Frankrijk zakt dieper weg in politieke crisis: premier François Bayrou verliest vertrouwensstemming in parlement

De Assemblée Nationale, het Franse parlement zat vanaf 15 uur samen om te beslissen over het politieke lot van premier François Bayrou.

Vanavond viel het verdict: het parlement heeft zijn vertrouwen in de premier opgezegd: 364 parlementsleden stemden tégen, 194 vóór.

Bayrou had eind vorige maand een vertrouwensstemming aangekondigd om parlementaire steun af te dwingen voor de onpopulaire begrotingsplannen van zijn regering.

Om de torenhoge staatsschuld aan te pakken, stelde Bayrou voor om 44 miljard euro te besparen om het begrotingstekort van 5,4 procent terug te brengen naar 4,6 procent.

"De last van de staatsschuld is ondraaglijk geworden", verdedigde Bayrou vanmiddag zijn plannen, in de beleidsverklaring die voorafging aan de stemming in het parlement.

"U heeft de macht om de regering ten val te brengen maar niet om de realiteit uit te wissen", richtte hij zich tot het parlement. 

"Er is dus maar één manier waarop ons land er vandaag uit kan komen, namelijk het herstel van de overheidsfinanciën", zei Bayrou, die sprak van een keuze tussen "verantwoordelijkheid of chaos".

Met zijn keuze voor een vertrouwensstemming speelde Bayrou hoog spel. Hij stond namelijk aan het hoofd van een minderheidsregering.

Met zijn centrumrechtse bestuursploeg had hij geen meerderheid in het parlement. Bayrou had dus de steun nodig van op zijn minst een deel van de oppositie.

En die had hij niet. Dat was al enkele dagen na zijn aankondiging gebleken, toen de grote oppositiepartijen een na een lieten weten dat ze tégen de regeringsplannen zouden stemmen.

Dé kritiek van de oppositiepartijen: de inspanningen die de regering vraagt, zijn niet eerlijk verdeeld. Veel Fransen denken er ook zo over. Onder de slogan 'Bloquons tout' wordt via sociale media al wekenlang opgeroepen om overmorgen - woensdag - het land lam te leggen.

Nu Bayrou de vertrouwensstemming heeft verloren, moet hij zijn ontslag indienen bij president Emmanuel Macron. Volgens zijn entourage zal hij dat morgenochtend doen.

"President Macron heeft al aangegeven dat hij het ontslag van Bayrou zal aanvaarden en dat hij een nieuwe premier zal aanstellen. Het zal al de zevende premier zijn voor Macron", meldt Steven Decraene vanuit Parijs.

Bayrou was al de zesde premier van Emmanuel Macron, na Edouard Philippe, Jean Castex, Elisabeth Borne, Gabriel Attal en Michel Barnier.

Bayrou (Mouvement démocrate) stond nauwelijks 9 maanden aan het hoofd van de regering. Hij is de tweede premier in minder dan een jaar tijd die opstapt. In december werd zijn voorganger Michel Barnier naar huis gestuurd na een motie van wantrouwen, ook al over de geplande begroting. Barnier zat maar 3 maanden in het zadel. 

De politieke onrust in Frankrijk houdt al geruime tijd aan. Ze is het gevolg van een politieke gok van president Emmanuel Macron.

Hij verraste vriend en vijand met de aankondiging die hij deed op de avond van de Europese verkiezingen in juni 2024. Na de forse winst voor het uiterst rechtse Rassemblement National (RN) deelde de president mee dat hij het parlement ontbond en nieuwe verkiezingen uitriep in Frankrijk. 

Maar Macrons gok pakte verkeerd uit. Bij de verkiezingen strandde zijn partij op de derde plaats, na een linkse alliantie die samen naar de kiezer was getrokken, en het RN. Sindsdien is het Franse parlement verdeeld in 3 zowat gelijke blokken - links, centrum en uiterst rechts. Geen enkel blok heeft de meerderheid.