Zit Rusland achter de drones die boven het militair domein van Elsenborn vlogen? Volgens minister van Defensie Theo Francken zou dat kunnen, maar zijn er geen concrete aanwijzingen voor. Volgens Alexander Mattelaer, professor Internationale Veiligheid (VUB en Egmontinstituut), gaat het al zeker om "een georkestreerde angstcampagne".
"Het kan natuurlijk ook om een flauwe plezante copycat gaan", vertelt Mattelaer in De Wereld Vandaag op Radio 1. "Maar de drones zouden een grote afstand hebben afgelegd. Dat doet toch vermoeden dat er kwaad opzet in het spel is."
"De drones worden natuurlijk van op een afstand bestuurd, waardoor men de identiteit van de persoon die de drone aanstuurt, niet zomaar kent. Wat we wel weten, is dat er de voorbije weken al een grootschalige campagne van luchtruimincidenten heeft plaatsgevonden."
Link met de oorlog in Oekraïne
"Er wordt op een heel zichtbare manier duidelijk gemaakt dat de oorlog in Oekraïne kan escaleren", zegt Mattelaer. Hij ziet een verband met het debat over de bevroren Russische tegoeden bij Euroclear. De Europese Commissie overweegt om die tegoeden bij het Belgische bedrijf te gebruiken om militaire steun te geven aan Oekraïne. "Het stond gisteren nog op de agenda op de Europese top. Rusland beschikt over opties om België economisch en militair te raken", aldus Mattelaer.
"Het wordt voor president Poetin duidelijk dat de Verenigde Staten en de Europese bondgenoten Oekraïne niet zomaar voor de leeuwen gooien. Poetin zoekt manieren om druk te zetten en speelt een psychologisch intimidatiespel naar het Westen toe."
Poetin speelt een psychologisch intimidatiespel
Alexander Mattelaer, professor Internationale Veiligheid aan de VUB en het Egmontinstituut
Het gaat inderdaad niet om het eerste incident met drones in Europese luchtruimen de voorbije weken. Ook in Denemarken en Noorwegen kwamen onbekende drones het luchtruim binnen. "Je ziet de incidenten als een golf over het NAVO-territorium rollen."
"Het gaat om incidenten met verschillende soorten drones. In vele gevallen is het onomstotelijk duidelijk dat het over Russische militaire acties gaat", gaat Mattelaer verder. "Bij de incidenten met kleinere drones is het niet altijd hard te maken, maar we zien een patroon. Een patroon van een georkestreerde angstcampagne."
Herbeluister hier het gesprek met Alexander Mattelaer in De Wereld Vandaag
Zone des doods
Drones spelen een steeds belangrijkere militaire rol. "De oorlog in Oekraïne heeft een technische revolutie in oorlogsvoering voortgebracht", zegt Mattelaer. "Er is aan het front een zone des doods ontstaan van tientallen kilometer breed. Daarnaast wordt ook het systeem van de deep strike uitgerold. Daarbij kunnen droneaanvallen uitgevoerd worden tot heel ver achter de vijandelijke linies."
Een voorbeeld van zo'n deep strike is de Oekraïense operatie 'Spinnenweb'. Begin juni slaagde Oekraïne er in om zo tot diep in Rusland militaire basissen te raken.
Rusland kan België economisch en militair raken
Alexander Mattelaer, professor Internationale Veiligheid aan de VUB en het Egmontinstituut
"Kinetische schade"
Mogen we verwachten dat er nog meer drones zullen opduiken in het Belgische luchtruim? "Dat valt niet uit te sluiten", zegt Mattelaer. "Het is ook niet uitgesloten dat drones dan effectief zogenaamde kinetische schade veroorzaken."
"Kinetische schade betekent dat een sabotageactie gepleegd wordt en dat het verder gaat dan gewoon het observeren van drones. Defensie zal zich hierop aan het voorbereiden zijn, maar drones zijn eigenlijk een nieuwe vorm van munitie. Het signaal wordt gegeven dat Rusland op elk mogelijk moment en elke mogelijke plaats kan toeslaan."
