In het Verenigd Koninkrijk houdt Labour, de partij van premier Keir Starmer, haar jaarlijkse congres. Starmer staat nog maar een goed jaar aan het hoofd van de regering, maar zijn positie wankelt al. Hij doet het niet alleen erg slecht in de peilingen, ook in zijn eigen partij ligt hij onder vuur.
Nog maar een jaar Brits premier, maar zijn positie wankelt al: houdt geplaagde Keir Starmer stand?
Sara Van Poucke
Gepubliceerd:
In het kort:
De Britse premier Keir Starmer en zijn Labour-partij houden hun jaarlijkse congres in Liverpool.
Starmer krijgt zware kritiek binnen zijn eigen partij en van kiezers, onder meer door besparingen en schandalen in zijn regering.
Andy Burnham, burgemeester van Manchester, wordt genoemd als mogelijke uitdager voor het leiderschap, zeker als Labour volgend voorjaar slecht scoort bij de lokale verkiezingen.
De Noord-Engelse stad Liverpool is dit jaar het decor van het partijcongres van Labour. Zondag is het vierdaagse congres van start gegaan.
Onder een eerder somber gesternte: de populariteit van de centrumlinkse regering en haar leider is gekelderd, amper een dik jaar na de grote verkiezingsoverwinning.
Terwijl Labour in juli vorig jaar voor het eerst in 14 jaar de Conservatieve Partij verpletterde en een absolute meerderheid haalde, zou de partij volgens de meest recente peiling geen 100 zetels meer halen in het House of Commons, het Britse parlement.
Populariteit gekelderd
In iets meer dan een jaar tijd is premier Keir Starmer een van de meest onpopulaire leiders van het Verenigd Koninkrijk geworden.
Nog maar enkele weken geleden moest hij zijn regering herschikken, nadat 2 politieke zwaargewichten verwikkeld waren geraakt in schandalen.
De populaire vicepremier Angela Rayner bleek belastingen te hebben ontdoken, ambassadeur Peter Mandelson had banden met de Amerikaanse zedendelinquent Jeffrey Epstein.
Onverkwikkelijke kwesties die negatief afstraalden op de premier. En die hád al behoorlijk wat krediet verloren bij zijn kiezers, door de vele besparingen die hij sinds zijn aantreden doorvoerde.
Hoewel zijn regering een aantal successen kon voorleggen, zoals de eerste stappen in de richting van een nationalisering van de spoorwegen, bezuinigde Starmer op de brandstoftoeslag voor ouderen, op gezondheids- en invaliditeitsuitkeringen en op ontwikkelingshulp.
Maatregelen waarmee zeker een (centrum)links regering zich niet populair maakt.
Paniek over steile klim van Nigel Farage
Ook critici binnen zijn eigen partij beschuldigen de premier ervan dat hij zijn regering te afhankelijk heeft gemaakt van de internationale geldmarkten.
Daardoor zit ze fiscaal klem en kan ze geen geld uitgeven aan wat voor de Britten echt van belang is: grote infrastructuurwerken, ziekenhuizen, scholen, huisvesting.
Starmer krijgt bovendien het verwijt een groot deel van zijn eigen fractie te negeren. Daarnaast wordt hem aangewreven dat hij geen politieke visie zou hebben.
Er is geen verhaal, geen gevoel voor richting: waar gelooft Starmer in?
Correspondente in het VK Lia van Bekhoven
"Dat is het ergste: er is geen verhaal, geen gevoel voor richting", duidt correspondente in het VK Lia van Bekhoven de kritiek. "Waar gelooft de Britse premier in? Wat voor land moet Groot-Brittannië zijn over 4 jaar?"
Teleurgestelde kiezers lijken meer en meer in de richting van uiterst rechts te kijken. Reform UK, de nieuwe partij van 'brexiteer' Nigel Farage, is bezig met een spectaculaire klim.
"Er is paniek in de Labour-fractie, omdat Farage elke keer vooraan staat in de peilingen", zegt Lia van Bekhoven. "Als er morgen verkiezingen zouden zijn, zou Farage volgens de peilingen de nieuwe premier zijn."
Stoot 'King of the North' Starmer van de troon?
Maar Starmer moet niet alleen Farage vrezen, maar ook figuren uit zijn eigen partij die zich opwerpen als tegenkandidaat. De meest genoemde naam is die van Andy Burnham, burgemeester van Manchester, bijgenaamd 'The King of the North'. Burnham is populair bij de linkervleugel van de partij.
In de aanloop naar het partijcongres heeft hij opvallend veel interviews gegeven. Daarin gaf hij aan dat Labour toe is aan een koerswijziging én dat hijzelf het wel ziet zitten om die nieuwe koers te bepalen.
Burnham stelde zich al 2 keer eerder kandidaat voor het leiderschap van de Labour-partij, maar moest toen telkens het onderspit delven. Wellicht hoopt hij dat het een derde keer wél lukt.
Lia van Bekhoven gaat er niet meteen van uit dat dat nu al zal gebeuren. "Ik denk dat het te vroeg is om te zeggen dat het afgelopen is met de Britse premier", zegt ze.
Dinsdag houdt Starmer zijn toespraak op het Labour-congres. Van Bekhoven veronderstelt dat hij het dan wel redt. "Hij zal wel de zaal op zijn hand krijgen, dat lukt meestal wel bij die lang van tevoren geplande congressen."
Maar 2 andere cruciale data moeten we wél in de gaten houden, zegt Van Bekhoven. "Ten eerste: eind november, want dan moet de begroting rond zijn. Dat zal waarschijnlijk betekenen dat de belastingen opnieuw omhoog moeten, wat slecht zal vallen.
Belangrijker nog voor Starmer en zijn positie zijn de lokale verkiezingen van volgend voorjaar. Als Labour dan zwaar verliest, kan ik me voorstellen dat er een serieuze uitdager komt die Starmer van de troon zal proberen te stoten."
Beluister: Correspondente Lia van Bekhoven over Keir Starmer
