Faillissement wooncoöperatie Oak Tree: 50 gezinnen met kinderen met beperking verliezen tienduizenden euro's

Tientallen ouders, maar ook hun kinderen met een beperking, zijn elk bedragen tot 25.000 euro kwijt nadat ze hadden geïnvesteerd in wooncoöperatie Oak Tree uit Leuven.

Iedereen die een woonst zocht voor zijn of haar kind met een beperking, kon intekenen. Kandidaten moesten eerst aandelen kopen. In ruil kregen ze levenslange aangepaste huisvesting voor hun zoon of dochter.

Oak Tree beheerde ongeveer 36 wooneenheden – kleine studio’s en appartementen – op 8 locaties: Essen, Wijgmaal, Turnhout, Meise, Kortenberg, Deurne, Mechelen en Hasselt. 

Het imago van de onderneming oogde positief. Het team werd op hun website voorgesteld met scoutsnamen zoals Bevlogen Buizerd, Navigerende Bosuil en Bouwende Bever.   

Het bedrijf Oak Tree werd opgericht als een coöperatieve vennootschap met een sociaal oogmerk. Deelnemers werden dan ook mede-eigenaar. Daarvoor moesten ze eerst minstens 10 aandelen kopen aan 2.500 euro per aandeel. Op termijn werd dat minstens 1 aandeel van 2.500 euro. 

Uiteindelijk was één aandeel van 250 euro al voldoende. De bedoeling was dat alle aandeelhouders ook een dividend uitgekeerd zouden krijgen, als er ooit winst was. De huurprijzen voor een klein appartement of een studio lagen tussen 390 en 695 euro.

Maar volgens Oak Tree bleef de noodzakelijke financiële groei uit en moest het faillissement worden aangevraagd. Het vastgoed bleek in 2022 en 2023 al grotendeels doorverkocht aan Triginta, gevestigd in Gent en in Amsterdam. Het faillissement stortte al de aandeelhouders - maar ook de bewoners - meteen in onzekerheid.

"Natuurlijk wisten we dat aandelen kopen ook risico's met zich meebrengt", vertellen ze. "Maar we zijn zo wanhopig op zoek naar huisvesting voor onze kinderen dat we eigenlijk geen keuze meer hebben."

De aandeelhouders die een studio konden bemachtigen, zijn hun geld dus kwijt. En ze vrezen voor een stijging van de huurprijzen, omdat het vastgoed nu wordt beheerd door een privébedrijf: Triginta.

De aandeelhouders die nog op de kandidatenlijst stonden vlak voor het faillissement en geen woning aangeboden kregen voor hun zoon of dochter, zien hun investeringen volledig in rook opgaan.

“Toen we hoorden dat Oak Tree het faillissement had aangevraagd, vreesden we dat ze iedereen zouden buitenzetten”, vertelt Marleen La Roy (69). Haar zoon woont al 4 jaar lang in een studio via Oak Tree.

“We prezen ons gelukkig dat onze zoon Toon (35) een woning kreeg. Maar dan kwam het faillissement en nu weten we eigenlijk niet meer waar we aan toe zijn.”

Marleen is niet te spreken over de communicatie en de manier van werken bij Oak Tree. Volgens haar is het schrijnend om te zien hoe mensen hun spaargeld kwijtspeelden.

“Je bent als bezorgde ouder, maar ook als persoon met een beperking vaak een gemakkelijk doelwit", vindt Marleen. "Ik voel mee met de ouders die tienduizenden euro’s aan aandelen hebben moeten kopen en nu met lege handen achterblijven.”

“Het is nu bang afwachten of het faillissement een impact zal hebben op de huurprijzen. Ze hebben ons betaalbaar wonen beloofd, maar het woord ‘betaalbaar’ is voor interpretatie vatbaar.”

Het kopen van aandelen in Oak Tree bleek ook nooit een garantie op een woonst, al werd wél altijd beloofd. Gerda Rosiers (65), haar ex-partner Herbert Malcorps (65) en enkele familieleden staken in 2018 samen zo’n 25.000 euro in aandelen in Oak Tree.

Na die investering, werkingskosten én een selectieprocedure die plots werd opgelegd, kreeg Gerda in 2022 pas te horen dat haar zoon niet in aanmerking kwam en dat daar niets tegen te beginnen was. Ook al werd hij eerst beschouwd als kandidaat-huurder.

"Na jaren werd er plots opnieuw een gesprek ingepland, via Teams”, vertelt Herbert. “Onze zoon werd geweigerd. Gedurende die procedure was er een eerste instapkost van 275 euro en moesten we elke maand werkingskosten van 75 euro betalen.”

Toen duidelijk werd dat Oak Tree in een precaire financiële situatie zat, werd beslist om vanaf 2022 al het vastgoed te verkopen aan Triginta. “Daarin hebben we als aandeelhouders nooit inspraak gehad.”

“Nochtans werd onze zoon jarenlang behandeld als een toekomstige huurder”, zegt Gerda. “Zelfs de inrichting van de studio werd besproken.” 

Door de jaren heen werd de aangeboden formule ook verschillende keren aangepast. ‘Levenslang wonen’ werd al snel een 3-6-9-huurcontract. Later werden woonovereenkomsten van 1 jaar geopperd.  

Elk jaar zou dan bekeken worden of de huurder nog voldeed aan de voorwaarden om te kunnen blijven. Intussen werden de statuten van de onderneming meermaals aangepast en werden nieuwe, parallelle organisaties en vzw’s opgestart, zoals Oak Tree Care Too en Oak Tree Care.

Ook de contacten tussen de aandeelhouders en het bestuur van Oak Tree verzuurden.

“Eerst waren we aandeelhouders en potentiële huurders die werden gehoord op algemene vergaderingen, daarna werden we sporadisch op de hoogte gehouden van beslissingen die al werden genomen door Oak Tree en plots hadden we helemaal geen inspraak meer.” 

“Het leek een goedbedoeld en sympathiek project”, volgens Herbert. “En we waren al langer op zoek naar een woonst voor onze zoon met Asperger. Daarom wilden we meteen intekenen.” 

“Het was een forse investering, en dat beseften we ook. We hebben 25.000 euro verzameld met de familie. Maar het is een ware nachtmerrie geworden, met onzekerheid van het begin tot het einde", vertelt Herbert.

"We kregen eerst te horen dat we geld staken in een studio voor onze zoon, in vastgoed. Maar garanties dat hij ooit ergens zou kunnen intrekken, hebben we nooit gekregen op papier.“

“Hun slogan was ‘bijzondere huizen voor bijzondere mensen’”, herinnert Karien Domen zich.

“Wij hebben zo’n 15.000 euro aan aandelen gekocht. Het merendeel kwam van de spaarcenten van mijn dochter Lotte (32). Ik raadde het project zelfs aan bij bevriende gezinnen. Daar voel ik me enorm schuldig over.”

Verschillende woonprojecten die werden aangekondigd door Oak Tree, zijn nooit gerealiseerd. “Wij hadden ons kandidaat gesteld voor een project in Edegem, maar dat werd afgeblazen omdat de bouwmaterialen duurder werden”, vertelt Pitou De Leeuw.  

“Ik had gehoopt dat mijn zoon wat zelfstandiger zou kunnen wonen in de buurt, ook al heeft hij voortdurend medische zorg nodig door een genetische aandoening. Uiteindelijk hebben we voor 25.000 euro aandelen gekocht. Dat geld zijn we kwijt."

"We werden 4 jaar lang aan het lijntje gehouden. Intussen zagen we dat er geld van Oak Tree wegvloeide naar andere, verwante organisaties. Ik heb altijd in het goede van de mensen geloofd, maar dit is toch een bijzonder zware klap.”

Oprichter van Oak Tree Danaë Van den bossche trok zich meteen na het faillissement terug als CEO. Per mail laat ze weten dat "ze de werking nu in alle sereniteit wil laten verderzetten”.

“De eigenaar van de woningen heeft de huurcontracten overgenomen”, vertelt Van den bossche. “En de bewoners kunnen nog steeds in hun studio blijven wonen. De werking wordt verdergezet via een vzw.” 

De eigenaar, vastgoedbedrijf Triginta, vertelt intussen dat een mogelijke aanpassing van de huurprijzen nog niet aan de orde is. "Dat is op dit moment nog voorbarig", zegt Delphine Van Waes van Triginta. "We houden natuurlijk wel rekening met de inkomens van onze huurders en blijven nauw samenwerken met de vzw voor de doorstart van de werking."

Oak Tree werd erkend door het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH). Die erkenning leverde Oak Tree een verlaagd btw-tarief op bij de bouw en renovatie van woningen, daarnaast was er ook een korting op de onroerende voorheffing.

Bij het VAPH zijn ze op de hoogte van het dossier. “Maar we hebben maar een beperkte bevoegdheid in dit geval”, vertelt woordvoerster Liesbeth Van Houdt.  

“De erkenning van het VAPH voor Oak Tree was enkel van toepassing op de wooninfrastructuur. Door het faillissement werd de erkenning dan ook stopgezet.”