Een dierenarts mag niet zomaar je huisdier bijhouden tot je de volledige factuur betaald hebt. Daar bestaan duidelijke regels over. Toch is dat precies wat Mia uit Blankenberge is overkomen. "Voor een eenvoudige operatie vroeg de dierenarts 1.700 euro. Omdat ik dat bedrag niet meteen kon betalen, weigerde ze mijn hond terug te geven." 'WinWin' zoekt uit waarom sommige dierenartsen tot 4 keer meer vragen voor dezelfde ingreep.
Dure dierenarts 'gijzelt' hond van Mia: "Meteen 1.700 euro betalen of ik kreeg haar niet terug"
'WinWin' is het consumentenprogramma van VRT op Radio 2 en VRT 1. Xavier Taveirne maakt jouw leven met slimme tips en goed advies net iets betaalbaarder. Heb je een vraag, tip of probleem? Mail naar winwin@radio2.be.
Volgens cijfers van verzekeraar PetExpert geeft een Belg gemiddeld 1.250 euro per jaar uit aan zijn huisdier. Een stevig stuk van dat bedrag gaat naar de dierenarts voor medische zorg.
Duurdere dierenartsen
Een consultatie bij de dierenarts is de laatste jaren flink duurder geworden. Heel wat andere huishoudelijke uitgaven natuurlijk ook, maar dierenartskosten met zo'n 10 procent extra. Volgens het Belgische statistiekbureau Statbel steeg de gemiddelde dierenartsfactuur de afgelopen 10 jaar met 45 procent, terwijl het algemene kostenpeil in België met ongeveer 35 procent toenam.
Ik moest geld lenen bij mijn dochter om de dierenarts te kunnen betalen
Mia Bleus, eigenaar van hond Kiara
Door die stijging geeft 1 op 3 huisdiereigenaars aan moeite te hebben om de dierenarts te betalen. Zoals Mia Bleus uit Blankenberge. Haar hond Kiara moest geopereerd worden aan de knie. De dierenarts vroeg daar 1.700 euro voor: "We hadden vooraf afgesproken dat ik dat in delen mocht afbetalen. Bovendien heb ik een huisdierenverzekering die het grootste deel zou terugbetalen."
Je geld of je hond
Toch liep de communicatie tussen Mia en haar dierenarts na de operatie spaak. "Toen ik Kiara wilde ophalen, had de dierenarts zich bedacht. Ik moest plots het volledige bedrag meteen betalen, of ik kreeg mijn hond niet mee. Zelfs toen ik huilend vroeg of ik haar even mocht vasthouden, weigerde ze."
Mia leende uiteindelijk het volledige bedrag van haar dochter. "Ik voel me behandeld als een misdadiger. Ik ga daar nooit meer terug. Sommige dierenartsen zijn echt geldwolven. Mag een dierenarts eigenlijk zomaar mijn hond bijhouden?"
Mag een dierenarts jouw huisdier bijhouden tot alle kosten zijn betaald?
"Er bestaat in België geen specifieke regelgeving die dierenartsen expliciet verbiedt om een dier bij te houden tot de eigenaar betaald heeft. Wel bestaat er een algemeen juridisch mechanisme: het retentierecht", legt Lien Meurisse, de woordvoerder van de FOD Economie uit.
Dat retentierecht laat toe dat een schuldeiser - zoals bijvoorbeeld een dierenarts - een goed mag bijhouden tot de betaling is gebeurd. Maar er is één belangrijke voorwaarde: die optie moet uitdrukkelijk vermeld staan in de algemene voorwaarden van de praktijk. Je moet er als klant dus vooraf van op de hoogte worden gesteld.
Dat kan bijvoorbeeld als volgt geformuleerd worden: "De dierenartsenpraktijk behoudt zich het recht voor om gebruik te maken van het haar wettelijk toekomende retentierecht en de patiënt en/of goederen onder zich te houden."
In Mia’s geval is er geen gelijkaardige clausule terug te vinden op de website van de betrokken praktijk. Ze is er naar eigen zeggen vooraf ook op geen andere manier over ingelicht. Dat roept vragen op over de wettelijkheid van het vasthouden van haar hond Kiara.
Behalve hoge prijzen, ook grote prijsverschillen
Later ontdekte Mia dat een andere dierenarts voor dezelfde ingreep slechts 700 euro aanrekent. Mia is niet de enige die schrikt van de hoge prijzen en grote prijsverschillen. Op de Facebookpagina van 'WinWin' kwamen op de oproep 'Wat is jouw ervaring met de factuur bij de dierenarts?', meer dan 170 klachten.
Die prijszetting is altijd nattevingerwerk geweest. Ook voor ons dierenartsen is er geen transparantie
Griet Goethals, dierenarts
Freya uit Gent, bijvoorbeeld, kreeg bij een praktijk een offerte van 1.400 euro voor een tandverwijdering bij haar kat Fons. Een andere dierenarts vroeg 700 euro. "Dat is de helft van de prijs voor dezelfde ingreep. Die prijsverschillen zijn schandalig."
WinWin-onderzoek bevestigt grote prijsverschillen
Een belronde van 'WinWin' naar in totaal 20 dierenartsen bevestigt wat consumenten aanklagen. Voor dezelfde ingreep van Mia's hond is de goedkoopste offerte 400 euro, de duurste 1.600 euro, 4 keer zoveel dus. Voor de tandenextractie bij Freya's kat is de goedkoopste offerte 350 euro, de duurste 850 euro. Tussen die minimum- en maximumprijs verschillen de tarieven nog eens heel erg.
In een undercover-onderzoek ging 'WinWin' met dezelfde hulpvraag langs bij verschillende dierenartsen voor een intakegesprek. Dit leidde ook weer tot grote prijsverschillen. Die verschillen zijn deels te verklaren omdat sommige consultaties plaatsvonden bij gespecialiseerde dierenartsen in grotere, beter uitgeruste centra zoals de klinieken van Anicura én deels door het verschil in de duur van een consult.
Dierenartsen erkennen gebrek aan transparantie
Dierenartsen mogen in België geen prijsafspraken maken en er is ook geen prijsplafond. Ze zijn dus volledig vrij om hun tarieven te bepalen. Dat verklaart die wildgroei van prijzen, bevestigt dierenarts Griet Goethals uit Ursel. "Zelfs voor de dierenartsen is er geen transparantie. Die prijszetting is altijd al nattevingerwerk geweest. Het zou goed zijn als daar wél afspraken over komen."
De voorzitter van de Orde der Dierenartsen, Theo Borgers, bevestigt dat gebrek aan transparantie en vergelijkt met het buitenland: "In Duitsland heeft de regering rond de eeuwwisseling beslist wél tarieven in te voeren. Elke dierendeskundige handeling heeft een code gekoppeld aan een tarief. Er zijn 4 tarieflijsten, een voor de gewone werkuren, weekends en nachten, feestdagen en voor de specialist. Dat werkt en is vooral zinvol voor startende collega's. Zo weten ze wat ze kunnen en mogen aanrekenen. Maar in België mag de Orde zich niet in de prijzenzetting moeien."
Je gaat meer betalen bij een chique, grote garage dan bij een kleine dorpsgaragist. Zo is het ook bij dierenartsen
Theo Borgers, voorzitter Orde der Dierenartsen
De grote prijsverschillen verklaart Borgers ook nog als volgt: "Ik vergelijk het altijd met een garagist. Bij de ene eenvoudige dorpsgaragist ga je minder betalen om je olie te verversen dan bij de chique, grote en moderne garage in de stad. Zo is het ook bij dierenartsen: sommige klinieken zijn zeer goed uitgerust, met de nieuwste apparatuur, ze hebben spoeddiensten en de nieuwste technieken. Daar ga je als klant voor betalen."
Geen geldwolven
Dierenarts Griet Goethals begrijpt dat de consument de dierenarts vaak te duur vindt, maar wil dat graag uitleggen. "Sommige medische toestellen kosten enorm veel. Als dierenarts moet je investeren om goede zorg te kunnen bieden, maar die investering moet ook opbrengen. Dat vertaalt zich in hogere tarieven. Toch moet je geen dierenarts worden voor het geld – sommige collega’s verdienen nauwelijks meer dan het minimumloon. We zijn echt geen geldwolven."
Mensen vragen zich soms af of ik wel van dieren hou, gewoon omdat ik geld vraag voor een behandeling
Louise Mollaert, dierenarts
Dierenarts Louise Mollaert uit Vilvoorde vult aan: "Mensen vragen zich soms af of ik wel van dieren hou, gewoon omdat ik geld vraag voor een behandeling. Natuurlijk zie ik dieren graag, maar dat betekent niet dat ik gratis kan werken. We kunnen vandaag fantastische zorg bieden, maar dat kost geld. Niet iedereen kan dat betalen, en dat wringt soms."
"Mensen verwachten dat diergeneeskunde net zo toegankelijk is als de geneeskunde voor mensen, waar het ziekenfonds veel dekt. Maar voor dieren bestaat er geen sociale zekerheid. We betalen 21 procent btw op onze diensten, en ons inkomen komt volledig van de eigenaar. Zit iemand financieel krap, dan bespreek ik graag wat wél haalbaar is."
Benieuwd naar de volledige getuigenis van baasjes Mia en Freya, en het antwoord van de dierenartsen, kijk dan vanaf vanavond naar de Klacht van de Week, elke avond in WinWin, op VRT1, om 19:45.


