Voor 3 op de 4 Belgische gezinnen vormen de kosten van een grootschalige renovatie om de hoge energienormen te halen een obstakel. Dat meldt De Tijd op basis van een advies van de Centrale Raad voor het Bedrijfsleven (CRB). En zelfs de mensen voor wie een renovatie wel haalbaar is, lijken te aarzelen. De CRB roept daarom op tot een grootschalige sensibiliseringscampagne.
Minstens 112.000 euro: voor 3 op de 4 Belgische gezinnen is energiezuinige renovatie te duur of niet interessant
Stefan Grommen
Gepubliceerd:
Bijgewerkt:
Europa wil dat alle gebouwen tegen 2050 emissievrij zijn. Lidstaten proberen die lat te halen door onder meer te werken met een renovatieplicht voor huizen met slechte energieprestaties. Onder meer in Vlaanderen bestaat die al enkele jaren.
Maar is zo'n zware renovatie wel financieel haalbaar of wenselijk voor doorsnee Belgische gezinnen? Dat vraagt de CRB zich af in een advies. Die noemt zelf, na een rist hoorzittingen met experten, "de hoge kostprijs van de werkzaamheden een van de belangrijkste belemmeringen voor de energierenovatie van het woningpark".
Tegen 2050 zou die energierenovatie van huizen in België alles samen naar schatting 350 miljard euro kunnen kosten, zo rekende de Nationale Bank een paar jaar geleden. "Dat bedrag komt neer op een gewogen gemiddelde renovatiekostprijs van 65.000 euro per woning", schrijft de CRB. Een iets oudere Vlaamse studie spreekt van 80.000 euro per huis.
Experten zijn het erover eens dat die bedragen intussen zelfs wat achterhaald zijn, door de hoge inflatie van de voorbije jaren. De meest recente schattingen van bouwfederatie Embuild voor een renovatie van EPC F naar EPC A lopen op tot minimum 112.000 euro. Embuild wil wel benadrukken dat de terugverdieneffecten - door een lager energieverbruik en door de waardevermeerdering van het huis - daarin niet zijn meegenomen.
De kosten van een energetische renovatie: de berekening van Embuild
Embuild neemt als voorbeeld een halfopen bebouwing uit 1965 met een bewoonbare oppervlakte van 136 m². Dat huis heeft vóór de renovatie een energiescore van 580 kilowattuur per vierkante meter (EPC-label F).
Opeenvolgend worden dakisolatie, nieuw buitenschrijnwerk, gevelisolatie, warmtepomp, ventilatie en pv-panelen voorzien. De woning heeft nadien EPC A+. Dat hele project kost minstens 112.320 euro (en in dit voorbeeld maximaal 149.630 euro).
Volgens Embuild verdien je dat, dankzij een lagere energiefactuur, na zowat 20 jaar terug. Mocht elektriciteit goedkoper worden ten opzichte van gas, zou dat uiteraard nog sneller zijn (een warmtepomp verdient zichzelf dan sneller terug).
Embuild wijst er ook op dat de waarde van een woning na die investeringen fors hoger ligt. "Het prijsverschil tussen een woning met label F en label A loopt in Vlaanderen op tot ongeveer 145.000 euro."
Haalbaar of wenselijk?
Wie kan of wil dat betalen? De CRB redeneert dat huurders (28 procent van de Belgen) sowieso afvallen. Maar ook bij de eigenaars die ouder zijn dan 65 (24 procent van de Belgen) is zo'n zware energetische renovatie vaak niet interessant, als ze het al kunnen betalen.
Van de overige groep woningeigenaars - die onder de 65 (iets minder dan de helft van de Belgen) - heeft bijna de helft onvoldoende centen om te investeren in een renovatie. Blijft over: amper 26 procent van de Belgische woningeigenaars die baat heeft bij een renovatie én die dat kan betalen.
De CRB roept daarom op om geschikte financieringsinstrumenten uit te werken of te versterken, zoals overheidssteun en kredieten. Daar moeten ook nieuwe modellen bijkomen die specifiek gericht zijn op huishoudens in moeilijkheden.
Sensibiliseren
Maar daarnaast waarschuwt de Raad dat zelfs huishoudens met voldoende middelen om een dure renovatie te financieren daar niet noodzakelijk aan beginnen. "Uit de gehouden hoorzittingen is ook naar voren gekomen dat de klimaatdoelstellingen tegen 2050 en de eraan verbonden renovatieverplichtingen niet goed bekend zijn bij de meeste Belgische huishoudens, en soms zelfs bij de actoren van de renovatiesector. Deze onwetendheid van de bevolking en van de spelers van de sector vertraagt de energierenovatie van woningen."
Volgens de CRB is er daarom echt nood aan een sensibiliseringscampagne die mensen overtuigt van het belang en de voordelen van energierenovatie. Daar moet, zo vindt de Raad, ook informatie bij komen over hoe je een betrouwbare aannemer selecteert en over de financiële risico's van zo'n project. En je moet mensen ook wijzen op de manieren die er bestaan om een renovatie te financieren.
"Veralgemeen het EPC"
Het energieprestatiecertificaat, dat een inschatting geeft van de energiezuinigheid van een woning, is vandaag in Vlaanderen enkel verplicht als je een huis wilt verkopen of verhuren. Maar de CRB zegt in zijn advies voorstander te zijn om voor alle huizen een EPC te verplichten.
"Dit zal enerzijds de huishoudens een beter zicht geven op de energieprestaties van hun woning en op de kosten die ze zullen moeten dragen om aan de wetgeving te voldoen." Anderzijds denkt de CRB dat overheden zo een beter zicht zullen krijgen op de toestand van de woningen in ons land en de gevolgen daarvan voor de overheidsfinanciën.
Bouwfederatie Embuild roept bovendien op om bij immozoekertjes niet alleen de resultaten van het EPC verplicht mee te geven, maar ook een richtprijs voor het benodigde renovatiebudget. "Zo weten kopers wat de werkelijke totaalkost is als ze een woning aankopen."
We hebben dit artikel na publicatie een forse update gegeven met de recentere cijfers van bouwfederatie Embuild.
