Met een nieuw Europees project willen zowel België, Nederland als Duitsland opnieuw een poging doen de wilde hamster (Cricetus cricetus) te redden. Die wilde hamster staat op het punt uit te sterven. In Vlaanderen leeft enkel nog een zeer kleine populatie in Widooie, deelgemeente van Tongeren-Borgloon. Ook in Nederland en Duitsland zijn de resterende hamsters sterk geïsoleerd. Met een investering van 6 miljoen euro moet het uitsterven van de wilde hamster voorkomen worden.
6 miljoen euro en Europese samenwerking moet wilde hamster redden, ook Tongerse boeren helpen mee
De wilde hamster leeft in akkerland en is daardoor rechtstreeks afhankelijk van landbouwpraktijken. Daarom werkt het nieuwe Europese project, LIFE Cricetus, samen met boeren. Via innovatieve teelttechnieken en hamstervriendelijke beheermethoden wordt er gezocht naar oplossingen. Die moeten een betere leefomgeving voor de hamster opleveren én een rendabel inkomen voor de landbouwer.
De acties die tot nu toe werden ondernomen om de wilde hamster te redden, bleken onvoldoende. Zo werden er tussen 2019 en 2025 in Widooie 52 hamsters uitgezet, maar die kregen te weinig jongen, minder dan 1 per seizoen.
“Hamsters zijn prooidieren en moeten meer jongen krijgen om te kunnen overleven”, duidt dr. Sarah Descamps van PXL BIO-Research. Zij voert al jaren onderzoek op de enige plek waar nog wilde hamsters leven in Vlaanderen: Widooie. “Na onderzoek bleek dat de voeding het probleem was. In de voeding zaten te weinig dierlijke en plantaardige proteïnen waardoor de hamsters waarschijnlijk hun eigen jongen opaten.”
Bottom-up aanpak
“We moeten de kern van het probleem aanpakken", vervolgt Descamps. "Dus gaan we bottom-up werken en samen met de landbouwers bekijken hoe we dit kunnen oplossen. We gaan oogsten combineren met soortbescherming. Het komt erop neer dat we onze bodems moeten verrijken, want die bevatten nu te weinig slakken, wormen en dergelijke.”
Door het project, dat 6,5 jaar in beslag zal nemen, wordt dus eerst aan bodemverbetering gedaan in samenwerking met de landbouwers. “Dat gaat ervoor zorgen dat de reproductie van de hamsters verbeterd wordt. Momenteel reproduceren ze onvoldoende, dus heeft het geen zin om hamsters te blijven uitzetten. We gaan de bedrijfsvoering daarom compatibel maken met soortbescherming.”
Paraplusoort
De hamster wordt in het hele verhaal gebruikt als een zogenaamde paraplusoort. “De hamster gaat ervoor zorgen dat de bodem beter wordt, dat er meer bestuivers zijn en dat de akkervogels het beter doen. De hamster krikt met andere woorden de volledige biodiversiteit in het agrarisch gebied omhoog.”
De eerste jaren van het project staan in het teken van experimenteren. Na 3 jaar hopen de onderzoekers meer info te hebben over welke gewassen het best in het hamstergebied kunnen worden uitgezet, en welke methode van bodembewerking het meest gunstig is voor de hamsterpopulatie.
Over de 3 landen heen nemen 18 partners deel aan het project. In Vlaanderen zijn dat PXL BIO-Research, Boerenbond, Boerennatuur Vlaanderen, VLM, Stichting Elséard, ANB en het departement Landbouw en Zeevisserij.
Regionaal nieuws uit Limburg


