Na dood van baby in Lede: experten roepen op om tijdens vakanties extra alert te zijn voor kindermishandeling

Op zondag 17 augustus kregen de hulpdiensten een oproep binnen voor een kindje in kritieke toestand in Lede. Door de zware verwondingen verwittigde het ziekenhuis de politie. Enkele dagen later stierf de baby aan een ernstig hersenletsel.

De vader van 38 is aangehouden en zit in de gevangenis. De moeder van 32 is vrijgelaten onder voorwaarden. Het gerecht onderzoekt nu de precieze omstandigheden van het overlijden van de baby.

Uit studies blijkt dat kindermishandeling tijdens vakanties vaker onder de radar blijft. Kindermishandeling wordt namelijk vaak opgemerkt op school. Tijdens vakanties wordt dat dus minder snel gesignaleerd. Maar net dan leven gezinnen dichter op elkaar, en dat veroorzaakt vaak meer spanningen thuis.

"Factoren zoals verhoogde stress, financiële druk, alcoholgebruik en langdurige aanwezigheid binnen het gezin kunnen bijdragen aan een escalatie van geweld", staat te lezen in het jaarrapport van de hulplijn 1712.

"Intrafamiliaal geweld doet zich vaker voor in periodes waarin gezinnen meer tijd met elkaar doorbrengen, zonder de gebruikelijke structuur en sociale controle van onder meer school en werk."

"Tijdens het schooljaar kunnen leerkrachten, kinderopvangmedewerkers en andere professionals signalen van mishandeling of verwaarlozing opmerken en rapporteren. In de zomermaanden en tijdens andere vakantieperiodes vallen deze controlemechanismen grotendeels weg."

"Hierdoor krijgen slachtoffers minder snel hulp, blijft het geweld vaker binnenshuis en worden kinderen en andere kwetsbare gezinsleden blootgesteld aan een onveilige thuissituatie."

Ook bij het Vlaams Expertisecentrum Kindermishandeling merken ze dat. "CLB's als grootste melders vallen grotendeels weg tijdens de vakantie. Tegelijkertijd zien we dat andere sectoren méér signalen doorgeven, zoals 1712, de pediatrie, de Zorgcentra na Seksueel Geweld, het parket. Ook instanties zoals Kind en Gezin, huisartsen en OCMW’s signaleren meer dan in de andere maanden van het jaar", vertelt Julia Day.

"De vakanties vormen zeker en vast een risico. Kinderen hebben dan ook minder toegang tot andere mensen buiten het gezin om hulp te krijgen."

"Kindermishandeling gebeurt jammer genoeg veel vaker dan we denken. Daarom is het belangrijk dat iedereen daar alert voor is. En als je je zorgen maakt over een kind, zet dan stappen. Bijvoorbeeld het kind aanspreken, of kijken wat er moet gebeuren."

"Ouderschap is niet gemakkelijk. Dus als je jonge gezinnen in je omgeving hebt, en je ziet dat ze het moeilijk hebben, vraag dan hoe je hen kan helpen en ondersteunen."

"Je kan ook bellen of mailen naar de hulplijn 1712. Zij bekijken dan wat de situatie is, en wat ze eraan kunnen doen. In acute situaties bel je best de hulpdiensten zoals de politie."

"Wanneer we onze cijfers van de zomermaanden dit jaar naast die van 2023 en 2024 leggen, zien we een lichte stijging. Het is moeilijk om enkel op basis van die cijfers conclusies te trekken over algemene prevalentie van kindermishandeling."

"De stijging van dit jaar ten opzichte van voorgaande jaren kan positief zijn als deze trend gelinkt is aan een groeiende alertheid bij professionelen en omstanders en een grotere bereidheid om bezorgdheden te melden. De cijfers zeggen dus vooral iets over meldgedrag en alertheid."

"Over een gans jaar krijgen ze bij de Vertrouwenscentra Kindermishandeling ongeveer 11.000 meldingen van kindermishandeling", vertelt Day. "En dat is nog maar het topje van de ijsberg, want veel gevallen worden niet gemeld."

"En als we kijken naar de cijfers van 1712, dan zien we dat 60 procent van de oproepen over minderjarigen gaat, en over het welzijn en mishandeling van minderjarigen. Dus dat zijn er toch een heleboel."

Vorig jaar ging bijna 85 procent van alle oproepen bij 1712 over intrafamiliaal geweld.