Vlaanderen moet zich focussen op zijn kerntaken om in de toekomst weer hoge ogen te kunnen gooien. Dat is zowat de essentie van de boodschap van Vlaams minister-president Matthias Diependaele (N-VA) in zijn Septemberverklaring, de traditionele beleidsverklaring in het Vlaams Parlement aan het begin van het nieuwe politieke jaar. Diependaele erkent dat zijn regering enkele vervelende maatregelen moet nemen, maar zegt dat zijn ploeg 1,5 miljard euro moest zien te vinden, "de grootste tussentijdse besparingsoefening ooit".
Matthias Diependaele houdt de blik op de toekomst in zijn Septemberverklaring, maar het heden oogt minder rooskleurig
Rik Arnoudt
Gepubliceerd:
In het kort:
Vlaams minister-president Matthias Diependaele (N-VA) heeft in zijn Septemberverklaring de nadruk gelegd op innovatie en het focussen op kerntaken voor de toekomst van Vlaanderen.
De Vlaamse regering moet volgend jaar 1,5 miljard euro besparen, "de grootste tussentijdse besparingsoefening ooit", aldus Diependaele.
Er worden 300 miljoen euro aan subsidies geschrapt en de erfbelasting wordt hervormd, met lagere tarieven voor alleenstaanden.
De regering investeert 500 miljoen euro om de Einsteintelescoop naar Vlaanderen te halen, wat duizenden banen moet opleveren.
Diependaele roept op tot meer tolerantie en benadrukt: "In onze Vlaamse samenleving is er geen enkele plaats voor discriminatie op basis van afkomst, huidskleur, geloof, of wie je liefhebt."
"Vlaanderen is een succesverhaal", steekt Matthias Diependaele van wal in zijn toespraak tot het Vlaams Parlement. Het eerste deel van zijn toespraak focust op de kwaliteiten van de Vlamingen en op de Vlaamse zin voor innovatie.
De "slimme keuzes" die daarbij in het verleden zijn gemaakt, mogen we niet vergeten. "We hebben niet de luxe om de grootste te zijn, we hebben niet de luxe om de sterkste te zijn, maar we maken de keuze om de beste te zijn, en hét instrument daarvoor is innovatie", aldus Diependaele.
Besturen is bijsturen
Vlaams minister-president Matthias Diependaele (N-VA)
Tot daar de positieve boodschap, want momenteel gaat het niet zo goed in Vlaanderen. De economie sputtert, er zijn de invoerheffingen die de Verenigde Staten ons oplegt en er is de oorlog in Oekraïne.
"Besturen is bijsturen, en dat is in woelige tijden geen evidentie", zegt de minister-president. "Besturen is keuzes maken, keuzes die als insteek hebben om Vlaanderen welvarender en hechter te maken. Maar dat ... binnen onze kerntaken."
"Grootste tussentijdse besparingsoefening ooit"
Om de begroting tegen 2027 in evenwicht te krijgen wil de Vlaamse regering volgend jaar een gat van 1,5 miljard dichten. "De grootste tussentijdse besparingsoefening ooit", aldus Diependaele.
Zijn regering schrapt 300 miljoen euro aan subsidies. "Wie geen recht heeft op steun, krijgt die niet", luidt het motto daarbij. Zo wordt de erfbelasting hervormd, maar in eerste instantie worden alleen de tarieven voor alleenstaanden en voor de langstlevende partners verlaagd.
Op het vlak van buitenlands beleid focust de regering-Diependaele op de economie. "Als we de uitgaven binnen Ontwikkelingssamenwerking tegen het licht houden, moeten we durven benoemen dat daar niet onze kerntaak ligt. We herleiden deze subsidies tot noodhulp en multilaterale samenwerking."
Diependaele verdedigt de begroting in het journaal: "In Vlaanderen willen we geen schulden doorschuiven naar volgende generaties"
Ondernemen, werken en welvaart creëren
Om de toekomst veilig te stellen kijkt Diependaele naar economie en innovatie. "We houden de jobbonus overeind om mensen aan het werk te houden", zegt hij, want dat is volgens hem de "beste verzekering tegen armoede".
Werk en innovatie gaan hand in hand. "We engageren ons om 500 miljoen euro te investeren om één van de meest ambitieuze wetenschappelijke projecten ter wereld naar onze regio te halen." De Einsteintelescoop zal volgens de minister-president hoogtechnologische bedrijven aantrekken en duizenden banen creëren.
Ook kinderopvang en onderwijs zijn een wissel op de toekomst. Niet geheel onverwacht noemt Diependaele ons onderwijs "dé kansenmachine van Vlaanderen", en die machine moet voor hem kwaliteitsvol zijn.
Hij vernoemt nog andere initiatieven die zijn regering neemt, maar het valt op dat zijn Septemberverklaring dit jaar visie probeert uit te stralen in plaats van een opsomming van alle maatregelen en maatregeltjes te geven.
Goed bestuur, goede samenleving?
"Samenleven gebeurt in eerste plaats lokaal, in de Dorpsstraat", zegt Diependaele. Dat die lokale samenleving staat al eens onder druk door drugsgerelateerd geweld, spanningen tussen verschillende bevolkingsgroepen en verloedering, is het afgelopen jaar meer dan eens gebleken. Die problemen zie je vaak in gemeenten in de wijde rand rond Brussel.
In onze Vlaamse samenleving is er geen enkele plaats voor discriminatie op basis van afkomst, huidskleur, geloof, of wie je liefhebt
Vlaams minister-president Matthias Diependaele (N-VA)
"In opvolging van vroegere initiatieven, trekken we 5 miljoen euro uit specifiek voor 6 gemeenten die geconfronteerd worden met grootstedelijke problematieken. Dilbeek, Halle, Ninove, Vilvoorde, Denderleeuw en Geraardsbergen voelen dagelijks de impact van een sterke bevolkingsgroei, sociale uitdagingen en mobiliteitsproblemen." Ook landelijk gemeenten als Poperinge, Maarkedal, Londerzeel, Dessel en Gingelom krijgen extra steun.
Aan het einde van zijn toespraak doet de minister-president een opvallende oproep voor meer tolerantie en minder polarisering. "Laat ons verschillen van mening, maar niet van respect en fatsoen. En laat ons heel duidelijk zijn: in onze Vlaamse samenleving is er geen enkele plaats voor discriminatie op basis van afkomst, huidskleur, geloof, of wie je liefhebt. Punt."
