Historische kabeltram in Portugese hoofdstad Lissabon ontspoort en crasht: zeker 16 doden

Het ongeluk met de iconische kabeltram gebeurde woensdag rond 18 uur plaatselijke tijd (19 uur bij ons). Op beelden is te zien hoe het toestel volledig gekanteld en zo goed als verwoest is.

Bij het ongeluk zijn 16 doden gevallen. Dat heeft de Portugese premier Luis Montenegro gezegd op een persconferentie. De premier zegt dat er ook 5 mensen in kritieke toestand zijn. 

Deze voormiddag sprak de civiele bescherming nog van 17 doden en 21 gewonden gevallen. Bij de gewonden is ook een kind van 3 jaar.  

De Elevador da Gloria werd geopend in 1885 en is de bekendste van 3 historische kabelspoorlijnen in de Portugese hoofdstad. De kabellijn verbindt het laaggelegen Restauradores-plein met de wijk Bairro Alto, letterlijk de hoge wijk.

De kabeltram biedt plaats aan ongeveer 40 passagiers en zat helemaal vol toen het ongeluk gebeurde. De oorzaak van het ongeluk is nog niet duidelijk. 

Het lijkt er voorlopig op dat een kabel is losgeraakt en de tram vervolgens tegen hoge snelheid naar beneden is gestort.  

Een getuige verklaart bij zender SIC dat de tram "met brute kracht" tegen een gebouw botste.

Carris, de openbaarvervoermaatschappij van Lissabon die verantwoordelijk is voor de trams, zegt dat alle onderhoudsprotocollen zijn nageleefd. 

Volgens Carris wordt het onderhoud al 14 jaar uitbesteed aan een externe firma. Het laatste onderhoud dateert van 2022 en vorig jaar vond er nog een herstelling plaats. Carris is onmiddellijk een onderzoek gestart.

Intussen woedt in Portugal een debat om het onderhoud niet meer uit te besteden aan een privéfirma. Eerder kwamen er al klachten, volgens Fectrans (de Portugese Federatie van Vakbonden voor Transport).

Enkele jaren geleden gebeurde er ook een ongeluk met het toestel. "Dat was in 2018", weet Hannah Soenens, die in de stad woont. "Toen vielen er gelukkig wel geen doden of gewonden."

Het stadsbestuur heeft gisteravond ook beslist om de 3 andere kabelbanen in de stad stil te leggen voor controle. "Op aangeven van burgemeester Carlos Moedas is gisteren besloten om de liften van Bica en Lavra en de kabelbaan van Graça buiten gebruik te stellen, zodat hun werking en veiligheid kunnen worden gecontroleerd", zegt Margarida Castro van de civiele bescherming. 

De iconische gele kabeltram is een nationaal monument en een toeristische trekpleister. Ook inwoners van Lissabon gebruiken hem nog altijd regelmatig. 

"Dit is een tram die heel vaak genomen wordt door toeristen", bevestigt Veerle Devos, ook inwoner van Lissabon. "Ik vermoed dus dat er veel verschillende nationaliteiten tussen de slachtoffers zullen zitten."

Voorlopig is er weinig bekend over de identiteit van de slachtoffers. Een Duitse vader is omgekomen, wiens zoontje van 3 lichte verwondingen opliep. Zijn vrouw ligt zwaargewond in het ziekenhuis. Ook de trambestuurder is overleden, zegt een bron bij de vakbond. 

Het Nationaal Instituut voor Gerechtelijke Geneeskunde en Forensische Wetenschappen (INMLCF) heeft intussen het rampenteam ingeschakeld en hoopt de autopsies van de 15 dodelijke slachtoffers deze voormiddag af te ronden. Volgens de politie moeten 4 mensen nog geïdentificeerd worden. Voorlopig zijn er geen Belgen onder de slachtoffers. 

Voor vandaag heeft Portugal een dag van nationale rouw afgekondigd. President Marcelo Rebelo de Sousa heeft zijn steun betuigd aan de families van de slachtoffers.

De burgemeester van Lissabon, Carlos Moedas, spreekt van een "een tragedie die zich nog nooit in onze stad heeft voorgedaan".