"Hier heb ik mezelf teruggevonden": zorgboerderijen in de lift, vooral in Limburg

Het aantal zorgboerderijen in Vlaanderen blijft groeien, en ook in Limburg zet die trend zich door. In 2024 ontvingen in totaal 53 Limburgse zorgboerderijen subsidies via het Agentschap Landbouw. 

Een zorgboerderij is tegelijk een landbouwbedrijf én een veilige haven. Mensen met een zorgvraag helpen er mee op het erf, verzorgen dieren of nemen andere taken op zich. Het contact met de natuur en de structuur van het boerenleven zorgen vaak voor rust en herstel.

Annick runt samen met haar man Erwin en dochter Lenka al 12 jaar zo'n zorgboerderij. "Naast onze koeien en kalfjes vangen wij gasten op die het moeilijker hebben. Ze helpen ons met klusjes, en wij geven hen de tijd en ruimte om weer open te bloeien."

In het begin had Annick wel twijfels. "Ik vroeg me af of we dat wel zouden kunnen trekken, naast al het werk op de boerderij. Maar de voldoening is enorm. Wanneer ik zie hoe mensen hier stilaan hun glimlach terugvinden, weet ik waarvoor ik het doe."

"Als je de mensen hier ziet openbloeien, dan is het dat voor mij helemaal waard", vertelt Annick nog. Een van de momenten die haar het meest raken, zijn de kerstkaartjes die ze nog elk jaar krijgt van voormalige gasten. "Hun dankbaarheid bezorgt me kippenvel."

Een van die gasten is Stephanie. Ze hielp het voorbije jaar trouw mee in de stal, vooral bij het verzorgen van de kalfjes en koeien. Vroeger was ze ambulancier bij Defensie en nam ze deel aan 2 buitenlandse missies. Maar na haar terugkeer belandde ze in een moeilijke periode.

"Ik was mezelf kwijtgeraakt", zegt ze. "Hier op de boerderij heb ik mezelf teruggevonden. Als ik mocht kiezen, zou ik de rest van mijn leven hier blijven helpen."

Het verhaal van Annick en Stephanie staat niet op zich. De vraag naar zorgboerderijen blijft stijgen. In Vlaanderen groeide het aantal zorgboerderijen het afgelopen jaar van 1.021 naar 1.039, waarvan er 362 subsidies aanvroegen. Limburg telt vandaag 53 gesubsidieerde zorgboerderijen en kent daarmee de grootste stijging van alle provincies. Ook het aantal gasten neemt toe: van 7.636 unieke bezoekers in 2023 naar 8.271 in 2024.

Minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V) ziet de trend met voldoening. "Elke week meldde er zich vorig jaar wel een nieuwe zorgboerderij aan. Dat toont hoe sterk dit concept leeft."

"De waardering voor deze boerderijen mag én moet groot zijn", vervolgt Brouns. "Het is immers niet gemakkelijk om naast hun zware dagdagelijkse taken ook nog eens hun deur én hun hart open te zetten, maar ze doen het toch. En maar goed ook, want ook het aantal zorgbehoevende Vlamingen blijft stijgen." 

"Wij vinden dit een prachtig én nodig initiatief, omdat de zorgvraag zo hard stijgt", zegt Els Roelof, coördinator bij Steunpunt Groene Zorg, de organisatie die zorgboerderijen ondersteunt. "We zouden graag het concept nog bekender maken en zijn erg blij met de subsidies die de regering voor ons kan vrijmaken", besluit ze.