In Australië hebben onderzoekers een nieuw soort walvis beschreven die ongeveer 26 miljoen jaar geleden leefde. Het dier was compact gebouwd en zag er misschien wel aantrekkelijk uit, maar was best wel gevaarlijk, zeggen ze. Het had vlijmscherpe tanden en ogen zo groot als tennisballen, en joeg op prooien voor de kust van Australië. De ontdekking is belangrijk voor nieuwe inzichten in de vroege evolutie van de walvissen.
"Klein en bedrieglijk schattig, maar zeker niet ongevaarlijk": nieuwe fossiele walvis ontdekt in Australië
Michaël Torfs
Gepubliceerd:
De nieuwe soort is beschreven aan de hand van een fossiele vondst aan de kust, meer bepaald de Surf Coast van Victoria, in het zuidoosten. Ross Dullard, een plaatselijke inwoner, was er in 2019 een strandwandeling aan het maken toen hij tanden ontdekte en een deel van een schedel met oorbeentjes.
Dullard bracht de vondst naar Museums Victoria voor onderzoek. Het was snel duidelijk dat het om een speciale ontdekking ging. De onderzoekers gingen aan het werk en om de vinder te bedanken, kreeg de nieuwe soort zijn naam. Na 6 jaar onderzoek hebben ze hun studie gepubliceerd .
Veel kleiner, vlijmscherpe tanden en compact lichaam: ze leken in niks op de grote walvissen van vandaag
Onderzoekers over de nieuw ontdekte soort
Het ging om een jong dier van ongeveer 2 meter groot. De soort is Janjucetus dullardi gedoopt en is een vroeg neefje van de baleinwalvissen, waaronder de gigantische blauwe vinvis. Die gebruikt geen tanden, maar baleinplaten in de mond om voedsel uit het water te filteren. J. dullardi was evenwel veel kleiner, had scherpe tanden en een compact lichaam om snelheid te maken.
"J. dullardi leek met zijn grote ogen, vlijmscherpe tanden en compacte lichaam voor de jacht in niks op de zachtaardige giganten die we vandaag kennen", schrijven wetenschappers van het Museums Victoria's Research Institute in Australië.
De soort was ongeveer zo groot als een dolfijn en had een korte snuit. Ze behoorde tot de groep van Mammalodontidae, walvissen die leefden tijdens het Oligoceen, ongeveer 30 tot 23 miljoen jaar geleden.
"Stel je de haaienversie voor van een baleinwalvis"
"Het is in essentie een kleine walvis met grote ogen en een mond vol scherpe tanden", zegt de hoofdauteur van de studie Ruairidh Duncan. "Stel je de haaienversie voor van een baleinwalvis, klein en bedrieglijk schattig maar zeker niet ongevaarlijk."
Het is nog maar de 4e keer dat een lid van de uitgestorven Mammalodontidae gevonden wordt, en de eerste keer dat de structuur van het oor binnenin zo goed bewaard is gebleven. Die deeltjes zijn belangrijk om te weten te komen hoe de vroege walvissen aten, hoe ze zich gedroegen in het water en hoe ze hoorden.
Van goudwaarde om de evolutie beter te begrijpen
De vondst is van goudwaarde voor de wetenschap als schakel in de vroege evolutie. "De regio (van Victoria, red.) was de wieg voor enkele van de meest ongewone walvissen uit de geschiedenis, en er gaan nog meer ontdekkingen volgen", zegt Erich Fitzgerald van het Museums Victoria Research Institute.
"Deze ontdekking geeft ons nieuwe inzichten in hoe walvissen zich gedroegen en evolueerden door de tijd heen, toen ze zich aanpasten aan het leven in zee."
Meer lezen? De studie is verschenen in het vakblad The Zoological Journal of the Linnean Society .
