Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) wil meer dan 100.000 langdurig zieken een volledig nieuwe medische controle laten ondergaan. Dat zegt hij in De Standaard. De maatregel kan op termijn honderden miljoenen euro's besparen, al zegt Vandenbroucke dat dat niet zijn eerste bekommernis is.
Minister Vandenbroucke wil ruim 100.000 langdurig zieken opnieuw controleren, ziekenfondsen reageren positief
Vandenbroucke zegt dat hij zelf verbaasd was om vast te stellen dat bijna 300.000 mensen tot aan hun pensioen in ziekteverlof zitten. Die mensen zitten "in een hoekje te verkommeren". Alles samen zijn meer dan een half miljoen mensen langdurig arbeidsongeschikt, wat de sociale zekerheid miljarden per jaar kost.
Vandenbroucke stelt nu voor om iedereen die langer dan een jaar een invaliditeitsuitkering krijgt, opnieuw te laten controleren door een arts. In de praktijk komt dat neer op mensen die 2 jaar ziek thuis zitten, want na een jaar ziekte krijg je een invaliditeitsuitkering.
De zieke zou een nieuwe aanvraag moeten doen om zijn uitkering te behouden. Wie dat niet doet, zou zijn uitkering verliezen. "Maar uiteraard geldt dit niet voor mensen die volledig invalide zijn, of behandeld worden tegen kanker, of bedlegerig zijn", aldus Vandenbroucke.
Controle door huisarts
De controle zou gebeuren door de huisarts. Huisartsen die aan de slag gaan met langdurig zieken, zouden daarvoor extra vergoed worden."Ik ga ervan uit dat die vraag naar een extra vergoeding zal komen, dus leg ik het zelf op tafel. Het is belangrijk dat iemand de tijd neemt en de patiënt de vraag stelt: "Wat zijn uw kansen om opnieuw aan het werk te gaan, al is het maar deeltijds?" Die vraag wordt nu na een bepaalde tijd vaak niet meer gesteld", zo zegt Vandenbroucke.
De vraag is natuurlijk ook of werkgevers zitten te wachten op mensen die langere tijd ziek thuis gezeten hebben. "Ik vind dat werkgevers veel grotere inspanningen moeten doen om mensen die lang ziek geweest zijn, toch een kans te geven, met een aangepaste job", zegt Vandenbroucke. "We gaan de werkgevers daar de komende maanden ook op aanspreken. En vanaf volgend jaar moeten werkgevers een deel van de ziekte-uitkering van hun werknemers betalen, gedurende de eerste twee maanden."
"Ongetwijfeld is dit ook goed voor de begroting"
Vandenbroucke zegt dat hij langdurige ziekte op de eerste plaats als een gezondheidsprobleem beschouwt. En ook zo wil aanpakken. "Vaak is een terugkeer naar het werk, al is het maar gedeeltelijk, een deel van het gezondheidsproces", stelt de minister. "Maar ongetwijfeld is dat ook goed voor de sociale zekerheid, en voor de begroting." Wellicht kan dit op termijn honderden miljoenen euro's opbrengen. "Maar mijn eerste bekommernis, is de gezondheid van de mensen", aldus Vandenbroucke.
Ziekenfondsen reageren positief, Vlaams Patiëntenplatform kritisch
De ziekenfondsen reageren positief op het voorstel van minister Vandenbroucke. Luc Van Gorp van het christelijk ziekenfonds CM vindt wel dat er dan extra middelen moeten komen voor de begeleiding van die langdurig zieken. "We willen absoluut dat de minister daar binnen de regering de juiste middelen voor vrijmaakt om dat mogelijk te maken. Het kan niet zijn dat op een moment dat de regering in besparingsmodus zit en middelen bij de gezondheidsfondsen en ziekenfondsen weghaalt, wij bijkomende opdrachten moeten opnemen. Zo'n begeleiding is zo intensief dat er bijkomende middelen nodig zijn."
Ook het socialistische ziekenfonds vindt het goed dat langdurig zieken op geregelde tijdstippen gecontacteerd worden om hen sneller weer aan het werk te krijgen. Wel heeft Paul Callewaert van Solidaris bedenkingen, onder meer over het tekort aan huisartsen. "Het mag niet leiden tot nog meer werk", zegt Callewaert. "En wanneer patiënten niet tot bij de artsen geraken omdat er schaarste is, mogen ze daar niet op gepenaliseerd worden. Ook moet er rekening gehouden worden met patiënten die op het moment van controle in het ziekenhuis liggen."
Het Vlaams Patiëntenplatform reageert dat er meer nodig is dan controle om een duurzame terugkeer naar het werk echt mogelijk te maken. "Wij vinden het belangrijk om te benadrukken dat mensen echt wel willen werken en dat we hiermee het gevoel krijgen dat zij heel erg geviseerd worden, alsof het probleem bij hen ligt", zegt Eline Bruneel. "We zien dat er meer geïnvesteerd moet worden in preventie en aangepast werk op de werkvloer. We vinden het op zich goed dat mensen niet vergeten worden en begeleid zullen worden naar werk, maar het is het zoveelste in het kader van de huidige besparingsmaatregelen waarbij onze groep en mensen met een chronische aandoening worden geviseerd en daar worden we heel boos van."
Ook hoogleraar arbeidsgeneeskunde Lode Godderis (KU Leuven) vindt dat controle alleen niet zal werken en dat er meer moet worden ingezet op preventie en begeleiding.
