgewezen."
"Op een goed moment kan je dit samen bespreken. Zeg eerlijk: 'Dit is voor mij ongemakkelijk, maar ik respecteer dat je alleen wil zijn. Ik draag een stukje van je verdriet mee, ook al kan ik het niet oplossen.'"
"Dat is uiteindelijk wat het sterkst en meest liefdevol is: aanwezig zijn en respecteren wat de ander voelt."
Wie zelf met vragen zit of nood heeft aan een gesprek kan terecht bij zelfmoord1813, op het nummer 1813 of op hun website .
