Tom Waes weer op het scherm met 'Reizen Waes', na periode uit de spotlights: "Terugkeer voelt heel goed" 

De laatste edities van 'Reizen Waes' speelden zich steeds wat dichter bij huis af. "Door corona waren we beperkt tot Vlaanderen en Nederland, en we hebben ook al eens een Europees seizoen gedraaid", blikt Waes terug.

Maar niet dit seizoen. Van Bolivia tot Taiwan: "Dit seizoen is er opnieuw eentje zoals de klassieke 'Reizen Waes'", zegt de fiere tv-maker. "We dachten: de wereld is weer open, laat ons nog eens voluit gaan." 

Daarmee keert Waes terug naar het scherm na een korte pauze, na zijn auto-ongeval waarbij hij dronken achter het stuur kroop. En die terugkeer voelt goed. "Heel goed zelfs", aldus Tom.

In de eerste aflevering zit een kleine verwijzing naar zijn ongeluk, voor de oplettende kijker. "Dat was een ingeving van het moment, tijdens het inlezen van de voice-over. We hebben even getwijfeld of we iets meer moesten doen, of ik de kijker moest aanspreken. We hebben ervoor gekozen om het bij een kleine verwijzing te houden."

"Ik wil die periode graag achter me laten. Het zal altijd een deel van mijn leven zijn, en op mijn persoonlijke Wikipediapagina ga je dat incident altijd terugvinden. Maar ik denk dat alles erover gezegd is wat je maar kunt zeggen. Nu wil ik graag verder."

En 'verder' betekent in dit geval het afwerken van een fameuze bucketlist. Inclusief de nodige uitdagingen. Bovenaan Toms verlanglijstje staat Pakistan, een reis die al 2 keer in het water viel omwille van terreur- en oorlogsdreigingen. 

"Een keer hebben we zelf de stekker eruit getrokken omdat we het echt te gevaarlijk vonden. Een paar jaar later heeft Pakistan ons visum ingetrokken omdat er te veel aanslagen waren", vertelt de tv-maker. 

Deze keer had het team meer geluk. "Onze regisseur zei plots: 'Goed nieuws! We mogen eindelijk gaan. Dus we hebben niet getwijfeld."

Al werd er tijdens de reis wel degelijk getwijfeld.

"Ik ben echt bang geweest op de Karakoram Highway richting de K2-berg (de 2e hoogste berg na Everest, red.). Die weg staat bekend als de gevaarlijkste ter wereld. Het is er ongelooflijk smal, een auto past er amper op. En je rijdt vlak naast een afgrond van duizend meter diep."

"En dan zijn er ook nog de voortdurende aardverschuivingen", gaat Waes verder. "Af en toe zagen we rotsblokken vallen die onze auto met gemak mee naar beneden hadden kunnen sleuren. Toen ben ik een paar keer uitgestapt en heb ik gevraagd aan onze ploeg: 'Mannen, moeten we dit echt doen?' (lacht)."

Naast avontuur, biedt het seizoen een mix van cultuur en menselijke verhalen. Al wegen die verhalen soms ook zwaar op de televisiemaker. "Ik heb een paar keer op de rand gestaan van heel hard huilen", zegt hij.

Een van die momenten doet zich voor in Rwanda, wanneer Waes samen met zijn gids het Genocidemuseum bezoekt. "Ze brak helemaal toen ze vertelde over de geschiedenis van haar familie. Dan vergeet je even dat je televisie aan het maken bent."

En ook de cameraploeg is niet immuun voor al die persoonlijke verhalen. In Bolivia stuit de ploeg op een gezin dat in extreme omstandigheden zware zoutblokken ontgint op de vlaktes. "Kinderen die in 40 graden werken, 's nachts in een vrachtwagen slapen bij vriestemperaturen, zonder dekens. Het maakte onze cameraman erg emotioneel, omdat hij zelf kinderen heeft van dezelfde leeftijd."

Al kan er ook zeker gelachen worden in 'Reizen Waes'. Bijvoorbeeld wanneer Tom een groep Taiwanezen ontmoet die zware gewichten tillen met niets meer dan hun geslachtsdelen. En dat (spoiler alert) natuurlijk zelf ook eens uit moet proberen. 

De bestemmingen van dit nieuwe seizoen zijn vaak politiek en sociaal complex. In Taiwan kan Waes niet voorbij de dreiging van China, in El Salvador botst hij op het spanningsveld tussen mensenrechten en veiligheid onder president Bukele. En in voormalig Joegoslavië hangt de oorlogsgeschiedenis nog steeds dik in de lucht. 

Het maken van 'Reizen Waes' in een gespannen wereld is niet altijd zonder gevaar voor locals. "De laatste jaren moeten we heel hard onze gidsen beschermen. Heel af en toe betekent dat zelfs dat we scènes moeten knippen."

Zo sneuvelde er in een vorig seizoen een scène waarbij een Noord-Koreaanse gids samen met de ploeg naar een Amerikaanse film aan het kijken was. "Dat mag niet in haar land, en ze zou daarmee in de problemen kunnen komen." Of de bekentenis van een islamitische gids in Caïro, die openlijk vertelde dat hij niet elke dag bidt. "'s Avonds kwam hij ons vragen om die quote niet uit te zenden, omdat het hem in een lastig parket zou kunnen brengen."

Het maken van dit programma, brengt Waes en zijn ploeg een flinke dosis maatschappelijke relativering bij. "Als ik dan thuiskom en mensen hoor klagen over de kleinste dingen, denk ik: 'pff, het valt allemaal wel mee."

En die ploeg, dat is een bescheiden team van amper 4 personen: een cameraman, een geluidsman, een regisseur en Tom zelf. Een praktische overweging, blijkbaar. "Omdat we, inclusief lokale gids, maar met 5 in een auto passen (lacht)."

"Kijkers denken soms dat we verblijven in pure luxe, maar dat is ver van de realiteit", vertelt Waes. "We reizen enorm low budget, en regelen bijna alles zelf. Want in de jungle kan je niemand bellen om je eten te brengen."

Om kijkers een blik achter de schermen te geven, komt er op VRT MAX ook een reeks 'Reizen Waes: 10 jaar onderweg'. Want het programma bestaat 10 jaar. 

"Dat wordt een toffe verzameling van allerlei beelden van achter de schermen. Er zitten een heleboel dingen tussen die ik in al die jaren al was vergeten. Zoals toen we ons in Caïro met 5 man in een veel te klein autootje moesten proppen, met onze bagage op het dak gebonden. Dat is hoe het er werkelijk aan toe gaat (lacht).